Obrazy na stronie
PDF

EPISTOLA P A ULI

AD
G A L A T A S.

CAP. I.

de coelo evangelizet vobis prae

terquam quod evangelizavimus Paulus carpit Galatas, quod deduci

vobis, anathema sit! se passi sint a veritate, quam a Christo habeat derivatam.

9. Sicut praediximus, et nunc

iterum dico. Si quis vobis evan1. Paulus Apostolus non ab | gelizaverit praeter id, quod achominibus, neque per hominem, cepistis, anathema e sit! sed per Jesum Christum, et Deuma 10. Modo enim hominibus suaPatrem, qui suscitavit eum a deo, an Deo? an quaero hominimortuis;

bus placere? Si adhuc hominibus 2. et qui mecum sunt omnes placerem, Christi servus non esfratres, Ecclesiis Galatiael. sem.

3. Gratia vobis et pax a Deo 11. Notum enim vobis facio, Patre, et Domino nostro Jesu fratres ! Evangelium, quod eranChristo,

gelizatum est a me, quia non est 4. qui dedit semet ipsum pro

secundum hominem; peccatis nostris; ut eriperet nos 12. neque enim ego ab homine de praesenti saeculo nequam, se accepi illud, neque didici, sed per cundum voluntatem Dei et Patris revelationem Jesu Christi. nostri;

13. Audistis enim conversa5. cui est gloria in saecula tionem meam aliquando in Jusaeculorum, Amen.

daismo; quoniam supra modum 6. Miror, quod sic tam cito persequebars Ecclesiam Dei, et transferimini ab eo, qui vos vo expugnabam illam, cavit in gratiam Christi, in aliud 14. et proficiebam in Judaismo Evangelium ;

supra multos coaetaneos meos in 7. quod non est aliud d, nisi genere meo, abundantius aemusunt aliqui, qui vos conturbant, lator existens paternaram meaet volunt convertere Evangelium rum traditionum. Christi.

15. Cum autem placuit ei, qui 8. Sed licet nos, aut Angelus me segregavit ex utero matris a v. 11. sqq. 6 Act. 16, 6. 18, 23. c. 1 Cor. 16, 22. fv. 17. 1 Cor. 11, 23. 6, 14. Tit. 2, 14. d 2 Cor. 11, 4.

Act. 26, 16. & Act. 22, 4.

Cap. I. 4. ut eriperent. 6. transferemini; ibid. in aliut Evangelium. 7. non est aliut. 10. aut Deo, aut quero ; ibid. si athuc. 15. de utero.

meae, et vocavit per gratiam l 2. Ascendi autem secundum suam,

revelationem; et contuli cum il16. ut revelaret Filium suum lis Evangelium, quod praedico in me, ut evangelizarem illum in in Gentibus, seorsum autem iis, Gentibus", continuo non acquie qui videbantur aliquid esse; ne vi carni et sanguini;

forte in vacuum currerem, aut 17. neque veni Ierosolymam cucurrissem. ad antecessores meos Apostolos; 3. Sed neque Titus, qui mesed abii in Arabiam; et iterum cum erat, cum esset Gentilis, reversus sum Damascum.

compulsus est circumcidi. 18. Deinde post annos tres ve 4. Sed propter subintroductos ni Ierosolymam i videre Petrum, falsos fratres", qui subintroieet mansi apud eum diebus quin runt explorare libertatem nodecim.

stram, quam habemus in Christo 19. Alium autem Apostolorum Jesu, ut nos in servitutem redividi neminem, nisi Jacobum fra gerent. trem Domini.

5. Quibus neque ad horam ces20. Quae autem scribo vobis, simus subjectione', ut veritas ecce! coram Deo, quia non men Evangelii permaneat apud vos.

