Obrazy na stronie
PDF
ePub

&

continno appulit, sed ad monasterium Ursei Abbatis A amicis speculatoribus, quæ Rufinus procuderat, in loco Pineti, in agro Romano devertit. Ibi tum transmissa erant, et vixdum absoluta ea et Aproplurimirerum Orientalium curiosi et scriptorum avidi niano inscripta cum amicis qui Hieronymi maxime circumsteterunt, percontantur, narranti auscultant, verbis læsi erant, Rufinus communicaverat: cum postremo, ut Græca Latine sibi legenda reddat, flagi- duo jam illius Apologiæ libri contra tria istius volutant. Erat inter hos ipse abbas Urseius, cui percon- mina nondum plena, sed summatim tantum accepta tanti quænam in Oriente monachorum esset obser- prodeunt. Horum exemplar Aquileiam per negotiavatio, quæ instituta servarentur, cum respondisset torem transeuntem perlatum biduoque tantum conBasilii, efflagitari se ab eo magnam ab Occidentali- cessum brevem Rufino responsionem extorsito. Sibus gratiam ei habitum iri pollicente sivit, ut Latini- mulintegros Apologiæ libros Hieronymo legendos tate eam donaret.Similiter Macarius,monasterii istius mittit. Reddita fuisse videnturan. 402. Eodem certe monachus, ut Fontanino visum, seu Romæ degens, anno mense Martio vel Aprili, tertium Apologiæ liut Rubeus contendit, Pamphili Apologiam Origenis brum Hieronymus effudit, licet pridem a Chromatio ab eo impetrat, quam Romæ,quo a. 397 exeunte esset commonefactus ut contentioni Christianorum vel ineunte 398 se contulerat, transtulit, addito de animos offendenti silentio finem imponeret. Quid suo pro fide sua vindicanda libello de Adulterationeli- quod ad Augustinum adeo tanquam moderationis brorumOrigenis.Cumque in Pamphili Apologia Ori- Bsuæ testem postremam hanc Apologiam misit, Ruflgenis libros de Principiis identidem laudari obser- niana maledicta, quo nomine ejus Apologiam vocat, vasset Macarius, iterum Rufinum rogavit ut Roma- in Africa studio ipsius dudum perlata esse ratus. Ad nis auribus accommodaret. Nec in hoc quidem quæ ille, a nescire se quæ scripta maledica super quanquam prævideret quantum sibi invidiæ confla- nomine ejus Africam pervenerint, contabuisse autem turus esset hac obsequendi facilitate, morem ei ge- dolore, et timore obriguisse legentem quæ illis malerere recusavit, sed primun duo priores edidit atque dictis respondisset:exanimatum iri si in manus suas in præfatione haud dixerim bona fide an invidiæ forte venirent, quæ a Rafino tam effrenata libidine in declinandæ causa. Rufini auctoritatem prætendit, sejacta nuntiasset.» Cuman. 400 Theophilus Alexanquod iu præfatione ad homilias duas Origenis in drinus episcopos ad exstirpandam hæresim provocasCanticum canticorum tam magnificede auctore locu- set; Anastasius etiam et,impulsu ejus, Mediolanenses tus esset, ut cuivis legendi ejus desiderium com- etAquileienses episcopi Origenis dogmata damnarant moveret et plurima se ipsum posthac translaturum At Anastasius, cui, cum ipse Romam proficisci non promisisset. Interea evenit quod metuerat. Ingen- potuisset, brevem fidei suæ Apologiam Rufinus mise. tes per totam urbem rumores suborti,æstusque planerat, ejus causam a causa Origenis plane diversam in turbinem editis duobus posterioribus libris cessit. deprehendit, testatusid in litteris ad Joannem HieSed quod longe pejus Rufino accidit, Pammachius et rosolymitanum datis; in quibus, cum aperte OrigeOceanus, schedas Rufini imperfectas et nondum expo- nem damnasset, Rufinum tunc demum se damnare litas, ut forte de manu exciderant,ad Hieronymum ta- scribit, si assensum istis quæ interpretatus sit præcito auctoris nomine, ut postmodum ille contendit, buerit, quod ad Dei, non hominum judicium censet transmiserant. Simul novam librorum de Principis remittendum. Nihilominus in extrema epistola proversionem ab eo expetunt. Eodem tempore Rufinus, cul se a communione sua habere Rufinum signinuntio de obitu matris accepto, Aquileiam proficisci ficat, et hanc ipsam epistolam cum altera, quæ instituit: ad Hieronymum id perscripsit litterisque periit, in rem suam interpretatus erat Hieroformatis a papa Siricio acceptis via mediterranea per nymus, unde neutram pro vera agnoscere voluit Mediolanum eo contendit”. Aquileiæ imprimis con- Rufinus. Tandem, reducta cæli serenitate, totus suetudine et benevolentia Chromatii episcopi recrea- scribendis aut de Græco traducendis libris vacavit, tus est. Num vero ab eodem Aquileiensi Ecclesiæ plurimamque partem sciptorum intra septennium, aggregatus sit, cum a Joanne Hierosolymitano pre- quod adhuc Aquileiæ transegit , confecit. Aquileia sbyter monasticæ professionis esset ordinatus,nemo an.408 relicta, in monasterium Pineti iterum conpro certo affirmaverit. Interea litteræ Hieronymi, D cessit, ibique alterum de Benedictionibus patriarchaquibus Rufinianis respondebat, a Pammachio et rum librum, quem Paulino post primum Aquileia Oceano interceptæ erant; alias, quas ad ipsos dede- ipsi transmissum pollicitus erat, absolvit ,Romam rat, in quibus Rufini præfationem refutabat et alie- deinde perrecturus. Ingruentibus autem Romæ barnum seabOrigenis dogmate testabatur,una cum nova baris, profugo Piniani cætui adjunctus eodem anno librorumde Principiisversione, Romæ circumferebant in Siciliam transfretavit. Ibi in conspectu vastatæ Ab Aproniano Aquileiam transmissæ ad responden- cum cæteris regionibus ab Alarico Calabriæ aliquot dum Rufinum permovent, cui responsioni ab an. Origenis libris, homiliis scilicet in Numeros, quas 399 usque ad an. 401 insudavit. Carptim ei ab Donato alicui inscripsit, et Cantico canticorum, in

