Obrazy na stronie
PDF
ePub

peccante, non per hoc fuisset pecca- exteriora hominis , ut scilicet, omnia tum traductum ad posteros. Ila enim servirent, et nullum ex eis nocumentum est causa quare Christus peccatum sentiret. Hoc autem providentia divina originale non traxit, quia ex sola fo- disposuit propter divinitatem animæ ra. mina sine virili semine carnem accepit. tionalis, quæ cum naturaliter sit incorPer hoc verbum Apostoli August, res- ruptibilis, debebatur sibi incorruptipondet Juliano hæretico in hunc mo- bile corpus: sed quia corpus quod est dum quærenti. Non peccat iste qui ex contrariis compositum, oportebat nascitur, non peccat iste qui genuit, esse organum sensus, et tale corpus non peccat ille qui condidit : per quas secundum naturam suam incorrupti igitur rimas inter tot præsidia inno- bile esse non potest, supplevit potentia centiæ peccatum fingis ingressum ? divina quod deerat naturæ humanæ. Sed August. respondet. Quid quæris dans animæ virtutem continendi corlatentem rimam, cum habeas apertis- pus incorruptibiliter , sicut faber si simam januam ? Nam secundum Apos- posset , daret ferro ex quo cultellum tolum, Per unum hominem peccatum fabricat virtutem ut rubiginem nulin hunc mundum intravit. Consequen- lam contraheret. Sic ergo postquam ter tangit ingressum mortis in mun- mens hominis per peccatum est a Deo dum, cum dicit. Et per peccatum mors, aversa, amisit virtutem continendi scilicet, in hunc mundum intravit, se- inferiores vires ; et etiam corpus et cundum illud (Sap. 4.) Injustitia exteriora : et sic incurrit mortem namortis est acquisitio..

turalem a causis intrinsecis, et violenVidetur autem quod mors non sit tiam ab exterioribus nocumentis. ex peccato , sed magis ex natura; ut. Deinde cum dicit, Et ita in omnes, pote proveniens ex necessitate mate etc. ostendit universalitatem hujus proriæ. Est enim corpus humanum ex cessus, et quantum ad mortem , et contrariis compositum. Unde est na- quantum ad peccatum, ordine tamen turaliter corruptibile. Dicendum est retrogrado. Nam supra prius egit de autem quod natura humana dupliciter ingressu peccati, qui est causa ingrespotest considerari. Uno modo secun- sus mortis, nunc autem prius agit de dum principia intrinseca et sic mors universalitate mortis, tanquam de maest ei naturalis. Unde Seneca dicit in nifestiori: et hoc est quod dicit. Et ita libro de remediis fortuitorum, quod Mors, scilicet', vel peccatum primi mors natura est hominis, non pona, parentis, Pertransiit in omnes , quia, Alio modo potest considerari natura scilicet, per originem vitiatam contrahominis secundum quod per divinam hunt homines necessitatem moriendi, providentiam fuit ei per justitiam ori- (2 Reg. 14.) Omnes morimur. (Ps. 88.) ginalem provisum. Quæ quidem justi- Quis est homo qui vivit, etc. tia erat quædam rectitudo, ut meds Deinde tangit universalitatem prohominis esset sub Deo : et inferiores cessus peccati, cum dicit , In quo omvires essent sub mente, et corpus sub nes peccaverunt, quod sicut Augustinus anima, et omnia exteriora sub homine: dicit in Gloss. potest dupliciter intelila, scilicet, quod quamdiu mens ho- ligi. Uno modo, in quo, scilicet, primo minis Deo subderetur , vires inferiores homine vel in quo, scilicet, peccato : subderentur rationi , et corpus animæ quia, scilicet, eo peccante quodammoindeficienter ab ea vitam recipiens, et do omnes peccaverunt, inquantum in

