Obrazy na stronie
PDF
ePub

treba jezdiat) i do opłat na rzecz szlachcica a tu i ówdzie panującego.

Patrz: Ustawa na wołoki: Jarosz. 2, 229. Borez wicza mesto i dwor 212, dzisiaj Berezwecz 10 m. połud. zach.

w pobliżu Głębokiego. Bortnik 213, z dodatkiem wolny, tj. mogący zamieszkanie opuścić, ma

wedle Ustawy na wołoki (Jarosz. 2, 230) lepsze od innych poddanych warunki, płaci z włoki czynsz pieniężny, a gdy wojskowo służy, wol

nym jest od opłat. . Bystreyski Jacko Bohdanowicz 231.

Cerkownyje zemle polockie 186, 187.
Czeladź niewolna 207, z jeństwa wojennego lub zakupna powstała,

niemająca żadnéj własności, do dworu przywiązana, otrzymująca mie-
sięczną ordynarya, w rewizyi zwana parobkami i dosyć nielicznie na-

potykana (Por. Rew. zamków ziemi wołyńskiej, LXXXII).
Czerecz 224, 8 m. zach. pół.
Czerswiato (Czerstwa? 3 m. połud.).
Czy że wicz Bohdan 235.

[ocr errors]
[ocr errors][merged small][merged small]

Haraburda Łukasz Bohdanowicz 221.
Hleb o waia Marina Wasilewna 239.
Hlebowicz Jan, wojewoda połocki (1538 – 1542 N.) 177, 183,
Hlebowicz Stanisław, wojewoda połocki (1519) 200.
Hlińskie kniaż Dymitr i Bohdan Fiedorowiczy 236.
Hołubcowiczowa Jackowaja 240.
Horodniczy 201 p. urzędnicy wojewódzcy.
Horodec 225, 9 wschód.
Horodnia, izbica drewniana, przeznaczona na pomieszczenie ludzi pewnej

miejscowości do grodu nalczących, w dyplomatach łacińskich: stu-
bella Cod. Cap. Crac. 59, horodnia nametnaja, izbica zasypana na
zewnątrz ziemią lub kamieniami, nakształt dzisiejszych wojskowych

kazamat. Zamek połocki miał izbic (horodni) 204, ustawionych w pię

ciokąt 175. Hospodarskie dochody z miasta Połocka wyliczone 189: zaboy

(dochody sądowe?), koński borysz (dochód kopytkowego), topnica (crematorium, połokotnoje (census quartarum), opłata od sprzedaży łokciowych towarów, łastawoje (Lastgeld, łasztowe), połowina z wahi meskoje (pensa civitatis), imbarszczyna z dworu hostinoho (opłata z gospody

towarowej kupców przejezdnych). Hospodarskie ludyj, mieszkający w dobrach hospodarskich. Hrydnia izba do suszenia zboża.

Iawka z hołowy, opłata od meldowania przyjezdnych 190.
Iazno jezioro i miejscowość nad jeziorem 213, 8 m. poł.
Imbarszczyna, od imbar, ambar (spichrz), więc cło od składu (dworu,

gospody towarowej). Imenic, imeneyco oyczyznoje, odziedziczone, jako przeciwieństwo do ku

pionego (kuplenoje) 192.
Je sman Paweł, Sidor, Mikołaj, Hleb Chlebowiczy 230.
Juriewski Hawriło Hrydkowic 236.
Jurie wiczy 236.

foncho 3 rol 198.a medu kopotrzymuję,

Kameno 6 m. poł. 210.
Kasperowicz Froncho 232.
Kazimer (Jagiellończyk) korol 198.
Kapczyna opłata od trunków (od medu kopa hroszey, od piwa kopa

hroszey, od horełki zo hroszey», odbierający otrzymuje od piwa i miodu

4 peneży, od horełki 2 peneży (Ustawa na wołoki, 234). Ketolt Matwij Tomkowicz 236. Klasiczy 5 m. pół. 204, w okolicy Lisno, Chotimiczy, na połud. zachod.

Ziabki. Korsak Dmytrey 177, 202, 212. Hleb 177. Iwan horodniczy połocki 201.

