Obrazy na stronie
PDF
ePub
[ocr errors]
[ocr errors]

rum erit hanc sedem plena potestate semper dona- 1 » Papæ, sed ut privatæ personæ; nec ut Papa potamfore, ejusque pontificem Christi vices gerentem, » tuit esse hæreticus, sed ut privata persona : nec universalem Ecclesiam gubernaturum. En hæc >> unquam aliquis Papa, in quantum Papa, fuit sunt, quæ cum omnibus diebus usque ad consum- » hæreticus, sed a papatu devians, ut diaboli filius mationem sæculi juxta promissionem credenda » apostatans sicut Judas. Et ideo cum de ejus morsint, omnibus diebus verissima esse necesse est. Si » tui hæresiquæritur, non babet congregari concivero sedes apostolica aliquid hæreticum a tota ► lium generale. Estis enim vos, pater sanctissime, Ecclesia credendum definiret, quamdiu non revo- » Jesu Christi vicarius, totum corpus Ecclesiæ recaret impiam hanc definitionem, quæ esset fidei » presentans, qui claves regni cælorum habetis, nostræ contagium ac pestis , tamdiu non esset ca- » nec congregatum totum concilium generale sine put membra confirmans, imo esset membrum ægro- » vobis, et nisi per vos posset cognoscere de negolum et jacens, a cæteris corripiendum et sanan- » tio supra dicto, juxta Patrum sancita, sentendum. Petri successor in eo temporis intervallo » tiamque doctorum juris et Ecclesiæ sanctæ Dei.» Christi vices non gereret, imo Antichristi : neque to Hi milites legati ex nomine Regis atque gengentes fidem doceret, sed seduceret contra Christi tis nostræ, ita pontificem alloquuntur in percele· lidem : neque tum temporis omnium christiano- bri oratione. Procul dubio episcopi et doctores ea rum esset pater atque doctor; sed esset gentium se- de re consulti hanc orationem dictaverant. Neque ductor, et in depravanda fide magister. Ergo tum enim milites, theologiæ prorsus ignari, hoc totum temporis in ea suppositione falsissimum esset Flo- ex suopte consilio explicare ausi fuissent. Unde rentinæ synodi decretum. Cum autem hæc Flo- hæc dicunt juxta Patrum sancita, sententiamque rentina definitio nullo temporis puncto falsa esse doctorum juris et Ecclesiae sançlæ Dei; scilicet possit, certissime sequitur apostolicam sedem nullo utriusque juris periti , atque theologiæ doctores lemporis puncto posse definire aliquid hæreticum hanc orationem ratam habuerant, antequam proa lota Ecclesia credendum.

ferretur. Igitur en hæc erat tum temporis Galli

canæ Ecclesiæ atque gentis sententia. CAPUT XXII.

2o Tum temporis cautissime distinguebatur per

sona pontificis ab apostolica sede. Enimvero perProsectur insigne Francicæ gentis testimonium.

sona Bonifacii accusabatur de hæresi : quinetiam

contendebant Franci Bonifacium esse hæreticum Jam propero, brevitatis causa, ad monumenta manifestum, et a corpore sanctæ Ecclesiæ prorquæ ex nostra Francia depromuntur. Audivimus sus abscissum. Sic vero disceptabant: Nec ut Papa antiquissimum Irenæum, Gallicanæ Ecclesiæ ve- potuit esse hæreticus, sed ut privata persona; nec luti institutorem et antesignanum . audivimus Ber- unquam aliquis Papa, in quantum Papa, fuit nardum nostrum popularem, virum propbetico et hæreticus. Itaque hæresim adjudicant persone, apostolico spiritu actum : audivimus Angelicum sedi vero abjudicant. Conticescant igitur illi omDoctorem, Parisiensis academiæ lumen et decus. nes qui sedis apostolicæ , sive cathedræ Petri, in