с

• Cap. 12, p.84.

pervenit, ac integrum pene annum ibi commoratus, Ex calculo Rubei paulo ante Siricii obitum, qui Aquileiam mense Augusto vel Septembri adiit. secundum Baronii sententiam an. 398, Febr. 22, se- * Hæc epistola nunc quidem intercidit. Non per cundum Pagium die 26 Novemb. accidit, Romam biduum exaratam esse potuisse Hieronymus objecit.

[ocr errors]

Piniani gratiam, extremas vires insumpsit, tandem- A Versio Josephi operum, non Rufidi, sed Ambrosii. que animam in amicorum complexibus anno 410 Commentarii in Lxxv priores Davidis psalmos. reddidit.

in Oseam, Joelem, Amos.

Vita sanctæ Eugeniæ. $ 2. Scripta.

Libellus de Fide brevior.

Libellus de Fide fusior. Longe maxima pars operum Rufini versionibus librorum Græcorum Latinis conficitur. Quæ de suo

III. DUBIA. scripsit exiguo numero constant. Utriusque autem generis elenchum , quemadmodum a Fontanino, qui Originis Homiliæ vii in Matthæum. de iis accuratius egit, concinnatus est, dabimus.

Homilia I in Joannem.

Ejusdem de Maria Magdalena. I. OPERA SINCERA.-1. Scripta propria.

de Epiphania Domini; in Latinum con

[ocr errors]

versæ.

.

[ocr errors]

Dissertatio de Adulteratione librorum Origenis.
Benedictionum x.li patriarcharum explanatio.

IV. DEPERDITA.
Apologia, seu Invectivarum libri duo adversus
Hieronymum.

B Epistola ad Hieronymum, in qua hujus prima Apo-
Apologia pro side sua ad Anastasium pontificem.

logia confutatur. Historiæ ecclesiasticæ libri duo, scilicet x et xi

Epistolæ ad Aniciam Falconiam Probam. post Historiam Eusebianam.