Korsak Hleb Iwanowicz Zienowiewicza 217. Borkułab Iwanowicz 219. Fedor Iwan Zienowiewicza 221. Bohdan Iwanowicz 222. Jan Hlebowicz 223. Petr Wasylewicz 224. Onikiej Andrejewicz 224. Iwan Mi

chajłowicz 224. Ostafi i Jan Hlebowicze 224. Korten Wasyley 244. Krynki 2 m. zach. Koziany 224. 6 m. wsch. Kozaki zamku połockoho 197, osadzeni w domach miejskich i pustow

szczynach w okolicy, obowiązani do służby konnej. Kogicki Paweł 242, namiestnik połocki. Kublicki Semen Mitkowicz 234. Fiedor Bohdanowicz, Hryszko, Hanna

Ławrynowna Wasiliewaja Kublickaja Olechnowicza 235. Kubliczy 234, 4 m. pół. Kunica opłata czynszowa w pieniądzach, dawniej zapewne w kuniczych

futrach uiszczana 193. Ludzie siedzący na czynszach kunicznych zo

wią się ku nicznyj lude 207. Kuryłowicze 3 m. zach. 220.

[ocr errors]
[ocr errors]

Machowicz Szyszko, tiwun wileński 183.
May deburskoje prawo 179, roczna opłata od magdeburskiego prawa

190, prisud magdeburskiego prawa 197.
Meszczanie nowo oseły, świeżo osiedleni niepłacący 212.
Meleszko Fiedor Iwanowicz, Iwan Opanasowicz, Szymko Martynowicz 247.
Menica 3 m. połud.
Menicki Wasiley Hrydkiewicz 238.
Metropolii Iwan Ihnatowicz 240.
Michałowicz Wasylej, horodniczy połocki 210. Alexander Michałowicz,

Bohdan Michałowicz 240. Motkowicz Wasyley 238. Mniuto 218, nad Plissą 6 m. połud. Mosalski Jurii kniaź 179, Jurii Tymofiejewicz 225, Iwan Tymofiejewicz 226. Motyryn 215, 223, 228, 3 m. połud. zach. Myta hospodarskie 189.

Nacza 238, rzeka i miejscowość 2 m. poł.
Nału konne opłata od łąk, składana horodniczemu połockiemu 206.
Nepodwicze na granicy mosk. 247.
Neszczerda jezioro i miejscowość, 5 m. pół. 221.
Newel 8 m. pół. wsch.
Newelski Petr. 241.
Niewodniczy p. urzędnicy wojewódzcy.

Obmena zamiana 209.
Obol 7. m. półn. wsch. 219.
O dincowicz kniaź Andrej 177.
Ohorodnik = zagrodnik chłop bez bydła roboczego 192.
Orechowinski Semen Stepanowicz 243.
Orechowno jedno 2 mile na zachód od Połocka, drugie 7 mil na północ

od Oswieja. Ojczyznyje lude w przeciwieństwie do wolnyje lude, posiadający zie

mię dziedziczną z obowiązkiem pozostania na niéj. Ostrowno 2 m. zach. 213, O senina opłata jesienna z dymu w pieniądzach 208. Oswiej 3 mile pół. nad Dryssą. Otczyzna spuścizna po ojcu przypadająca synom, gdy córki brały tylko

1/4 część, idąc za mąż (Statut litewski III, 17). Ozera i zubre wołoczat 199 = ciągnąć niewod na jeziorze dla zabrania

ryb (zubar).

[ocr errors]

Podorożnik wojewodzin p. urzędnicy wojew.
Podskarbi ziemski 183.
Podwoda 200 na posłów i gońców hospodarskich z obowiązkiem dosta-

wienia ich do najbliższej stacyi. Rewizya świadczy, jak się od tego

obowiązku usuwano. Pohost 4 m. na zachód od Disny. Pokupieta Wasilej 243. Polock stolica województwa, wedle opisu Gwagnina civitas lignea olim

amplissima, stipitibus septisque ligneis circumdata, ad Dvinam fluvium condita, arcem ligneam natura et opportunitate loci munitissimam, turribus et propugnaculis firmatam habet. Porównaj Baliński Starożytna

Polska III. 594 Polockoje posady, części miasta: zapołocki 187, ostrowski 188, jeki

mański 188, słobodzki 189. Popieł buda popielnaja 206. Palenie popiołu w celu wyrabiania potasu

było jedynie możliwém użytkowaniem oddalonych i przepaścistych

lasów, Potużnik poplecznik, pomocnik, współuczestnik, 175 p. siabry. Poworotszczyzna 212 = podymne. Poziem paziem, czynsz gruntowy w miastach (census terragii) 184. Proselok Fedor Martinowicz 245. Prozorohi 219, 3 m. połud. zach. Pryhonny i lude zamku połockoho 181, 203, 207, obowiązani prócz opłat

urzędnikom wojewódzkim (zakośne, bircze, zapisne, kołacz, szczuka wiała, powozne, podużne) i hospodarowi (bobrowszczyzna) do robót zamkowych i rolnych bardzo różnych co do wymiaru, bo gdy jedni (208) na rok tylko 3 tygodnie służą, inni (207 Czerswiato) pracują

dzień w dzień prócz niedzieli i świąt. Psarcy 179, 203, rolnicy z obowiązkiem karmienia psów hospodarskich

i wojewódzkich. Psuja 4 połud. zach. 180. Pusz kary zamkowyje 182, osadzeni około zamków z obowiązkiem robie

nia prochów. Putnyje lude, słuhi putnyje 180 p. bojaryn.