. Quisnam vero tantis testibus comparari posset ? | fide docenda indefectibilitatem uti recens TransalJam vero audire est ipsos clarissimos milites Regis pina scholæ commentum exsibilant. legatos, qui contra memoriam Bonifacii VIII apud 3° En vides sedem apostolicam , juxta majores Clementem V, ex nomine Regis totiusque regni, nostros , perinde ac generale concilium totum corcausam orabant. Hæc autem erat illorum discep- pus Ecclesiæ repræsentare. Quid enim melius retatio primo rotulo contenta': « Cum ille qui lo- præsentat totum corpus, quam caput quod toti cor» cum tenet summi pontificis accusatur de hæresi, pori præest, et intima consensione adhæret? vel impetitur, necessario per generale concilium

Nec congregatum totum generale concilium cognoscitur, quia per alium cognosci non po- sine vobis, inquiunt, id est , sine Papa vivente, et » test : ubi vero mortuus est, jam est soluta Eccle- nisi per vos posset cognoscere de negotio judi» sia cum omnibus catholicis a lege ipsius, nec candi Papæ mortui. Itaque concilium non potest > post mortem est Papa de jure vel de facto; et sine Papa et non nisi per Papam, de prædecessore » cum post mortem de ejus hæresi quæritur , ferre sententiam. non quæritur de hæresi Papæ , quondam ut Ita sentiebat gens ccclesiastica Gallicana, dum

adhuc ferverent dissensionis scintillæ.

[ocr errors]
[ocr errors]

Hist. du diff. entre Bonif. VIII et Phil.-le-Del : preuves, pag. 413. Paris 1653, in-fol.

[ocr errors]

CAPUT XXIII.

CAPUT XXIV. Proferuntur testimonia tum Parisiensis academiæ, tum Profertur testimonium octoginta octo Gallicanæ ecclesiæ cleri Gallicani comitiorum, tum ipsius Richerii,

antistitum. etiamsi fuerit sedi apostolicæ, ut omnes norunt , in

Jamvero audire est octoginta et octo Galliarum fensissimus.

antistites, qui anno 1650 de condemnanda JanSub finem decimi tertii sæculi, ex nomine Pa- seniana doctrina ad Innocentium X ita scriberisiensis Facultatis ad Clementem VII, tum Ave- bant' : « Majores causas ad sedem apostolicam nione commorantem, tradita est quædam charta , » referre solemnis Ecclesiæ mos est , quem fides cujus manuscriptum exemplar in Navarrica bi

» Petri nunquam deficiens perpetuo retineri pro bliotheca etianınum asservari dicunt'. « Ad sanc

» jure suo postulat.» En cernis idcirco majores cau» tam sedem apostolicam pertinet auctoritate ju- sas ad hanc sedem referri, quod in ea fides Petri » diciali suprema circa ea quæ sunt fidei judicia- nunquam deficiat. Quod si hæc sedes aliquid » liter definire. Et hæc (conclusio) probatur, quia reticum a tota Ecclesia credendum definire pos» ad illius tanquam ad supremi judicis auctorita-set, tum in hac sede fides docenda deficeret, at» tem pertinet in fide judicialiter definire, cujus que adeo hæc fides pro jure suo ejusmodi causa » fides nunquam deficit; sed sanctæ sedis apostoli- perpetuo referri non postularet. Vox illa perpetuo » cæ fides nunquam deficit, quia de hac sancta aperte demonstrat fidens in hac sede nunquam esse » sede in persona Petri apostoli in ea præsidentis defecturam. » dictum est : Petre , rogavi pro te, ut non defi» ciat fides tua. )

CAPUT XXV. Itaque patet omnes Francicæ gentis ordines, at

Proferlur comitiorum cleri Gallicani, anno 1653 conque imprimis Parisiensem academiam, in hoc con

gregati, testimonium. sentire, ut apostolica sedes de fide sit judex supremus, et absolute definiat; quippe quæ in fide

Anno autem 1653, Galliarum antistites in Padocenda nunquam deficit.