Librorum aliquot e Lalino in Græcum sermonem Historia eremitica, sive Vitæ Patrum vulgo sub

conversio. Hieronymi nomine editæ.

$ 3. Ediliones. Explicatio Symboli.

Iniqua plane auctoris optimi et scriptorum ejus, 2. Verba e Græca in Lalinam Linguam.

maxime ex quo arte typographica libri multipliBasilii Magni Regula.

cari etornari consueverunt, fortuna fuit. Nam in Ejusdem Homiliæ octo.

communi illa , quæ versus finem sæculi xv obtiLiber unus Apologiæ Pamphili pro Origine; in quo

nebat, librorum ecclesiastici potissimum argumenti Sententiæ adversus Mathematicos.

imprimendorum æmulatione,in qua vix pauci fuerunt Origenis libri quatuor Περί Αρχών

insigniorum auctorum , quibus non honos suus habi

tus esset, solus Rufinus tamen exsors et absquemu. Ejusdem Homiliæ xvii in Genesin.

nere mansit. Atque ut collectiones taceam, quarum XIII in Exodum.

С xvi in Leviticum.

una demum eaque et manca et supposititiis libris inXXVIII in Numeros.

terpolata exeunte sæculo xvi facta noscitur, ne sinXXVI in Josue.

gulis libellis quidem vel hoc vel sequentibus sæculis Ix in Judices.

opera aliqua impensa est. Ex quo autem a. 1580
I in I librum Regum.

Laurentius de la Barre opuscula quædam Rufini pro-
Iv in Cantica canticorum.

tulit, uno amplius et dimidio sæculo cessatum fuit,
Tomi Xy in libros decem di-

donec celeber Hieronymi editor Dominicus Vallarsius stincti in Epistolam D. Pauli ad Romanos.

novæ et integræ editioni manum admoveret, cujus Gregorii Nazianzeni opuscula decem , nempe:

tomus I Veronæ 1745 prodiit, alter vero etiam

nunc, quantum quidem nobis compertum , desiApologetici liber unus. De Epiphaniis. De Lumi

deratur *. Minus invidiæ versionibus ejus Latinis nibus. De Fide liber unus. De Nicæna Fide, Pentecoste et Spiritu sancto. De Semetipso ex Agro re

scriptorum Græcorum adhæsit, quæ et ab initio

pene apud Occidentales Græci sermonis ignaros verso. De Dictis Hieremiæ. De Reconciliatione et Unitate Monachorum. De Grandinis vaslatione. De

magni æstimatæ sunt, et recentiori ætate benevoArianis.

lentiores expertæ sunt Christianæ sapientiæ stuSixti Pyhagoræi Sentenliæ.

D diosos. Quid quod tanta in eum insolentia usa fuerit

fortuna, ut Historia ejus eremitarum sub Hieronymi Evagrii C. Sententiæ ad monachos. Ejusdem Sententiæ de Apathia.

ipsius nomine vigesies et amplius intra sæculum imliber ad Virgines.

pressa et in complura aliarum linguarum idiomata Clementis Romani Recognitiones.

translata sit. Quæ cum ita sint, in recensendis ope

rum Rufini editionibus ita pergemus, ut primum quæ Eusebii Historiæ ecclesiasticæ libri decem. Anatolii Alexandrini Canon paschalis.

collectionibus comprehensa fuerint vel ex propriis

ejus scriptisaut perperam ei tributis cum singulatim II. SUPPOSITITIA el ALIENA.

excusa, tum aliorùm operibus permista habeantur,

deinde Historiæ ecclesiasticæ itemque eremiticæ Versio Origenis Homiliarum in Lucam non Rufini, eorumque , quæ de Græco vertit , editiones refecui ascribitur, sed Hieronymi.

ramus.

* Hodie etiam tomo altero caret editio Vallarsiana, EDIT.

[ocr errors]
[ocr errors]

SÆC. Vx.

