Obrazy na stronie
PDF

EPISTOLA CXIII ***. ANSELMI AD GUARNERlUM.

Eum laudat ob sanctum paterni reditus desiderium, simulque monet esse ordinis observantissimum.

ANsElmus archiepiscopus, GUARNERio, fratri et filio charissimo, salutem et benedictionem Dei, et suam.

Pro dilectione quam in litteris tuis erga me intellexi, et pro desiderio reditus mei gratias ago tibi, sicut fratri et filio dilecto. Reditum quidem, Deo annuente, non differam, quando ipso disponente intelligam me illum posse rationabiliter facere. Te autem, et illum cujus animæ curam Deus mihi commendavit, studiose moneo, ut non sis negligens ordinem quem accepisti ** discere et custodire, sed sis intentus todo core ad ea quæ pertinent ad perfectionem monachi proficere. Verum enim est quia si monachus novitius in suo proposito fuerit tepidus, aut vix, aut nunquam in religione monachica erit fervidus. Qualem igitur te desideras inveniri in diebus obitus tui, talem te quotidie stude exhibere; et semper quasi eras moriturus, hodie te præpara ad reddendam rationem vitæ tuæ, et sic de virtute in virtutem proficies. Dominus te dirigat et custodiat.

[ocr errors][merged small][merged small]
[blocks in formation]

Domino et Patri charissimo, reverendo abbati G. frater ANSELMUs, semper quæ Deo placita sunt velle et facere.

Dignatur vestra prudentia meæ parvitatis scire consilium de re de qua igitur; unde primo oro ommipotentis Dei benignam clementiam ut ipse totam rem in beneplacito suo disponat. Nostrum autem consilium, quod utimam de vultu Dei prodeat, hoc est quod melius possum intelligere. Illi quidem consulo ut, quantum potest, servata tamen obedientia et pia mansuetudine, animus ejus tantum onus fugiat. Vobis autem et aliis, ad quos hoc pertinet, consulo quia non video de quo melius possit esse, ut illum rogando, præcipiendo cogatis, quatenus et ejus conscientia securior sit in conspectu Dei, cum non nisi solo timore Dei et obedientia sancta se provectum conspiciet, et Deus quasi ex debito ad bonum finem perducat quod propter se solum incæptum intelliget;

regi Anglorum, ANselMus, archiepiscopus Canturiæ, C et vobis a *" supernorum Judice retribuatur, quia

fidele servilium cum orationibus. Præcepit mihi celsitudo vestra in litteris suis quatenus sibi aliquem de familiaribus nostris mitterem, cui familiariter credere posset ea quæ mihi mandere vellet. Mitto igitur fratrem nomine Gislebertum, monachum Beccensem, familiarem meum, cui sicut *** mihi credere potestis quod mihi mandare placuerit. Quia etiam notificabit vobis quomodo dominus Balduwinus *** et Willelmus jam iter Romæ ingressi fuerant, quando vestram suscepi epistolam; et quod audivimus de apostolico Paschali, et de illo qui sedem ejus per rapinam dicitur invasisse. Hoc tantum dico quia apostolicus Paschalis secundum Deum ecclesiastice est electus, et per totam Ecclesiam catholicam jam susceptus et confirmatus. Ille vero invasor, de quo fama est, nullam habet electionem aut susceptionem, nisi a filiis diaboli inimicis Ecclesiæ Dei. Quapropter exspeciamus ut super eum cadat, si nondum cecidit **, quod dixit Dominus : 0mnis plantatio, quam non plantavit Pater meus cælestis, eradicabitur (Matth. xv, 13). Nec moveri debet aliquis Christianus, si persecutionem

[merged small][ocr errors][merged small][merged small]

Si vestra dilectio, adhuc amore mundi gravata, spinosis sollicitudinibus divitiarum ejus laboraret, oporteret ad mentem ei reducere verba Domini di— centis : Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego vos requiescere faciam. Quoniam verojam prospiciens quia mundus transibit et concupiscentia ejus, jam non diligit mundum neque ea quæ in mundo sunt, sed quae sursum sunt quærit, non quæ super terram, nihil convenientius illi dicendum video quam quod scriptum est: Filii, ne differus converti de die in diem ; et: Quodcunque potest facere manus tua, instanter operare. Ad quam rem fraternum nostrum esse paratum obsequium, certum sit vobis