eo erant sicut in prima sua origine. teria corporalis quam foemina ministrat, Sed cum Christus etiam originem ex et vis activa quæ est in semine maris; Adam traxerit, ut patet (Luc. 3.) vide- utrumque per originem ducitur ab tur quod etiam ipse eo peccante pec- Adam, sicut a primo principio. Et ideo caverit. Ad hoc respondet Augustinus dicitur in eo fuisse et secundum ratiosuper Gen. ad litteram, quod Christus nem seminalem , ei secundum corpunon omnimodo fuit in Adam, quo nos lentam substantiam : quia, scilicet, ufuimus : nos enim fuimus et secundum trumque ab eo processit. In generatiocorpulentam substantiam, et secundum nè autem Christi fuit corpulenta subseminalem rationem. Christus autem stantia quam traxit de virgine : loco fuit in eo solum secundum corpulentam autem rationis seminalis fuit virtus substantiam. Quod quidam male intel- activa Spiritus Sancti, quæ non deriligentes, putaverunt quod tota sub- vatur ab Adam, et ideo non fuit in stantia corporum humanorum quæ Adam secundum seminalem rationem , pertinet ad veritatem humanæ naturæ, sed tantum secundum substantiam corfuerit acta in Adam, et per quamdam pulentam. Sic igitur nosaccipimus pecmultiplicationem divina virtute fac- catum ab Adam et trahimus: atque tam , id est, quod sumptum est ab naturam humanam ab eo accipimus, Adam , est in tanta corporum quanti- sicut a principio activo, quod est esse tate ampliatum. Sed hoc est inconve- in eo secundum seminalem rationem , niens, opera naturæ miraculo attri- quod quidem non competit Christo, ut huere, firæsertim quia videmus quod dictum est. Videtur ulterius quod peccorpus humanum quantumcumque sit catum originale non transeat in omnes: de veritate humanæ naturæ, corrum- quia baptizati a peccato originali purpitur et accipit aliam formam. Unde gantur per baptismum: et ita videtur quia omne generabile est corruptibile, quod non possint in posteros peccatum et e converso, oportet dicere quod ma- transmittere, quod non habent. Diteria quæ ante generationem hominis cendum est autem quodi per baptissub alia forma quam humana fuit , mum homo liberatur à peccato origiformam humanæ carnis assumpserit, nali quantum ad mentem, sed remanet et sic non totum quod est in corpori- peccati infectio quantum ad carnem , bus nostris ad veritatem naturæ per- unde (Infra 7.) dicit Apostolus : Ego tinens fuit actu in eodem , sed solum ipse mente servio legi Dei, carne autem secundum originem , prout, scilicet, legi peccati. Homo autem non generat effectus est in principio activo. Secun- mente carnales filios; sed carne ; et dum hoc ergo intelligendum est quod ideo non transmittit novitatem Christi, cum in nostra generatione sit et ma sed vetustatem Adæ.

LECTIO 4.

Etiam sub lege fuisse peccatum, licet ante logem a Deo non imputaretur,

ostendit ac manifestat quid faciat lex circa peccatum , et quomodo Adam fuerit forma futuri.

turi.

13. Usque ad legem enim peccatum erat gem naturæ , id est, usque ad usum

in mundo. Peccatum autem non im- rationis per quem homo hujusmodi leputabatur cum lex non esset.

ges advertit.(Ps. 50.) In peccatis con14. Sed regnavit mors ab Adam usque cepit me mater mea. Nec tamen cessat

ad Moysem, etiam in eos qui non hoc peccatum lege naturali adveniente peccaverunt in similitudinem pro