A xisse videantur. » Recusum est deinde cum omnibus

Erasmianis non modo, sed et aliis fere omnibus Cy1468. Oxonii, in-4° (in-8°). B. Hieronymi exposicio

priani editionibus veluti Romana ap. Paul. Manulium in Symbolo apostolorum ad papam Laurentium. Im

1563, p. 381, in quo optime singulos articulos sepressa Oxoniæ et finita anno Domini MCCCCLxvII 17

paratim ante expositionem dispositos et diverso chadie Decembris. Liber decantatus propter origines

ractere expressos Fontaninus laudat; item in Pamerei typographicæ in Anglia, de quo pluribus Maitt.

lianis, Oxoniensi et Baluziana denique. Ann. typ. t. I, pag. 279. Specimen litterarum sistit A mes typogr. Antiquities, p. 437. Middletonus qui- 1555. Basileæ, apud Henr. Petri, fo. Rufini Aquilei. dem vitium typographicum subesse et omisso altero de Benedictionibus Judæ et reliquorum patriarchaX, 1468 pro 1478, excusum nihil Caxtoni gloriæ, rum. in Orthodoxographis Joh. Heroldi, tom. II, p. qui primus artem typographicam in Anglia exer- 1423. Heroldus, ignorata Hierothei editione, vero cuisse fertur, detrahere debere censuit. Vid. The auctori librum suum restituit ex codice ms., quem Substance of his Diss. on the Origin of Printing in pluribus, quæ lectu non indigna videbuntur et a FonEngland in Two Essays on the Or. of Prinl., ed. 2, tanino etiam allala sunt, ita describit : « Georgius Lond. 1776, in-8°. Sed licetassentientes haud paucos, Pistorius, vir clarissimus apud Ensisheym medicus attamen et adversarios reperit, inque his gravissi- B excellens, atque de litteratura universali optime memum Meermanuum in Ep. ad Andr. Coltée Ducarel, ritus, cum procul dubio nonnisi vel ingenii summis inserta Origg. typogr., indeque in Suppl. to the Ori- laboribus aut aeris impensa insani, libellum hunc Ru. gin of Printing, 1781, in-8°, p. 236 sqq.

fini Bibliothecæ suæ, tanquam thesaurum parasset, 1470. Romæ, ap. Sweynh. et Pannartz, fo. Exposicio

qua est in litteras bonas atque erga amicos humaniin Symbolum cum priore volumine Espistolarum Hie

tate, domino Henrico Petri, jam sacrorum auctorum ronymi. Assignatur etiam huic anno a nonnullis vel

Bibliothecam edenti, etiam hunc libellum sponte obuti Caveo, Ittigio, et aliis editio Operum Rufini Ro

tulit; qui quidem Romanorum majusculis litteris, iis mæ facta, sed hujusmodi editio merum figmentum

quidem (quibus) Pandectas Florentinorum scriptas est, a quo lectores sibi cavere debent. Auctor fuit

vidimus, sine distinctione ulla, ante mille ac plus Labbeus in Novce Bibl. ms. Suppl., p. 340, hanc edi

annos, scriptus erat, venerandæ antiquitatis gemma tionem tanquam existentem in Bibl. Reg. Paris. lau

mehercle pretiosa. Hunc vero, ut solet, temporis indans. Unde Maitt. Ann. t. I, p. 298, ex eoque plures juria, incuriaque barbarorum misere laceravit, deinceps bona fide descripserunt. At vero in Cata

quippe cum de benedictione Judæ mystica tractatur logo dictæ Bibl. nullum de ea vestigium reperias

sententia, tres plagellæ rescissæ ac perditæ desidenec ab alio perito et curioso harum rerum indagato- C rantur; quarta etsi supersit lacera, quo loco reponenre usquam visa intelligitur. Facile autem conjeceris

da sit, vix potest divinari. Erat proinde membranula Labbeum editione præcedente Symboli cum epistolis

tam tenera, ut tenoriorem me vidisse affirmare non Rufinianis inductum esse, ut editionem Operum Ru

ansim : quod quidem tanto plus damni attulit scripto. fini statueret, quæ partem illorum licet minimam in