risiensi urbe congregati , accepta recenti contra Generalia Gallicani cleri comitia, Meloduni anno Jansenii librum constitutione, Innocentium X his 1579 congregata , hæc habent ? : « Operam da- vocibus compellabant ? : « Quo in negotio, illud » bunt episcopi.... ut omnes et singuli, tum cle- observatione dignum accidit, ut quemadmodum » rici, tum laici, amplectantur, et aperta professio- » ad episcoporum Africæ relationem Innocentius 1 » ne eam fidem pronuntient, quam sancta Romana » Pelagianam hæresim damnavit olim , sic ad Gal

Ecclesia magistra, columna et firmamentum ve- » licanorum episcoporum consultationem , here» ritatis, profitetur et colit. Ad hanc enim propter sim ex adverso Pelagianæ oppositam, Innocen» suam principalitatem necessum est omnem con- » tius X auctoritate sua proscripserit. Enimvero » venire Ecclesiam. » Et infra : « Cujus ex præ- » vetustæ illius ætatis Ecclesia catholica , sola ca► ceptis populum institui fidelem, et certam fidei ac » lhedræ Petri communione et auctoritate fulla, » morum correctionis normam et regulam consti- » quæ in decretali epistola Innocentii ad Africanos ► tui oportet, judicio et auctoritati subjicienda. >>

» data elucebat , quamque dein Zozimi altera ad Ipse ipse Richerius, in retractatione quam emi- » universos orbis episcopos epistola subsecuta est, nentissimo Richelio, 7 decembris anni 1629, tra- » Pelagianæ hæresis damnationi absque cunctadidit, sic habet * : « Omnemque meam doctrinam >> tione subscripsit. Perspectum enim habebat, non » Ecclesiæ catholicæ Romanæ , et sanctæ sedis » solum ex Christi Domini pollicitatione Petro fac► apostolica judicio subjicere; quam matrem » ta, sed etiam ex actis priorum pontificum, et er >> magistram ecclesiarum , et infallibilem veritatis

anathematismis adversus Apollinarium et Mace» judicem agnosco. )

» donium, nondum ab ulla synodo æcumenica

» damnatos, a Damaso paulo antea jactis, judicia Tract. ex parle Univ. Paris. cont. Joan. de Monteson. » pro sancienda regula fidei a summis pontificibus edit. a Petr. de Alliaco. Vide D'ARGENTRÉ. Collect. Judic, de

» lata super episcoporum consultatione, sive suain nov. error. tom. I, part. 2, pag. 76. * Apud Odespun. Concil. nov. Galliæ, pag. 87.

» in actis relationis sententiam ponant, sive omit3 Ibid., pag. 114.

» tant, prout illis collibuerit, DIVINA ÆQUE AC 4 D'ANGENTRÉ, Collect. Judic., tom. II, part. 2, pag. 303.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

· Proc.-verb. du Clergé, lom. IV; Pièc. justif., pag. 39. 1 lbid. pag. 45.

[ocr errors]

» SUMMA PER UNIVERSAM ECCLESIAM AUCTORITATE

CAPUT XXVI. » NITI, cui cbristiani omnes ex officio, ipsius quoque MENTIS OBSEQUIUM PRÆSTARE TENEANTUR.

Solvuntur præcipuæ objectiones quæ ex historia ecclesias

tica vulgo promuntur. • Ea nos quoque sententia ac fide imbuti, Roma» næ Ecclesiæ præsentem, quæ in summo pon- Temperata, quam amplector , assertio, singulas » tifice Innocentio X viget auctoritatem , debit objectiones ex historia petitas facile solvit. . » observantia colentes, constitutionem divini nu-l 70 si dixeris Cyprianum ab Augustino inculpari

, • minis instinctu a Beatitudine vestra conditam, etiamsi Stephani papæ decreto contra rebaptizan• nobisque traditam ab illustrissimo Athenarum tes prolato restiterit, et jure merito plenarium » episcopo, nuntio apostolico, et promulgandam concilium exspectavisse ; statim præslo est ea rescurabimus, etc.)