6. Ab iis autem, qui videban21. Deinde veni in partes Sy tur esse aliquid (quales aliquanriae et Ciliciaek.

do fuerint, nihil mea interest; 22. Eram autem ignotus facie Deus personam hominis non acEcclesiis Judaeae, quae erant in cipit), mihi enim, qui videbantur Christo.

esse aliquid, nihil contulerunt; 23. Tantum autem auditum 7. sed e contra cum vidissent, habebant; quoniam qui perseque quod creditum est mihi Evangebatur nos aliquando, nunc evan lium praeputii, sicut et Petro cirgelizat fidem, quam aliquando cumcisionis; expugnabat.

8. (qui enim operatus est Pe24. Et in me clarificabant tro in Apostolatum circumcisioDeum.

nis, operatus est et mihi inter

Gentes P.)
CAP. II.

9. Et cum cognovissent grati

am, quae data est mihi, Jacobus, Apostolus libere semper docuit evan et Cephas, et Joannes, qui videgelium; publice reprehendit Cepham.

bantur columnae esse, dextras 1. Deinde post annos quatuor dederunt mihi et Barnabae sodecim, iterum ascendi Ierosoly cietatis; ut nos in Gentes, ipsi mam cum Barnaba', assumpto et autem in circumcisionem.

10. Tantum ut pauperum me

[ocr errors]
[ocr errors]
[merged small][ocr errors]

Cap. I. 17. Hierusolyma; ibid. in Arabia. 18. Hierusolyma. 20. coram Deo quoniam non. II. 2. his qui; ibid. Desunt verba aliquid esse. 4. subintroductos autem falsos fratres. 5. subiectioni. 6. Ab his autem ; ibid. desunt verba esse aliquid. 7. sed e contrario; ibid. sicut Petro (deest et). 9. Jacobus Cephas (deest et).

mores essemus, quod etiam soli- | mortuus sum, ut Deo vivain"; citus fui hoc ipsum facerel. Christo confixus sum cruci*.

11. Cum autem venisset Ce- 20. Vivo autem, jam non ego; phas Antiochiam, in faciem ei re- vivit vero in me Christus. Quod stiti", quia reprehensibilis erat. autem nunc vivo in carne; in fide

12. Prius enim, quam venirent, vivo Filii Dei, qui dilexit me, et quidam a Jacobo, cum Gentibus tradidit semet ipsum pro me. edebats; cum autem venissent, 21. Non abjicio gratiam Dei. subtrahebat et segregabat se, ti- | | Si enim per legem justitia, ergo mens eos, qui ex circumcisione gratis Christus mortuus est. erant. 13. Et simulationi ejus con

CAP. III. senserunt caeteri Judaei, ita , ut

Fide in Christum venit spiritus sanet Barnabas duceretur ab eis in

ctus. A maledictione legis Christus illam simulationem.

nos liberavit. Nam lex non poterat 14. Sed cum vidissem, quod justos reddere mortales. non recte ambularent ad verita 1. O insensati Galatae! quis tem Evangelii, dixi Cephae co

vos fascinavit non obedire veriram omnibus: Si tu, cum Judae

tati, ante quorum oculos y Jesus us sis, gentiliter vivis, et non

Christus praescriptus est, in vojudaice, quomodo Gentes cogis

bis crucifixus? judaizare?

2. Hoc solum a vobis volo di15. Nos natura Judaei, et non

scere: Ex operibus legis Spiritum ex Gentibus peccatores.

accepistis , an ex auditu tidei! 16. Scientes autem, quod non 3. Sic stulti estis, ut cum spijustificatur homo ex operibus le

ritu coeperitis, nunc carne congis, nisi per fidem Jesu Christi;

summemini? et nos in Christo Jesu credimus,

4. Tanta passi estis sine cauut justificemur ex fide Christi, et

sa? si tamen sine causa. non ex operibus legis; propter

5. Qui ergo tribuit vobis Spiquod ex operibus legis non justi

ritum, et operatur virtutes in voficabitur omnis carot.

bis; ex operibus legis, an ex au17. Quod si quaerentes justi

ditu fidei? ficari in Christo, inventi sumus

6. Sicut scriptum est: „Abraet ipsi peccatoregu,numquidChri

„ham credidit Deo, et reputatum stus peccati minister est ? Absit !!