Rakusy Wasylej a Iwan Bohdanowiczy 242.
Rohoza Olechno 241..
Roguski Bartosz, łowczy 242.
Rubeż = granica 180.
Ryha = Ryga 207, jako punkt handlowy, do którego zdążano Dźwiną

2 połockiego.

Sapieha Iwan 202.
Sela wa Iwan Andrejowicz 236. Bohdan Andrejowicz i Wasilej Andrejo-

wicz 237. Siabry słuh pancernych 198, słuh putnych 199, ludej pryhonnych 203,

inaczej połużniki, popleczniki, wspólnicy rolniczy, przyjmujący u go-
spodarzy zamożniejszych grunt, z którego połowę plonu gospodarzowi
oddawali, nieponosząc żadnych ciężarów i niemając żadnych stosunków
z urzędem. (Rewizya zamków ziemi wołyńskiej, LXXXVIII. Starostwo

ratneńskie Tad. Lubomirskiego 210—232). Sloboda swoboda, przywilejem udzielona wolność od opłat na pewien

czas, po którym następuje normalne składanie czynszów.

Sokoliński kniaź Andrej 178, Michał 178—209, Paweł 209, Paweł Ju

riewicz 226, Timofiej Juriewicz 227, Michajlo Wasylewicz 227, Andreiewa Sokolinskaja Wasilisa Andrejowna Songuszkowna (Wasilisa córka Andrzeja Sanguszki, żona Andrzeja Sokolińskiego) 227, kniahinia

Iwanowaja Sokolińskaja Hanna Andrejewna 228. Służb a zemskaja 192 sqq. obowiązek pospolitego ruszenia, ciążący

jak z rewizyi widzimy na szlachcie, mieszczanach, ziemię posiadających, bojarach putnych, sługach pancernych, kozakach zamkowych, ducho

wieństwie. Stacy e (statio) 191, utrzymywanie przechodzącego wojska lub drużyny

hospodarskiej. Stajki 191, pod Uszaczem. Stań miejscowość własnością hospodara będąca, gdzie dostawiano presta

cye i wykonywano roboty. Stan Sołoniewski, kuryłowski, uholnicki,

zadorożski, suyski. Stanem zawiadował stanowniczy. Storoża zamkowaja 192, straż zamku. Straty na rzecz Moskwy zapisane w rewizyi: Siebież, Lisno, Niszczo,

Ormeje 177; Lechin, Lucz, Rzow, Zawołocze Newel 179; Komoza, Semencow, Rotno, Solonaia łuka, Boyki, Kratajewano, Vsweie, Lawca 180; Dolso, Ostrowno 199; Popowiczy 214; Udepie, Bołohowo,

Spastczo 225. Sitno 4 m. pół. wsch. 204 Swecki Petr 238. Swerde} = świder 182 Szestowiczy Harasim a Fiedor 245. Szobołowski Fedor Tarasiewicz 236. Szczuka wiała 205, suszony szczupak. Szyszko Stanisław, wojewoda witebski 204, Petr wojewoda połocki

220, 243.

[ocr errors]

a

Ula 234, miejscowość z zamkiem 5 m. połud. wsch. pamiętna zwycięstwem

Romana Sanguszki 1564. Ulski Semen Fedorowicz, 'Ulskaja Fedia Wasilewna Bohdanowaia Ale

xandrowicza 234. Urzędnicy wojewódzcy: horodniczy, zawiadowca grodu, zamku po

łockiego, choruży, pods karbi zemski, mostowniczy zawiadowca budowy mostów, podorożnik dróg. Wojewodzińscy zawiadowcy dochodów: nie wodniczy rybołowstwa, łowczy myśliwstwa, koniuszy stad, w aż czy od wagi, mytnik od myt, medosytcy

od wyrabiania miodu, kidniczy piwniczny, kadzienniczy. Us wieja (Oswiej) i m. na zach. od Uły.

Wietryn (Wietrzyno) 2 m. zach. 229.
Wojewoda połocki jego dochody jako wójta miasta Połocka 190.
Wojna Petrowicz Epimach 229.

« PoprzedniaDalej »