ponsio, nempe Stephanus nihil præcisum a tota His verbis perspicuum est sedem apostolicam, Ecclesia credendum definivit, sed generatim tanjuxta mentem Gallicani cleri, non solum ex polli- tum responderat consulentibus, nihil esse innocitatione Petro facta, verum etiam ex priorum vandum præter id quod traditum est : neque hæc vetustæ Ecclesiæ pontificum anathematismis, de fuit solemnis definitio, sed tantum ad provisionem fide definivisse, ita ut definitio sola cathedræ Pe- disciplinæ responsum; neque a sua communione tri communione et auctoritate fulta esset. Id com- pepulit unquam Cyprianum, sed gloriosus martyr, pluribus traditionis exemplis demonstrat. Insu- teste ipsomet Augustino, sedi apostolicæ indivulse per addit ejusmodi definitiones emissas, etiamsi conjunctus fuit. consultantes episcopi suam sententiam nondum 2o Si Liberium papam Arianorum formulæ subproposuerint, divina æque ac summa, atque adeo scribentem objicias : præterquam quod Liberius infallibili per universam Ecclesiam auctoritate non Arianæ formulæ, sed formulæ Consubstanniti. Ita , inquiunt , pro sancienda regula fidei a tiale reticenti subscripsit; præterea, uno verbo ressummis pontificibus lata est sententia, cui chris- pondetur, in hoc exemplo quam maxime eliquari tiani omnes ipsius quoque mentis obsequium prae- distinctionem adhibitam inter personam pontificis, stare tenentur, Porro ea sententia ac fide imbuti et apostolicam sedem; quandoquidem persona LiGallicani antistites certissime credebant constitu- berii reticentis Consubstantiale, palam contradixit tionem Innocentii X divini numinis instinctu con

tota sedes apostolica. ditam esse. Quid luculentius aut expressius desi

5o Si Vigilium quinta synodo nunc adversantem, derari

potest? Ita certe nostri Cisalpini fere omnes nunc adhærentem, nec sibi ipsi satis constantem sentiebant, antequam critici et Jansenianæ sectæ depinxeris; hinc certe hoc unum argues, nempe fautores, hæc per se lucidissima, argutiarum offu- personam pontificis a sua sede procul absentem, ciis obscuravissent. Eodem spiritu unitatis acti Chalcedonensis concilii auctoritate aliquandiu tierant episcopi Gallicanæ gentis, in comitiis gene- muisse , sed tandem aliquando, excussis disputaralibus , dum in epistola 28 martii 1654', asseve- tionum nebulis, justam adversus tria Capitula derabant cæteris regni episcopis, definitionem sedis finitionem libenter confirmasse ; ita ut præcipua apostolicæ esse supremam in damnanda Janseniani definitionis auctoritas tribuenda sit, non quintæ libri doctrina : « quanquam, inquiebant, sola per synodo, quæ quidem paucos tantum Orientales epis

se ad id sufficiat constitutio. » Ita etiam generalia copos habuerat, sed apostolicæ sedi, quæ cum toto cleri Gallicani comitia , anno 1661, ad Alexan- Occidente sibi devincto incæptum opus absolvit. drum VII bæc scripserunt ? : « Tu enim is es,

4° Si ambas Honorii ad Sergium epistolas proBeatissime Pater, in quo et per quem episcopa- tuleris, respondetur cum Bellarmino, personam so» tus unus est; qui merito inde diceris apex sacer- lummodo hujus pontificis hæreticorum numero dotii, fons ecclesiasticæ unitatis, Ecclesiæ vertex, fuisse fortassis adscriptam a sexta synodo, non eo

et princeps episcopalis coronæ : fiat ergo per te quod aliquid hæreticum a tola Ecclesia creden" ut idem dicamus omnes, et non sint in nobis dum, ex nominc totius sedis apostolicæ solemni schismata. Fiat, inquam, pax in virtute tua. »

decreto definierit, sed tantum eo quod vicarium Itaque unitas fidei docendæ oritur ex sede aposto- Christi summe dedeceat, privatis litteris, hæresim lica : per cam, utpote centrum et fundamentum , fovisse. Quamobrem Leo II, ad Hispanos antistites fit ut unum dicamus omnes.