in homine, sed magis excrescit per advaricationis Ade, qui est forma fum

ditionem peccati actualis, quia ut di

citur (Eccl. 7.) Non est homo justus Postquam Apostolus ostendit origi in terra qui faciat bonum , etc. Sed si nem peccati et mortis sive ingressum intelligamus de lege Moysi , tunc quod utriusque in mundum , hic manifestat dicitur peccatum fuisse in mundo usquod dixerat. Et primo manifestat ip, que ad legem, potest intelligi non solum sum dictum. Secundo manifestat simi- de originali, sed etiam de actuali: quia litudinem quam innuebat dicens, ibi: et ante legem et sub lege peccatum Propterea sicut, etc. Tertio exponit si- utrumque permansit. (Prov. 20.) Quis militudinem, ibi: Qui est forma futuri, potest dicere ; mundum est cor meum? etc. Dixerat autem quod peccatum et Quamvis autem lex peccatum non aumors in omnes transierunt, et hoc ferret, peccati tamen cognitionem fecit, quidem secundum expositionem Aug. quod antea non cognoscebatur. manifestare intendit per hoc quod Unde subdit , Peccatum autem non etiam sub lege peccatum remansit quasi imputabatur. Quod quidem planum est, lege illud excludere non valente. Circa si intelligatur de lege naturali. Quamquod duo facit. Primo manifestat pro- vis enim peccatum originale sit in parpositum quantum ad peccatum. Se- vulo ante legem naturalem, et reputeeundo quantum ad mortem , ibi: Sed tur ei a Deo, non tamen imputatur ei regnavit, etc, Circa primum duo facit. apud humines. Si autem intelligatur de Primo ostendit peccatum fuisse etiam lege Moysi, planum est quantum ad sub lege, Secundo quid circa peccatum aliqua peccata actualia, quod non imlex facit, ibi: Peccatum autem , etc. putabantur ante legem, sicut illa quæ Dicit ergo primo, dictum est quod specialiter sunt per legem prohibita , omnes peccaverunt in Adam, quia nec quæ homines peccata non reputabant, etiam lex peccatum abstulit. Usque ad sicut quod dicitur (Exod. 20.) Non conlegem, id est, etiam sub lege, ut ly cupisces, etc. Imputabantur tamen usque teneatur inclusive. Peccatum quædam peccata prout erant contra leerat in mundo, quod quidem potest gem naturæ. Unde et (Gen. 39.) Joseph intelligi de lege nature et de lege legitur in carcerem missus propter Moysi : similiter et de peccato actuali adulterium sibi impositum, et de peccato originali. Peccatum enim Consequenter agit de morte, dicens. originale erat in parvulo usque ad le Quamvis peccata ante legem non im+ putarentur, tamen , Mors , scilicet, dicitur (Gen. 13.) Homines Sodomitæ spiritualiter , id est, peccatum vel pessimi erant. Peccatum autem non æterna damnatio, de qua dicitur in imputabatur cum lex non esset, quod (Ps. 33.) Mors peccatorum pessima, est intelligendum , non quin imputaregnavit, id est, potestatem suam ex- retur quasi puniendum apud homines, ercuit in homines , ducendo eos in cum quidam legantur ante legem punidamnationem , ab Adam , per quem ti ab hominibus pro peccatis, ut patet peccatum intravit in mundum, usque (Gen. 39 et 40.). Sed non imputabatur ad Moysem, sub quo data est lex. (Joan. quasi a Deo puniendum. Tunc enim non 1.) Lex per Moysem data est pon solum credebant homines quod Deus humana in eos qui peccaverunt actualiter, sed facta vel puniret vel præmiaret, seetiam in eos qui peccaverunt in simi- cundum illud (Job. 22.) Circa cardines litudinem prævaricat.onis Adve , qui cæli perambulat nec nostra considerat. actualiter peccavit. (Osee 6.) Ipsi ay Sed postea lege divinitus data innotait tem sicut Adam transgressi sunt pac- quod peccata imputantur a Deo ad tum, etc. usque ibi : Prævaricati sunt pænam, et non solum ab hominibus. Et in me, qua etiam pueri damnationem ideo quia homines non credebant.se incurrebant. Potest etiam et sub học puniendos a Deo pro peccatis, libere sensų intelligi de morte corporali per et absque fræno peccabant ubi humaquam manifestatur peccatum fuisse num judicium non timebant. Et ideo, etiam cum non imputabatur, quasi subdit: sed mors, id est, peccatum dicat, Peccatum autem non imputaba- regnavit, id est, omnimodam suam tur, ante legem , sed ex hoc deprehen- potestatem exercuit, ab Adam usque ditur fuisse : quia regnavit mors, sci- ad Moysem, exclusive. Nam per Moylicet, corporalis. Primo quidem ali- sem data est lex; quæ incepit regnum quas passiones inducendo, puta famem peccati diminuere incutiens limorem et sitim et ægritudinem, et tandem divini judicii, secundum illud (Deut. totaliter dissolvendo, etiam in eos qui 5.). Quis det eos talem habere mentem, non peccaverunt in similitudinem prve ut t.meant me, et custodiant universa varicationis Adve, id est, in pueros, mandata mea? Regnavit, inquam, pecqui non peccaverunt actualiter ; quo- calum usque ad Moysem, non tamen niam etiam Christi mortem corpora- in omnes, Sed in eos qui peccaverunt lem antea et postea patiuntur, secun- in s.militudinem prævaricationis Adu. dum illud (Ps. 88.) Quis est homo qui, Dicit enim Ambrosius in libris antiquis etc.