[merged small][ocr errors][ocr errors]

ituros Romam vel Hierusalem in sæculo, si ad ordinem nostrum venerint, et devote et obedienter se habuerint, omnia vota suæ quæcunque voverant, compleverunt. Quippe qui se in partem Dei per vota tradiderant, postquam se Deo totos tradiderint, totum in partem postmodum non habent redigere ; nisi qui quod Deo obtulerunt, sibi velint in proprietatem subripere, et ita non solum indevoti, imo rei fiant tam suæ * abrenuntiationis, quam professionis, et suæ ipsorum damnationis.

EPISTOLA CXVII sso. ANSELMi AD ERNULFUxm pRioR EM Et WILLELMUM ARCHIIDiAcoNUM. Ut Robertum, relicto, Judaismo, amplectentem Christianismum perbenigne eaecipiant et juvent.

ANselvius archiepiscopus, domno priori ERNUi.— fo (27), et archidiacono Willelmo, salutem et *** benedictionem Dei.

signum hæc nostra brevis epistola. Qui voverunt se A

Intimido cordis affectu mando vobis et precor religionem vestram ut ea hilari pietate et pia hilaritate qua omnes Christiani debent occurrere et subvenire de Judaismo ad Christianitatem fugienti, curam ** habeatis hujus Roberti, ne ulla indigentia vel occa sione, quam avertere possimus***, cogatur pœnitere, qui propter Christum parentes suos et legem eorum reliquerit. Walde enim ignominiosum est Christianis, et maxime religiosis personis, ut hoc negligentia et duritia sua fieri patiantur in præsentia sua. Ordinate itaque vos, domne prior, de eleemosyna, non per servientes (qui plus quærunt quæ sua sunt quam qu;e Dei sunt), sed per monachum eleemosynarium ; et vos, domine Willelme, ex his quæ mihi ex archidiaconatu servare debetis, quatenus ille cum fami

[blocks in formation]

VARLE LECTIONES.

**Tuam suae ms. tam suæ, *Eum eodem ms. collata. *'Et gratiam ms. et benedictionem. “Fugientis curam ms. fugienti, curam. *Avertere possumus ms. avertere possimus.

[ocr errors]

(27) Domino priori Ernulfo, priori scilicet Ecclesiæ Cantuariensis, post Henricum Beccensem monachum, ad quem sunt epistol. 49, 54, 58, 64, lib. 1, nec non aliquot lib. 11 et ui. Ernulfus autem, licet sic scribatur epistol. 80, 82, 90, 101, 110 hujus libri et lib. u De gestis Anglorum pontif. auctore Guillelmo Malmesberiensi. Attamen im ms. tabulis nostris, Roger. Honed. Annal., Florentii Wigorn. Chronic., et epistol. 31 Ivonis Carnotensis scribitur Arnulfus in hanc sententiam: Arnulfus Belvacensis, monasterii Sancti Symphoriani monachus, vir prudens et religiosus, simili de causa, relicto monasterio (sic enim illic Jegendum est, non Canturiense, ut constat ex locis superioribus) monasterium regit. D. autem Symphoriani monasterium a Drogone 43, Bellovacorum pontifice conditum fuit ad austrum in colle, ex adverso portæ urbanæ, cui D. Joannis nomen est. Porro locus Ivonis patria quidem Bellovaci (sed agnominati Carnotensis ob pontificatum a se Carnuti gestum) et Arnulfi coætanei expungit quædam in duobus scriptoribus Anglis, et comprimis, Malmesberiense bibliothecario supra dicente Arnulfum prius egisse monachum in coenobio S. Luciani a Bellovaco assus circiter triginta distanti contra septentrionem in conspectu præterfluentis Taræ amnis. Sed id perfacile dabitur bibliothecario, qui forte, cum accepisset Arnulfum prius exstitisse monachum Bellovaci, potius in Lucianico, utpote longe antiquiori et celebriori quam Symphorianico suspicatus est, Balæus cent. ui, ut suam Angliam furtivis decoret pendis, præcise negat eum fuisse Bellovacum, refragantibus Ivone et Guillelmo Malmesberiensi, Arnulfi contemporaneis, nec non Anselmo nostro sic finiente epist. 65, lib. 1: Saluta Dm. Arnulphum Belvacensem. Hic igitur prioratu seu decanatu Cantuariensi laute honorificeque administrato, emicuit dignus qui præficeretur coenobio S. Petri Burgensis in Anglia, tandemque post Gondulfi (de cujus pontificatu est scholion nostrum ad epistol. lib. 1) mortem, Rofensi Ecclesiae ; ubi quam elegantissime sit functus partibus egregii antistitis enarrat Malmesberiensis in Rofens. episcopis, ubi sub finem computans annos sui pontificatus, ait : Viaeit in episcopatu dies aliquot super novennium ; decessitque quatuor et octoginta annos natus, multa probitatis suæ monumenta relinquens. Malmesber, astipulatiir, Gontinuator Florentii Wi