scribens, sic Honorium decessorem reprehende

« bat' : Flammam hæretici dogmatis, non ut deProc.verb. du Clerge, tom. Iv; Pièc. justifi., pag. 52, 53.

(uncil., tom. vi, pag. 1217.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

* Ibid., pag. 626.

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

» cuit auctoritatem apostolicam , incipientem ex- ruit : « Nullum volumus, vel intendimus præju

' » tinxit, sed negligendo confovit. » At vero nihilo- diciuni generari (regi et regno), nec quod per minus Agatho asseverat fidem Petri in sua sede re- » illam rex, regnum, et regnicolæ prælibati, mansisse illibatam'.

» amplius Ecclesiæ sint subjecti Romanæ, quam 5°Si quædam recentiorum pontificum placita mi- » antea existebant : sed omnia intelligantur (circa nus sibi cohærere videantur, memineris velim ejus- » hanc quæstionem) in eodem esse statu, quo modi placita toto celo distare a solemni sedis apos- » erant ante definitionem prædictam. » Ita certe tolicæ definitione, in qua aliquid a tota Ecclesia sedem apostolicam maxime decet hanc criminacredendum definitur ut fidei dogma, et dissentien- tionem criticorum a se propulsare, ut constet retes excommunicantur. Neque certe nisi absurdis- gibus , hoc quod in divinis officiis decantatur , ab sime quisquam diceret, singula uniuscujusque per- Ecclesia ratum haberi : Non eripit mortalia , qui sonæ pontificum responsa in jure dicendo, solem- regna dat cælestia ?. nes esse sedis apostolicæ circa fidem definitiones , Neque tamen negandum est id quod a Gersonio quæ singulos fideles cogant vel assentiri vel ab assertum legimus. « Nec dicere oportet, inquit”, unitare recedere. Quod si cujusquam pontificis res- » omnes reges vel principes hæreditatem eorum ponsum aut placitum circa quæstiones dogmaticas » vel terram tenere a Papa et de Ecclesia , ut Papa a successore rescissum et abrogatum assignes, hinc » habeat superioritatem civilem, similem et jucerte colligendum est apostolicam sedem responso » ridicam super omnes, quemadmodum aliqui forsan immature cum examine dato, et postea ma

» imponunt Bonifacio octavo. Omnes tamen hoturius antiquato, nullatenus adhæsisse.

» mines, principes et alii subjectionem habent ad

» Papam in quantum eorum jurisdictionibus, CAPUT XXVII.

» temporalitate et dominio abuti vellent contra

legem divinam el naturalem, et potest superioSolvitur objectio petila ex constitutione Bonifacii VIII,

» ritas illa nominari potestas directiva et ordinaUnam sanctam.

» tiva, potius quam civilis vel juridica. > Sic

Zacharias consulentibus Franciæ optimatibus resNullum est argumentum quo critici in supre- pondit , Pipinum Childerico præponendum esse , , mam sedis apostolicæ auctoritatem vehementio- ut genti præesset. Hæc autem potestas , quam rem invidiam concitent, quam illud petitum ex Gersonius directivam et ordinativam nuncupat, bulla Bonifacii VIII, Unam sanctum. Aiunt ponti- in eo tantum consistit, quod Papa utpote princeps ficem in ea bulla definivisse omnia mundi regna pastorum, utpote præcipuus in majoribus moralis ad arbitrium Papæ, veluti monarchæ orbis totius, disciplinæ causis Ecclesiæ director et doctor , de auferri et distribui posse. Sed Bonifacius, cui per servando fidelitatis sacramento populum consudissensionem cum Philippo Pulchro, Francorum lentem edocere teneatur. De cætero nihil est quod rege, id imputatum est, ita se purgari voluit in pontifices regibus imperare velint , nisi ex speciali oratione habita in consistorio, anno 1502 ? : titulo, aut possessione aliqua peculiari, id sibi