non inveniri hanc negationem, Non. Ambrosius autem aliter ista verba Unde credit a corruptoribus appositam. exposuit, scilicet , de peccato actuali Adam quippe magis credidit promis, tantun et de lege Moysi. Et secundum sioni diaboli quam comminationi dieum inducuntur hæc verba ad mani, vinæ, ut patet (Gen. 3.) et ita quofestandum, quod per primum parentem dammodo diabolum prætulit Deo. Sic peccatum in hunc mundum intravit et igitur in similitudinem prævaricatioin ompes transivit, usque enim ad le- nis Adæ, prævaricantur idololatræ qui, gem, id est, ante legem Moysi, pecca- relicto Dei cultu, diabolum colunt. In tum erat in mundo, scilicet, peccatum tales ergo mors, id est, peccatum totaactuale. Homines enim multipliciter liter regnavit: quia eos omnino pose peccabant contra legem naturæ. Unde sedit. Fuerunt autem ante legem Moysi veri Dei cultores, qui et si peccarent, mundum usque ad Moysem, sub quo non tamen peccatum in eis regnabat, data fuit lex, et ita cum mors sit effecquia non totaliter eos a Deo separabat: tus peccati præcipue originalis, manised peccabant sub Deo , id est , sub festum est quod ante legem fuit pecfide unius Dei , etiam si peccarent catum originale in mundo. Et ne alimortaliter: vel sub charitate Dei cum quis dicat quod moriebantur propter peccabant venialiter.

peccata actualia, ad hoc excludendum Es utraque harum expositionum dicit quod regnavit etiam in eos qui potest conflari tertia : quæ magis vi- non peccaverunt proprio actu, scilicet, detur ad intentionem Apostoli pertine- pueros, et etiam in justos qui non re. Dixerat enim quod per unum ho peccaverunt mortaliter, qui tamen pecminem peccatum in hunc mundum caverunt in primo homine, ut supra intravit, et quia peccatum est trans- dictum est. Et ideo subdit, in similigressio legis divinæ, posset alicui vi- tudinem prævaricationis Adæ, inquanderi, quod hoc non esset verum quan- tum similitudinem illius peccati traxetum ad tempus ante legem: præsertim runt per originem simul cum similitucum supra quarto dixerit : Ubi non dine naturæ , quasi dicat , quod moest lex nec prævaricatio. Et ideo pos- riebantur absque proprio peccato , set aliquis credere, quod non per unum demonstrat quod in eis erat diffusa hominem peccatum in mundum intra- similitudo peccati Adæ per originem. vit, sed magis per legem. Et ideo ad Et hoc est quod Apostolus manifestare hoc excludendum dicit, quod usque intendit, scilicet, quod per Adam pecad legem , id est , tempus ante legem, catum originale in mundum intravit. peccatum erat in mundo, et originale Deinde cum dicit. Oui est forma fuet actuale, non tamen erat peccatum turi, etc. exponit similitudinem, quæ cognitum ; præsertim quasi a Deo pus intelligebatur in adverbio, Sicut. Unde niendum. Et hoc est quod subdit : dicit, qui, scilicet. Adam est forma, id peccatum autem non imputabatur, est, figura quædam futuri, id est. scilicet, quasi contra Deum exiştens, Christi. tamen per contrarium. cum lex scilicet , divinitus data yon Nam sicut per Adam peccatum , et esset. ; -we, .

mors in mundum intravit, ita per Fuerunt enim aliqui, ut dicit Philo Christum intravit justitia et vita. (1 sophus in 5 Ethicor, qui crediderunt Cor. 15.) Primus homo de terra terrequod nihil est justum naturaliter, et nus: secundus de cælo cælestis. Sunt per consequens nec injustum, sed per autem et aliæ similitudines inter Chrissolam positionem legis humanæ. Et tum et Adam, quod scilicet, sicut corsecundum hoc non imputabatur ali- pus Adæ formatum fuit sine coitu, ita quod peccatum, quasi contra Deum et corpus Christi de Virgine. Et sicut existens, et præcipue peccatum origi- de latere Adæ dormientis sumpta est nale, id est, non cognoscebatur. Sed mulier, ita ex latere Christi dormientis quod ista reputatio hominum esset in cruce fluxit sanguis et aqua ut difalsa ostenditur per effectum, quia citur (Joan. 19.) quæ significant samors corporalis regnavit ab Adam, per cramenta quibus est formata Ecclesia, quem intravit originale peccatum in

« PoprzedniaDalej »