D

gorn., Matth. Paris. in majore Histor., Rogerus Homed. in Annal. Fato tandem cessit anno 1124, et quidem Romæ (si Balæus frequenter άμ%αλλάςον fidem mereatur), licet allegati scriptores Angli, Balæoque seniores annis, ne verbulum quidem fecerint. Sed et Iam varia versicolorque, ut ita dicam, de Arnulfo Balæi apud historicos narratio texta est, ut cunctis perlectis quid sis lecturus, nescias. Martinus Polop. iib. iv De'pontif. Roman. in Paschali II loquitur de quopiam hæresiarcha Arnulpho (sic enim legi in nostro ms. cum edit. Antuerp. 1574 legat Arnulphum) sed nullius eum dignitatis aut conditionis fecit. Scedelius in registro Chronic. dicit eum ex abbate S. Medardi Suëssionensis creatum Lugdunensem arghiepiscopum. Supplem. Chronic. lib. xii, fuisse abbatém (sed anonymi apud eum coenobii) posteaque Lugdunensem archiepiscopum, canonicorum regulariuim magnificum propagátorem, et insignem yerbi divini præconem, adeo ut, cum Romæ gravis insectaretur clericorum petulantiam, ab iis] fuerit peremptus. Platina in Honorio II postrema hæc cecinit, at hum is fuerit monachus, éremita vel presbyter, non pronuntiat. Balæum sola reddidit synonymia audaéem et mandacem (quem etenim vidimus impostorem pro assignanda patria, fideliorem in ejus morte dicenda nön habebimus), ne vero securum et, ut spero, veracem stabilemque cum probatis scriptQribus Anglis, testes deprèhensi, àestuantes et de veritatis gradu dejecti. Hòc unum prodet, nemp£ de archiepiscopatu Lugdunensi tributô a Jacobo Bergon. ét Scédelio quoniam in duabus acliiepiscop0íum Lugdunensium nomenclaturis apud Democharem descriptis, ne unum quidem deprehendes hujus nominis pontificem ; quòd et Balæus minime ambit. Solum odium, et quidem plus quam Vatinianum, quo Romanam insectabatur Ecclesiam, hocce atramento ejus tinxit pennam. At ne quis putet religiQnem im Arnulfo solam viguisse, suæ doctrinæ habebit hæc monimenta. Nempe: Solutiones quæstionum a I.amherto coenobiarcha Bertinimo propositarum venerabili ac in gremio charitatis. De corpore et sanguine Domiìi lib. 1 : Faciem tuam non velabis. De sex verbis Domini : Ultima Christi in cruce verba. De operibus sex dierum lib. 1. Homelias et sermones lib, 1.

cesse esset, totum in hoc expendi quidquid de archi- A diaconatus redditibus me contingit, et multo etiam majora, quam ut iste qui ad nos quasi ad servos Dei et veros Christianos de manibus diaboli fugit, misere vivat inter nos. Iterum precor et obsecro ut ostendatis in eos vos habere Christianam pietatem et Christianitatis amorem, valde enim lædit cor meum indigentia illius, sive in victu, 410 sive in vestitu, Facile igitur ut cor meum ab hac læsione quiescat, si illam *** non amatis. Valete.