Equidem ipsum scriptorium atramentum acerbitate fronte gereret; cujus quidem opinionis astipulatorem

sua plures versus erosos ac transparentes reddidehabes Fontaninum. Fortasse catalogus imperite con

rat, ut ex stigmatibus tantum legi possent, nisi si e fectus eum decepit.

regione in facie alterius paginæ versus versui res

ponderet, tunc utrinque major instabat labor. Ac1498. Oxonii, in-8°. B. Hieronymi Exposicio in

cedebat et hoc quod vel pluvia irrorante, qua olim Symbolo apostolorum.

asservabatur, bibliothecam, veldum huc atque illuc

ad ostentationem veteris monumenti perfertur, in SÆC. XVI.

marginibus totus madefactus fuerit liber, atque 1516. (Venetiis, apud Lazarum Soardum, f'. Rufi

membranula tenerrima, quasi glutino concreta, nus de Beneditionibus patriarcharum, sub falso titulo quod ferme singula folia, nonnisi lacerarentur, disHomiliæ xvii in Genesim cum Origenis Opp. in Nov. jungi aut aperiri possent. Sed et hoc tædii devorare Test., fol. CIIII. Editor Constantius Hierotheus jam D volui, ut qualis qualis oblatus esset, a me describeprimum hoc Rulini opusculum, sed tanquam Orige- retur liber ; qui quidem finem suum non habet, nis fetum et pessime tractatum produxit.

pauca tamen deesse suspicor. Adhortor itaque stu1519.Basilece,ap.Frob.,1o.Symbolum fidei,cum Ope

diosos omnes, ut quod huic deest scripto, quacunque

occasione in bibliothecis venuri velint, ut tandem et ribus Cypriani ab Erasmo editis, qui de eoita in epistola ad Laur.Puccium card. scribit : «Symbolum fidei

integer theologisque minus mancus ofierri possit. » quod in evulgatis pariter ac descriptis voluminibus

1569. Bas, ap. Henr. Petri, f'. Rufini Explicatio Cypriani titulum habet, inler Opera divi Hieronymi benedictionis Judæ et rel. Patriarch. in Monum. Orfertur Rufini nomine. » In notis vero post epistolam: thodox. Jo. Jac. Grynæi, t II, p. 1065, Heroldi ope« Stylus satis arguit hoc opus non esse Cypriani, et

ra, ipso tamen non nominato. inter Opera Hieronymi fertur inscriptum Rufino. Nec abhorret phrasis a phrasi Rufini;et inter hujus Opera 1570. Lugduni ap. Guilielm. Rovillium sub sculo magnificede Symbolo meminit Gennadius quod adeo Veneto, f'. Rufini Aquileiensis presbyteri in lxxv. præclare dicit esse dissertum, ut cæteri ad hunc di- Davidis Psalmos Commentarius ex vetuslissimo

.

[ocr errors]

exemplari bibliothecæ monasterii insulæ Barbatæ A mos auctorem huncce Commentarios prescripsisse juxta Lugdunum nunc primum in lucem editus; cum Alboneus persuasum sibi habuisse videtur, dum ad indice copiosissimo.

reliqua, sicubi exstent, eruenda et proferenda lec

tores nota in calce libri apposita excitat. Rufini Editor est Antonius Alboneus (de Albone), ar

Aquil. in Psalmos LXXVI Commentarios nonnihil diverchiepiscopus Lugdun. et primas Galliarum, qui in

sos ab edilis ex indice Bibl. sancti Germani Paris. lauprolixa, qua Pio V pontifici librum nuncupavit, epi

dat Labbeus Nova Bibl. Mss. libr., part. I, p. 23. stola (dat. Lugd. Id. Martii 1570), occasionem com

1576. Romce, in æd. Pop. Rom., 1° Rufini Expositio mentariis hisce potiundi hoc modo enarrat : Est in

in Symbolum cum Operibus sancti Hieronymi a Maagro Lugdunensi insula quædam quam Barbæ ap

riano Victorio editis tomo IX, part. 108. pellant incolæ, docti vero Barbatam, medium alveum