2 « Quadraginta anni sunt quod sumus experti in juris in aliquem regem feudatarium sedis aposto» jure , et scimus quod duæ sunt potestales ordi- licæ adepti fuerint. Namque apostolis omnibus , » natæ a Deo. Quis ergo debet credere vel potest, ac proinde Petro dictum est : Reges gentium do» quod tanta fatuitas, tanta insipientia sit vel fue- minantur eorum , vos autem non sic *. » rit in capite nostro? » Cardinales autem, per Verum quidem est Bernardum, qui ad suppeepistolam Anagniæ scriptam ad duces, comites et tias Orientali Ecclesiæ ferendas , Eugenium papam nobiles regni Franciæ, sic pontificem purgabant?: hortabatur, ita dixisses : « Petri uterque est gla

: « Volumus vos pro certo tenere quod prædictus » dius, alter suo nutu, alter sua manu, quoties » dominus noster summus pontifex, nunquam

» necesse est, evaginandus. » Sed indubium est » scripsit regi prædicto , quod de regno suo sibi hunc Patrem hoc unum voluisse , scilicet ut sæcu» subesse temporaliter, illudque ab eo tenere de

laris potestas, monente, vel etiam , ut ait Gerso» beret. » Neque vero, ut vulgo aiunt Cisalpini nius, dirigente et ordinante pastorali adhortatione, critici , hanc Bonifacii bullam revocavit successor Clemens V, sed solum hæc habet in decretali Me

"Hist. du différend, etc.; Preures , pag. 288.

· Hym. Epiphan. in Breviar. Rom. · Vide supra, pag. 369.

3 Serm. de Pace ct Unione Græc. Consid. v; tom. II. p. 147. 2 Hist. du differend, etc.; Preures , pag. 77.

4 Luc., XXII, 25, 26. 3 Ibid., pag. 63.

5 Epist. CCLVI, ad Eug. pap., n. 1.

2

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

gladium evaginaret, ut a barbarica servitute Orien- | institutio aut destitutio. Quamobrem necesse est talis Ecclesia liberaretur. Neque hinc inferre licet ut christianæ gentes in instituendis aut destituenPapam, juxta Bernardi sententiam, habendum dis principibus, evangelicis præceptis quam maxiesse omnium regum regem , qui regoa ad nutum me obtemperare studeant; atque adeo pastorum largiatur et auferat.

hoc est officium , ac præcipue summi pontificis , Hoc certe Bernardus nunquam assertum voluit. ut gentes in tam arduo negotio dirigant et ordiAt contra clamabat' : « Quænam tibi major vi- nent. Id præstant pastores, ut ait Gersonius, non ► detur et dignitas, et potestas , dimittendi pec- per potestatem 'civilem et juridicam, sed per direc>> cata, an prædia dividendi ?.... Habent hæc tivam et ordinativam. Sic regni Francici proce» infima et terrena judices suos, reges et principes res Zachariam consuluerunt in destituendo Chil» terræ. Quid fines alienos invaditis ? quid falcem derico, et instituendo Pipino rege.

vestram in alienam messem extenditis ? » Quinetiam ipsemet Bonifacius VIII, dum in per

CAPUT XXVIII. celebri hac bulla Unam sanctam , utrumque gladium Petro adjudicat, ita disserit ? : « Uterque Solvitur objectio pelita ex definitione Constantiensis » ergo est in potestate Ecclesiæ, spiritualis scilicet

concilii. » gladius et materialis. Sed is quidem pro Eccle

Concilium hæc declarat' : Huic potestati, vi» sia , ille vero ab Ecclesia exercendus. » Cernis itaque materialem ab Ecclesia directe et

delicet concilii generalis, « quilibet cujuscumque immediate non exerceri. « Ille sacerdotis, inquit",