EDISTOLA CXVIII ***.

ANSELMI AD ALFERUM PRlOREM Et MONACIIOS SANCtl EADMUNDl.

Invictum in adversis animum laudat. Et ut priori sua peccata confiteamtur, et omni custodia servem! cor suum, adhortatur.

ANselMus archiepiscopus, dilectis filiis et fratribus domno ALFERo priori, et aliis servis Dei in coenobio Sancti Eadmundi sub illo conversantibus, salutem et benedictionem Dei, et suam ** quantum valet.

Gratias ago Deo et vobis pro constantia et patientia vestra, quam habetis in tribulationibus ***, hortans et obsecrans ut filios charissimos, ne deficiatis, sed longanimiter, ut coepistis, Dei consolationem exspectetis. Nulla vos adversitas a servitio Dei retardet, nihil ab exsequenda voluntate ejus removeat. Mementote quod omnes qui volunt pie vivere in Christo, necesse est ut tribulationes paliamlur. Quanto igitur magis tribulationes insurgunt, tanto magis unusquisque vestrum se per sanctae conversationis opus exerceat, et in sui ordinis custodia arctius stringat. Quæ si feceritis, sciatis quod Dei consolationem, prius forsitan quam putetis, obtinebitis. Nullus vestrum amet aut velit celare peccata sua, sed ea puro et simplici corde domno priori, aut cui ipse concesserit, confiteatur, et secundum judicium ejus emendet, et de cætero ut sese custodiat modis omnibus enitatur. Eos autem ** qui hoc modo et hac voluntate sua peccata confessi sunt vel confitebuntur, quantum possum, ea autoritate quam mihi Deus concessit, vice beati Petri apostolorum principis absolvo, et ut eis omnipotens *** Deus indulgeat suppliciter oro. Valete et orate pro me.

EPISTOLA CXIX soo. mATHiLDIS REGINÆ ANGI.ORUM AD ANSELMUM. Quanti faciat Amselmi litteras. Quodque Edulpho abbatiam Malmesberiæ (28) concesserit, salvis omnibus archiepiscopi juribus. Domino suo et Patri reverendo pariter et colendo ANsELMo, Cantuariensi archiepiscopo, MAthildis regina, devota sanctitatis ejus ancilla, cum Christo suo salutem. Quoties epistolaribeneficio vestræ mihi sanctitatis municipium impertitis, toties innovatæ lætitiæ luce nebulosam animæ meæ caliginem serenatis. Est etenim vestri quædam et absentis qualiscunque revisio, et chartulæ contrectatus, et litteræ perju

[merged small][merged small][merged small][merged small][merged small][ocr errors]
[merged small][ocr errors]

**"Tribulationibus vestris ; hortans ms. tributionibus :

[ocr errors]

omnipotens ms. et ut eis omnipotens. ° Cum eodem ms. collata. *'Ciceronis Degosthenis aut Quintilliani.

ms. Ciceronis Fabii aut Quintiliani acumina.

[ocr errors]

elucubratio. ***Obedientia judicat ms.

[ocr errors]
[ocr errors][merged small][merged small]

thildi, ANSELMUs, archiepiscopus Cantuariae, fidele A Sustinuinus pacem, et ipsa longius rec^ssit; quæ

servitium cum orationibus.

Noverit excellentia vestra, dilectissima domina quia de abbatia “ Malmesberiensi, et de fratre illo de quo mihi mandastis, libenter confirmarem voluntatem vestram, si possem. Vos enim, quantum ad vos spectat, bene et secundum Deum fecistis quod inde fecistis, sed fecit ipse in hoc quiddam valde insipienter quod facere non debuit. Nam per eosdem legatos qui mihi litteras vestras et aliorum de sub negotio attulerunt, misit mihi scyphum unum. Quem quidem scyphum nullatenus retinere volui, sed inde dolui, quia non video quomodo in hoc possit a culpa excusari. Omnipotens Deus dirigat omnes actus vestros in beneplacito suo, et defendat vos ab omni malo. Amen.