1580. Parisiis, ap. Mich. Sonnium, 1o. Rufin AquiAraris findens, in qua pervetus ac sanctum monas

leiensis presb. Opuscula quædam, partim antehac terium exstructum fuit, et magna totius provinciæ

nunquam in lucem edita, partim nuper ope doctissiveneratione celebratum; sed ita superiore bello ab

morum virorum emendata et castigata ; cum indihæreticis disturbatum atque dirutum, ut nihilin eo

cibus, tum locorum sacræ Scripturæ explicatorum, nisi loci cujusdam diyinioris vestigia superesse videantur. Id cum ego multis jam superioribus annis B

tum rerum ac verborum, amplissimis. auctoritate sedis apostolicæ (uti fit) gubernandum

Insunt, 1o de Benedictionibus Judæ ad Paulinum

episc. Nolanum, lib. 1; 2. Paulini ad Rufinum episuscepissem, cum multa in eo offendi pietatis antiquæ monimenta, tum vero præcipue bibliothecam

stola ; 3. Rufini ad Paulinum Fr, epistola ; 4° ejusopulentam, quam cum studiose Instrassem, offendi

dem in Benedictiones reliquorum undecim patriarchaCommentarios Rufini presbyteri Aquileiensis in sep

rum, sive Commentariorum in Geneseos cap. 49 lib. tuaginta quinquedavidis psalmos notis et charac te

II; 5o Commentariorum in Oseam prophetam libri III; ribus qui summam antiquitatem præ se fer rent de

6o ; ejusdem Comment. in Joel prophetam ; 7° ejusdem scriptos, et membranis propemodum exesis, ac ipsa

in Amos ; Comment, in Symbolum ; 9o ejusdem vetustate et situ attristis commendatos; quos cum

Historiæ ecclesiasticce lib, 11 Ex quibus n. 2, 3, 5, 6, avide perlegissem, aliisque viris eruditis legendos

7, nunc primum ex codice ms. monasterii Montis

Dei proferuntur. Editor Renatus Laurentius de la tradidissem, censui non esse hunc thesaurum denuo

Barre jam Tertulliano et Arnobio circa idem tempus defodiendum, sed luci, ac auræ exhibendum. Neque

edito nobis cognitus in epistola nuncupatoria ad vero (pergit)ab edendo hoc opere se deterritum esse,

Joan. a Sancto Andrea Paris. Eccles. canonicum eo quod ex amicis quidam observassent plerisque ac infinitis prope locis ila cum Augustino in suis tractati- C tibus et deperditis quædam disputat, criticorum sui

(d. Id. Jun. 1580) de Rufino ejusque scriptis exstanbus in Psalmos consentire, ulecedem sæpe sint senlenlive, eadem verba atque adeo similes inter se periodi. Id enim

temporis sludia, qui neglecta fere codicum mss. inin hoc opere evenisse censet, quod D. Ambrosio in

vestigatione ad conjecturas omnia referrent, obiter suis libris Exameron ac de Spiritu sancto contigit,

perstringens. Scripsit Fontaninus lib. V, cap. 17, ut quemadmodum hic integras in suum opus ex

Commentarios in Lxxv Psalmos, decennio ante ab divo Basilio periodos transtulit, sic ex Rufino, ve

Alboneo editos hoc anno apud eumdem Michaelem

Sonnium titulo immutato esse recusos et tomum II luti alibi ex Hieronymo et Cypriano, in suos ille

Operum Rufini constituere ; de quo nobis haud Commentarios quam plurima derivarit. Ad hæc ex

liquet. Certe in priori volumine nulla adjectorum ipsa styli facilitate ac æquabili dicendi genere elucescere putat Rufinum auctorem esse, simulque cau

commentariorum est significatio. Sed exemplar quod

manibus tenemus cum ipsa Albonei editione Comsa ipsi reperta est, cur studiosius a primis a Barbata

mentar. anni 1570 compaclum est. insulis monachis hi commentarii asservati fuerint, sci