„est illi ad justitiama, 18. Si enim , quae destruxi,

7. Cognoscite ergo, quia , qui iterum haec aedifico; praevari

ex fide sunt, ii sunt filii Abrahae. catorem me constituo.

8. Providens autem Scriptura, 19. Ego enim per legem legi

quia ex fide justificat GentesDeus, 9 Act. 11, 29. I Cor. 16, 1. 2 Cor. 8, 1. sqq. "Act, 15, 39. Act. 10, 28. 11, 3. w Rom. 6, 6. 7, 4. 6. * c. 5, 24. c. + Rom. 3, 28. u Rom. 3, 9. v Rom. 6,1. 5, 7. - Act. 2, 38. & Gen. 15, 6. Rom. $19.

4, 3.

Cap. II. 12. ab Jacobo. 13. in illa simulatione. 14. gentiliter et non judaice vivis. 18. haec iterum reaedifico. 20. vivet vero. 21. erse Christus gratis. III. 1. veritati non obedire; ibid. desunt verba in vobis. 2. volo a vobis. 3. consummamini. 6. Desunt verba seriptum est; ibid. est ei ad justitiam.

[ocr errors]
[ocr errors]

praenunciavit Abrahae: „Quia tum facit ad evacuandam pro„benedicentnr in te omnes Gen-missionem.

18. Nam si ex lege haereditas, 9. Igitur qui ex fide sunt, be- 1 jam non ex promissione. AbraTiedicentur cum fideli Abraham. hae autem per repromissionem"

10. Quicumque enim ex operi- donavit Deus. bus legis sunt, sub maledicto 19. Quid igitur lex? Propter sunt. Scriptum est enim: „Ma transgressiones posita est, do„ledictus omnis, qui non per nec veniret semen, cui promise„manserit in omnibus quae scri rat, ordinata per angelos Pin ,,pta sunt in Libro legis, ut faciat

manu mediatoris.

20. Mediator autem unius non 11. Quoniam autem in lege est; Deus autem unus est. nemo justificatur d apud Deum, 21. Lex ergo adversus promanifestum est: „quia Justus ex

missa Dei? Absit! Si enim data ,,fide vivite,

esset lex, quae posset vivificare, 12. Lex autem non est ex fide, vere ex lege esset justitia 1. sed, „,qui fecerit ea, vivet in il 22. Sed conclusit Scriptura ,,lis f.

omnia sub peccato, at promissio 13. Christus nos redemits de l ex fide Jesu Christi daretur cre. maledicto legis, factus pro nobis dentibus. maledictum ; quia scriptum est:) 23. Prius autem, quam veniret „Maledictus omnis, qui pendet fides, sub lege custodiebamur „in lignoi.

conclusi in eam fidem, quae re14. Ut in Gentibus benedictio velanda erat. Abrahae fieret in Christo Jesu, 24. Itaque ler paedagogus' ut pollicitationem Spiritus acci- noster fuit in Christo, ut ex fide piamus per fidem

justificemur, 15. Fratres! (secundum homi 25. At ubi venit fides, jam non nem dico, tamen hominis confir sumus sub paedagogo', matum testamentum nemo sper

26. Omnes enim filii Dei" estis nit, aut superordinat.

per fidem, quae est in Christo 16. Abrahae dictae sunt pro

Jeso.

27. Quicumque enim in Chrimissiones, et semini ejus!. Non dicit: ,,Et seminibus, quasi in

sto haptizati estis, Christum inmultis ; sed quasi in uno:,,Et se

duistis".

28. Non est Judaeus, neque mini tuo," qui est Christus.

Graecus; non est servus, neque 17. Hoc autem dico: testa

liber; non est masculus, neque mentum confirmatum a Deo, quae

femina. Omnes enim vog unum" post quadringentos et triginta

estis in Christo Jesu. annos facta est ler, non irri

1 Rom. 4, 14. 1 Tim. 1, 8 10 P Gen. 12. 3. c Deat. 27, 26. dc. 2, Art . 38, 53. Hebr. 2, 2. Rom. x, ). 16. Hab. , * f Lev. 19, 5. Rom. 344. rv. 19. Rom. 7. 6. i Rom (1 10 4. . Cor. 3, 21. Deut. 21, 23. 14. Rom. 8, 15. 394. * Rom. 6, l. * Eph. I, 13. Gen. 22, 18. R Act, 1,6, 1 Cor. 12, 12. 13.