EPISTOLA CXXI 887.

GERARDi EboRAcENsis Aachiepiscopi, RoBERti cEsTRENsis, HiEREBERti NoRwicENsis, RADULFi cicestfaENSIS, SAMSONis, wiGoRNiENsis ET will.ELMl WINTON1ENS1S ELECTI AD ANSELMUM.

Anselmum in Angliam invitant, pollicentes opem studlnm. Patri dilectissimo ANselMo, Cantuariensi archiepiscopo (29), GeRARDUs, Eboracensis archiepiscopus, et Robertus Cestrensis, et HeraebeatUs Norwicensis, et RAdulfus Cicestrensis, et SAMsoN Wigorniensis, et Willelmus Wintoniensis electus, salutem.

sivimus bona, et invaluit turbatio. Viæ Sion lugent. quia eas conculcant incircumcisi. Templum moeret, quia intra sancta sanctorum et ad ipsam aram irruperunt laici. Exsurge, ut olim senex ille Mathatias, habe in *** filiis tuis virtutem ; vide strenuitatem Jonathae, prudentiam Simonis. Hi tecum præliabuntur prælium Domini ; et si ante nos appositus fueris ad patres tuos, de manu tua suscipiemus hæreditatem laboris tui. Sed jam non est tibi pigritandum ; ut quid enim peregrinaris, et oves tuæ sine pastore pereunt? Jam apud Deum nulla tibi remanel excusatio. Te enim non solum subsequi, sed et perire, si jusseris, parati sumus. Veni ergo ad nos, veni cito, pel *** mos, aut ex nobis aliquos ad te venire jube ; ne cum sejuncti a te sumus, in sinistram te partem inclinent eorum consilia qui sua quaerunt. Nos enim jam in hac causa non quæ nostra sunt, sed *° quæ Dei sunt, quærimus.

[ocr errors][ocr errors][merged small][merged small]
[merged small][ocr errors]
[ocr errors]

ms. ad nos, veni cito, vel. *°Nostra, sed ms. nostra sunt, sed. JOANNIS PICARDI NOTAE. (20) Gerardus Eboracensis archiepiscopus, etc. Ad C Radulfus Cicestrensis. Ita restituimus ex mss. Condoleo et mente compatior tribulationibus quas A solidatam in veritate,vellem sententiam vestram esse

Gerardum sunt epistolæ 53 et 60, supra qui ex Herefordensi episcopo post Thomam Bajocensem archiepiscopii Eboracensis infulas adeptus est. Eboracum vero, Anglice Iortz, Gallice York, est urbs celeberrima, insulæ Anglicanæ ad aquilonem inter Uscam et Foffam flumina, quæ ipsam prætereabuntur civitatem, ac inde simul juncta Humbrum influunt. Licet autem post annum salutis redditæ 182 fuerit sedes archiepiscopalis, tamen a quibusdam translata fuit ad Hangustaldum, ejusdem ' archiepiscopatus villam, ut scrupulose observavit Malmesberiensis in archiepiscopis Eboracensibus. Roberto Cestrensi fuit cognomento de Limmesia, seditque annos supra triginta, ut legi in Tabulis mss. Cestrensium episcoporum nostræ bibliothecæ. Herebertus inter Orientalium Anglorum episcopos primus, dictus est Norwicensis a vico Norwic, commercio populique frequentia celeberrimo, quo Herebertus cathedram transvexit. Priores enim antistites Domucenses et Helmonenses, tandemque ex duobus sacerdotiis unum effectum est apud Helmacham villam ; ex qua Agelmarus, seu Elhelmerus Thedfordum recessit, ut Helmanensium episcoporum tabulæ mss. in nostra bibliotheca testantur, quod tamen a Malmesber. lib. ii De pontif. Ang. video tribui Herfasto, qui in nostro mss. praeponitur Agelmaro. « Herebertus denique, vir magnanimus et admodum litteratus, pius monachus T et prior Fiscannensis, deinde abbas Ramesiensis, et ex abbale Ramesiæ empto præsulatu Thedfordensis Ecclesiæ factus est episeopus; poenitens vero Romam profectus est, indulgentiaque accepta reversus, sedem transportavit ad Norwic, ibique monachorum conregâtionem condita ecclesia sancte instituit. » ucusque de Hercberto noster ms. codex,

tabulis Cicestrensium præsulum, impressis Florentii Wigor. cæterisque historiis Britanniæ excusis. Nam exemplar harum epistolarum calamo exaratum legebat Robertus, forsam ex librarii incogitantia, alterius Roberti nomen ruminantis.