1745. Veronce..., f'. Rufini Tortani Aquileiensis licet, quod in eos fere duntaxat Psalmos ille scripserit, quos sine controversia Davidis esse docli fere omnes

presbyteri Opera quæ supersunt. Ad codices mss. asseverarint. Postremo Gelasii testimonium profert,

denuo emendavit Dominicus Vallarsius presbyter qui nonnullas ab eo Scripturas explicatas tradiderit, D Veronensis. t. I. quibus hosce septuaginta quinque Psalmos declara- Exhibentur 1° Liber de Benedictionibus palriarchatos putat. Acaliquandiu pro genuino sane Rufini fetu

rum cum notis editoris ad codicem ms. Bibl. Bonohabiti sunt isti Commentarii;non omnes tamen fal

niensis recensitus; 2o Commentarius in symbolum lere potuerunt. Primum, qui illis larvam detraxerit apostolorum ad Baluzianam editionem exactus ; fuisse Joan. Lorinum Fontaninus notat, ejusque lo

3° Historia monachorum et ilinera per Ægyptum ex cum ex Commentariis in Psalmos Lugduni apud ed. Rosweydiana repræsentata ; 4° Duo historiæ ece Joan. Cardon 1623 editis profert ". Animadvertit

clesiaslicce libri cum mss. codicibus comparali ; idem a nonnullis viris eximie doctis subinde pro vero

5° Libri apologelici duo adversus Hieronymum, subcitari Rufinum in Psalmos, veluti a Jac. Usserio in juncta Apologia ad Anastasium. Succedit his appenHistoria de Scripturis et sacris vernaculis, p. 67, et

dix dubia et spuria continens, in quibus 1• CommenBaluzio in Cyprianum. Cæterum in plures adeo Psal- tarius in Lxxv priores Psalmos, cujus auctorem Gal

• Hist. litt. Aquil., p. 404.

24 NOTITIA.

22 lum nec facile alium esse a Vicentio presbytero A Philippus, archiater pontificius, Xysto IV.P. M., cuGallo (de quo Gennad. SS. Eccl., cap. 80) Val- jus in litteras et litteratos homines studium ac patrolarsius contendit. 2. In tres minores prophetas, cinium in epistola præfixa mirifice extollit, atque Oseam, Joelem, Amos Commentarius Hispani cujus- post plurima, jussu illius typis impressa et eidem dam scriptoris, fortasse Pauli Orosii, ut Vallarsius Xysto dicata ad Historiam se convertisse et ab hac suspicatur. 3. Vita sancto Eugeniæ virginis ac marty- Rufiniana auspicatum esse dicit. In quibusdam ris ex Rosweydo et cum ejus notis. 4Libellus de exemplaribus hujus epistolæ loco alia planead card. Fide a card. Sirmondo olim e Vaticano eta Garnerio Guill. de Estoutaviila legitur, unde hanc editionem e Bellovacensi codice sub Rufini nomine prolatus. distractis statim exemplaribus recusam censuit, 5° Rufini presbyteri provinciæ Palæstinc liber de Fide duasque adeo ejusdem typographi proposuit Fontaa Sirmondo olim vulgatus et nunc iterum recusus,

ninus. Audi[redus contra non negat consilium forte additis ex mss. codicibus variantibus. Quibus omni- recudendæ editionis Lignamineo fuisse, sed ultra bus prætermittitur Vita Rufini a Fontanino condita, primum voluminis quinternionem typographum nonnullisque in locis a Vallarsio correcta et emen- non processisse, idque institutum rursus abjectum data. Hæc de hujus ed. tomo I et unico Joan. Do- esse contendit. Cæterum secunda editio, sive tota min. Mansius ad Fabricium”. Frustra mentionem B excusa, sive incepta tantum fuerit, admodum rara et de eo vel titulum saltem in diariis eruditis et biblio- elegans est, litteris tatem paulo crassioribus et sylthecarum illustrium catalogis perquisivimus. Man- labis pro sæculi more sæpe contractis, de eaque nec sius dicto loco excitat codicem ms. duorum librorum non aliis a Joan. Phil. excusis libris pluribus Fon. Hisl. eccles. Rufiniance vetustissimum et a nemine taninus l. 1., et nuper P. Franc. Xaver. Laire, in Spehactenus collatum, qui in Bibl. cathedralis Ecclesiæ cim. p. 232, 233, et Audiffredi, p. 212 sq. Lucensis exstat et Caroli Magni tempore scriptus 1479. Mantuæ, apud Joan. Schallum Herosfeldencensetur, de quo idem peculiarem alibi dissertatio

sem, Io. Eusebii Historia eccl., etc. Joan. Schallus nem perscripsit.