» status vel dignitatis , etiamsi papalis existat ,

► obedire tenetur, in iis quæ pertinent ad fidem, » in manu regum ac militum ; sed ad nutum et > patientiam sacerdotis. Oportet autem gladium

» et extirpationem dicti schismatis, et reformatio

>> nem generalem Ecclesiae Dei in capite et in esse sub gladio, et temporalem auctoritatem » spirituali subjici potestati. » Jure merito vult

» membris. » En vides hic agi solummodo de ut reges ac milites christiani in gerendo bello persona cujuscumque bominis, cujuscumque Ecclesiam consulant, et in observando propter

dignitatis , etiamsi papalis existat. Hoc de sede conscientiam circa res bellicas inculpatæ tutelæ apostolica nullatenus dici potest. Hoc idem in sesmoderamine, pastoribus pie obtemperent. Hæc sione v repetitur.' Adjicitur vero?, « quod quiautem adjicit : « Spiritalis potestas terrenam

» cumque cujuscumque... dignitatis, etiamsi pa» potestatem instituere habet, et judicare, si bona

» palis, qui præceptis hujus sacræ synodi, et » non fuerit. Sic de Ecclesia et ecclesiastica po

» cujuscumque alterius concilii generalis legitime » testate verificatur vaticinium Jeremiæ : Ecce

congregati, super præmissis, seu ad ea pertio constitui te hodie super gentes et regna, etc....

» nentibus, factis, vel faciendis, obedire contemp» Ergo, si deviat terrena potestas , judicabitur a

» serit, etc. » His vocibus plane constat, bic agi " potestate spiritali, etc. ; Jam superius audisti de quocumque concilio, quod aliquid definiret su

» materialem gladium directe et immediate non

per fide aut moribus, in ordine ad extirpandum exerceri ab Ecclesia, sed esse in sola regum ac

schisma; sed ut ut res se habent , per se patet hanc principum manu. Ad Ecclesiam quidem pertinet concilii definitionem spectare solam pontificis perreges instituere, non quantum ad jurisdictionem sonam , quæ concilio obedire contemneret. Quis civilem et juridicam , ut apposite docet Gersonius; vero unquam dubitavit quin persona pontificis nunquam enim Ecclesia contendit reges esse a se

concilio legitime congregato subjaceat, in eo tridirecte eligendos; sed tantum hoc munus ad eam plici casu : 1° si persona pontificis hæreseos expertinet modo directivo et ordinativo, eo quod postuletur, atque adeo deliberandum videatur, pia mater electores doceat quinam sint eligendi an deponenda sit necne ; 2° si ob turpissimos aut reprobandi principes. Sic pariter institutos mores aut apertam disciplinæ subversionem eum reges indirecte judicat et destituit, dum filios con- corripi opus sit; 3° si persona ejus, in tempore sulentes docet, quinam sint destituendi vel con- schismatis , dubia sit, contendente æmulo eum esse firmandi in tanto imperii fastigio. Revera nibil antipapam. At vero nusquam dictum est in Conest quod ad salutem efficacius conducat, aut ma

stantiensi concilio ipsam sedem apostolicam a vera gis officiat saluti , quam recta vel prava principum fide deficere posse, et aliquid hæreticum a tota

[ocr errors]

2

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

Ecclesia credendum definire. Quinimo Martinus V, 'De Consid., lib. 1. cap. vi, n. 7. * Extrav. comm., lib. I, tit. VIII, cap. 1.

Concil. Const. sess. IV; Labb., tom. XI, pag. 19. * Ibid., sess. V; pag. 22.

3 Ibid.

4 Ibid.

« PoprzedniaDalej »