Samson Guigorniensis, non Satiso, quemadmodum legitur Ivon. Carnot. epist. 76. Cujus tamen scholion monet in aliis codicibus haberi Samsom, et nos ita legimus ex plurimis scriptoribus Angl. et ms. tabulis Güigor. episcop. in hunc modum : Anno 1096 Sanson Bajocensis consecratus est ab Anselmo archiepiscop. in ecclesia S. Pauli Londoniensis, xxvii Kalend. Julii. Hic fuit frater Thomæ Eborac. quem promovit 0do Bajocens. episc.

Guillelmi Wintonensis meminit Anselmus epist. 70, 95 et 105. Has autem Britanni antistites idcirco litteras mittunt Anselmo, quia, et si ab Henrico rege universa sui archiepiscopii prædia et jura recepisset in conventu Aquilensi, ut apparet ex epist. 110, A 11, supra distulit tamen reditum in Angliam, quia nolebat cum pontificibus a rege investitis versari. Eam ob rem denuo postremoque Guillelmus Warlevast regis, et Balduinus Anselmi legati Romam contendere ; unde tandem litis diutissime conteslatæ, tamque inique, hoc retulere judicium ab ore Paschalis, scilicet electos præsules ab Anselmo recepturos annulum et virgam, pontificiam, regi vero facturos fidelitateur. Interea dum Romam iretur, crebræ et Anglia querimoniæ et litteræ perferebantur ut quam citissime rediret. Videbant enim universi episcopi omnia in pejus ruere et retro sublapsa referri, volebantque mederi, scd non valobant nisi Anselmo præsente,

vos et Ecclesiæ Angliæ sustinetis; sed ad præsens secundum meam et vestram voluntatem subvenire nequeo, quia nondum quid et quantum possum sum certus, donec per legatos nostros, quos in proximo Roma redituros exspecto, quid apud dominum papam effecerint, cognoscam. Bonum tamen et gratum mihi quia tandem cognoscitis ad quid vos perduxit, ut mitius dicam, vestra patientia; et quia promittitis mihi auxilium vestrum non in mea, sed in Dei causa, et invitatis me ne pigriter venirem ad vos. Quamvis enim hoc modo facere non possim, quia rex non vult me esse in Anglia adhuc, uisi discordem a jussione papæ et ejus concordem voluntati; et ego nondum certus sum quid possim, sicut dixi, tamen

præsentem, ubicunque tractatur de Ecclesiæ Dei libertate et vera utilitate. Tota difficultas causæ inter regem et me jam in hoc maxime videtur consistere, quia rex, quamvis de investituris ecclesiarum aposlolicis decretis se vinci ut spero permittat, hominia tamen prælatorum nondum vult ***, ait, dimittere. Qua de re sua legatione sedem requirit apostolicam, quatenus in hoc suæ voluntatis impetret ab ea licentiam. Quam si adeptus fuerit, dubito quid me facere oporteat, si aliquis religiosus electus homo regis pro episcopatu vel abbatia fieri respuat. Durum enim mihi videtur ut hoc illi præcipiam per obedientiam; et si non fecero, videbor irreligiosis hoc facere volentibus, laxare accedenti indigne ad dignitates au

gaudeo pro vestra bona et episcopali voluntate et B daciam. De illis quoque qui jam investituras prohi

constantia quam promittitis, et exhortatione quam mihi facitis. Ut autem aliquos ex vobis ad me vemire faciam, sicut poscitis, ne, dum sejuncti sumus ab invicem, pervertant consilium meum qui sua quærunt ad præsens non opinor oportere. Spero enim in Deo quia nullus cor meum a veritate, in quantum cognosco, poterit avertere ; et quia in proximo Deus mihi quid facere queam, ostendet, et ego quam citius potero vobis notificabo. Quid autem interim vobis faciendum sit, prudentia vestra satis intelligit; sed tamen dico quia ego, in quantum sperando in Deo conscientiam meam sentio, pro redimenda vita mea non præberem assensum, neque ministrum aut exsecutorem mali me facerem : quod audio noviter super Ecclesias Angliæ promulgari. Valete. EPISTOLA CXXIII ***, AD HUG0NEM ARCHiEPlSCOpUm LuGDUNENSEM.