Germanus, arte pariter ac Lignamineus medicus, Cæterum Rufini libri apologetici contra Hierony- utrumque et curam et typos novæ editioni accommum in variis hujus editionibus recusi sunt, quibus modavit, Romana editione ignorata. Fontaninus singulatim ostendendis otium perdere nolumus. æque elegantem esse dicit ac Romanam. Inscripta Gallice conversi exstant in Recueil de pièces concer- est Friderico Gonzaga, Mantuæ marchioni. Epigramnant la Vie de Rufin (Paris., 1727, in-12), qui liber ma in fine operis adjectum quinque distichis jam supra in Hieronymo nobis laudatus est.

constans vide apud Fontaninum.

C 1497. Parisiis, apud Petrum Lovel, in-4°. Eusebii I. Eusebii Historia eccl. a Rufino conversa et duobus Hist. eccl., etc. libris aucta.

SÆC. XVI. 1514. Argentina.... in-fol. min. Eadem

cum Bedæ Historia eccl. gentis Anglorum. RarisHujus operis editionum indicem tanto majoris uti

sima putatur, emendata non item; quippe quam delitatis fore confidimus, quanto minus jamjam ex usu

pravatissimam et mendosissimam Joan. Gravius illæ et frequenti lectione cognosci solent. Ex quo

apud Fontaninum excitatus dicitu. Musculi enim et Christophorsoni versiones inva

Intra an. 1514 et sequentem, ed. Parisiis, sine luerunt, Rufinianæ versionis studium languescere

anni et typogr. nota, in-8°. Eusebii Hist. eccl., Ruvisum et Valesianæ deinde calebritate omnis ejus

fino interprete. Accuravit et ad codices mss. et vausus pene cessavit. Tametsi vero Rufiniana non

rias edd. denuo recognovit Gaufridus Boussardus, satis fida ubique et integra dicit possit, singularia

theol. Paris. Nuncupavit Stephano Poncherio senatamen ab Rufino inserta habet et ad erisin Græci

tus Galliarum præsidi et Parisiens. postea antistiti. textus Eusebii haud exigui momenti est.

1523. Lugduni, apud Benedictum Bonnyn, in-8° Sæc. xv. 1474 Sine loci el typographi indicio, fo.

Eadem ex editione Boussardi. Eusebii historia ecclesiastica, per Rufinum e Græco in Latinum traducta. Maittaire, t, 1. p. 332, et ex eo D Basileæ apud Joan. Froben, fo. Ilistoriæ ecclesiaHamberger, t. III, p. 43. Fontanino haud innotuit, sticæ Eusebii Pamphili Cæsariensis libri ix, Rufino qui sequentem principem putate.

interprete. Rulini presbyteri Aquileiensis libri duo

recogniti ad antiqua exemplaria Latina per beatum 1476. Romæ, apud Joannem Philippum de Ligna

Rhenanum, in Auctoribus IIistoriæ eccl. primum lomine, fo. Liber Historiæ ecclesiasticæ Eusebii Cæsa

cum occupant. riensis, quam beatus Rufinus presbyter de Græcoin Latinum transtulit. Hæc inscriptio non in prima

1525. Parisiis, apud Franc. Regnaull, in-8°. Eadem

ex Boussardi editione. pagina, sed post Lignaminei ad Xystum pontificem nuncupatoriam epistolam legitur. In fine: Millesimo 1528. Basileæ, ap. Joan. Froben, 1° Eusebii Hist. CCCCLXXVI, die 15 maii P. M. Sixli quarti, anno ejus eccl. libri ix, Rufi40 Interpréte; etc { repetitio quinto completum est hoc opus. Nuncupavit Joannes Rhenanianæ, cujug tanici, pralfationes sunfreyedta.

[ocr errors]
[merged small][merged small][merged small][ocr errors]
« PoprzedniaDalej »