Cap. III. 8. praenuntiavit. 10. qui per mancerit (sir), 13. noe mmilimit 17. quadrigentos; ibid. non irritam. 18. ex repromis«inne. 20. ure non est (sic alia munu lit. i scripta esi). 26 Desund perhierme per

29. Si autem vos Christi; ergo 11. Timeo vos, ne forte sine semen Abrahae* estis, secun- causa laboraverim in vobis. dum promissionem haeredes. 12. Estote sicut ego, quia et CAP. IV.

ego sicut vos; fratres! obsecro

| vos, nihil me laesistis. Ante Christum Judaei, ad instar

13. Scitis autem, quia per inparvulorum, lege continebantur. Abrahae uxores duo foedera cum

firmitatem d carnis evangelizavi Deo indicant.

vobis jampridem, et tentationem 1. Dico autem : Quanto tem

vestram in carne mea. pore haeres parvulus est, nihil

14. Non sprevistis, neque rediffert a servo, cum sit dominus

spuistis; sed sicut Angelum Dei omnium;

excepistis me, sicut Christum Je2. sed sub tutoribus et actori

sum. bus est usque ad praefinitum tem

15. Ubi est ergo beatitudo ve

stra? Testimonium enim perhipus a patre. 3. Ita et nos cum essemus par

beo vobis; quia, si fieri posset, vuli, sub elementis mundi eramus

oculos vestros eruissetis, et de servientes y.

dissetis mihi. 4. At ubi venit plenitudo tem

16. Ergo inimicus vobis factus poris, misit Deus Filium suum,

sum, verume dicens vobis ? factum ex muliere, factum sub

17. Aemulantur vos non bene; lege;

sed excludere vos volunt, ut illos 5. ut eos, qui sub lege erant,

aemulemini. redimeret, ut adoptionem filio

18. Bonum autem aemulamini rum reciperemus a.

in bono semper; et non tantum 6. Qnoniam autem estis filii,

cum praesens sum apud vos. misit Deus Spiritum Filii sui in

19. Filioli mei! quos iterum corda vestra clamantem : Abha,

parturiol, donec formetur& ChriPater.

stus in vobis. 7. Itaque jam non est servus,

20. Vellem autem esse apud vos sed filius. Quod si filius; et hae

modo, et mutare vocem meam, res per Deum.

quoniam confundor in vobis. 8. Sed tunc quidem ignoran

21. Dicite mihi qui sub lege tes Deum, iis qui natura non sunt

vultis esse, legem non legistis! dii, serviebatis.

22. Scriptum est enim: ,,Quon9. Nunc autem cum cognove- | ,iam Abraham duos filios habuit, ritis Deum: immo cogniti sitis a l ,unum de ancilla, et unum de liDeo; quomodo convertimini ite

,,bera“). rum ad infirma et egena elemen

23. Sed qui de ancilla, secun- ! ta, quibus denuo servire vultis ?

dum carnem natus est; qui au10. Dies observatis, et men

tem de libera, per repromissio

nem. ses, et tempora, et annosc.

Rom. 9. 8. y c. 3, 23. sq. Col. 2,17. | di Cor. 2, 3. Act. 14,5-7. 2 Tim. : Matth. 3, 15. a Joh. 3, 16. 8, 35. Rom. 4, 3. fi Cor. 4, 15. & c. 2, 20. Ga 8, 15--17. 6 Col. 2, 20. c Col. 2, 16. 16, 1. sqq. c. 21, 1. sqq.

Cap. III. 29. Abrahae semen. IV. 2. sed sub tutoribus est : actoribus usque. 6. in corda nostra. 7. non es servus. 8. his qui natura 12. estote sicut et ego.

« PoprzedniaDalej »