Rogat firmari se prudentibus archiepiscopi responsis.

Suo domino et Patri HUGONi, reverendo archiepiscopo Lugdunensi, matri Ecclesiæ sincere diligendo, ANselmus, servus Ecclesiæ Cantuariensis, quod altius et quod melius valet intelligere.

Quid fecerim postquam a paternitatis vestræ amabili præsentia discessi, quidve sit inter regem Angliæ et me, non est opus longa epistolæ narratione significare, quia latores præsentium ** plenius et melius possunt viva voce referre. Quoniam autem in omnibus actionibus meis vestro vellem, si fieri posset, super omnes homines quos novi, uti consilio, maxime in hoc negotio pro quo eosdem legatos Romam mitto, supplex ut ipsi instruantur et muniantur vestra prudentia rogo. Aadeo etiam rogare ut si sanctitati vestræ videtur convenire, aliquid domino papæ suggerat, prout ipsi negotio intelliget expedire. Scitis enim quia ubi rei alicujus dispositio de diversorum pendet consilio, sicut non omnes eumdem habent sensum, ita non eumdem præbent assensum. Quoniam ergo mentem vestram certus sum

bitas acceperunt, et de his qui eos sacraverunt, puto quia rex postulabit ut in hoc permaneant quod illicite præsumpserunt. Quapropter de his, et de quibus per nostros legatos vestram requiro sapientiam, vestram mihi posco insinuari sententiam. Omnipotens Deus diu vestram sanclitatem cum omni prosperitate servet incolumem. Amen. EPISTOLA CXXIV ***. HUGONIS LUGDUNENSiS ARCHiEPiSCOPI AD ANSELMUM. IRespondet ad præcedentem. Optabili et totis visceribus amabili Patri suo et domino ANselmo, venerabili Anglorum episcopo, Hugo, Lugdunensis Ecclesiæ servus, divinæ protectionis continuam consolationem. Meminit sanctitas vestra, reverende Pater, nos semper desiderasse, et si secundum Deum fieri posset, vobis consuluisse ut commissam vobis Anglicæ Ecclesiæ curam reciperetis, et tam gravis oneris jugo, pro communi commissi vobis gregis salute, obedientiæ collum subdere non recusaretis. Nunc igitur ex domini Balduvini * relatione comperio quod illud propter quod assequendum tantopere hactenus laborastis, et non solum Vvestra, sed et vos ipsum exposuistis, per Dei gratiam jam tandem ex magna parte assecuti estis. Ut ad illud quod restat sperandum animari possitis, consulendo precamur, et precando sanctitati vestræ consulimus ut apostolico praecepto obedire non dissimuletis, ne sententiam vestram pluris faciendo quam apostolicam auctoritatem, non solum sæculo et regno, verum etiam Ecclesiæ et sacerdotio resistere judicemini. Licet enim in Anglicæ Ecclesiæ agro aliud semen supra petram, aliud secus viam, aliud vero cadat inter spinas, sed et bona terra invenitur in eo quæ suscepto prædicationis vestræ semine fructum afferet in patientia. Sed, me miserum ! quoniam ipse auctor et incensor fio desolationis meæ, qui umicum solamen et gaudium meum, et animæ meæ post Deum vitam removere contendo a conspectu oculo

VARIAE LECTIONES.

“Cum eodem ms. collata. “Quia præsentium ms, quia latores præsentium, “Non vult ms. nondum vult, “Cum eedem ms, collata, “baldivini mis , Balduwini,

« PoprzedniaDalej »