Obrazy na stronie
PDF
[ocr errors][ocr errors]

Βόγ ) μεν γαρ ή των Βουλγάρων γλώσσα καλεί τον Θεόν, μίλου δε το ελέησον, είη δ' αν Βογόμιλος κατ' αυτούς ο του θεού τον έλεoν επισπώμενος ").

Η των Βογομίλων αίρεσις ου προ πολλού συνέστη της καθ' ημάς γενεάς, μέρος ούσα της των Μασσαλιανών, και συμφερομένη τα πολλά τους εκείνων δόγμασι,

[ocr errors][ocr errors][ocr errors]

Βog autem Βulgarorum lingua Deum significat, Μilui vero miserere, ut Βogomilus apud eos is sit, qui Dei misericordiam implorat.

Βogomilorum baeresis haud multo ante extitit, aetate nostra, Μasalianorumque pars fuit, et multis in rebus convenit cum illorum institutis, quaedam tamen τινά δε και προσεξευρούσα και την λύμην αυξήσασα. Διεγνώσθη δε κατά τους χρόνους Αλεξίου του θεoκυβερνήτου βασιλέως ημών, ος εντέχνως ") και πάνυ θαυμασίως τον έξαρχον αυτής θηρεύσας, Βασίλειος ήν ούτος ο ιατρός, ανήρ ολέθριος μάλλον, και λοιμός, και φθοράς μεστός, και πάσης κακίας όργανον. Και προς εαυτόν μεταγαγών και εντίμως υποδεξάμενος, και της παρ' εαυτό καθέδρας αξιώσας, και λόγου μεταδούς ήδέος, και προσηνούς ομιλίας και γλυκείας εν τώ προςδιαλέγεσθαι") χάριτος, και συνετώς υποκρινάμενος τον μαθητιώντα, ράον εξηπάτησε τον εξαπατήσαντα πολλούς εις απώλειαν, και πάσαν την ενδομυχούσαν τώ σαπρό τούτω και καταπτύστω γέροντι κακοήθειαν οξύτητι φρενος και δεξιότητι φύσεως ανίχνευσεν, ουδεν υπολιπών ανεξερεύνητον, ή αθέατον. Ένθεν τοι και καθάπερ από τινος φωλεου παντοδαπά και ποικιλόμορφα θηρία της σκοτεινής αυτού καρδίας εξελκύσας, τά μιαρά και ιοβόλα και πολυπρόσωπα δόγματα ταις μηχαναίς της υποκρίσεως, και κατασοφισάμενος ευφυώς μάλα τον κρονόληρον γέροντα, το παλαιόν κακόν, εκέλευσεν ημίν γραφή παραδούναι ταύτα, και θριαμβεύσαι τα καταγέλαστα μυστήρια της ειρημένης αιρέσεως, Α". ") Αθετούσι πάσας τάς Μωσαϊκάς βίβλους μετά και του εν αυταίς αναγραφομένου θεού και των ευαρεστησάντων αυτώ δικαίων να μην ") και τάς μετ' αυτάς απάσας ώς κατ' επίπνοιαν ") του Σατανά συγγραφείσας, Ίλεως ημίν είη Κύριος τα εκείνων λέγουσι! Μόνας δε παραδέχονται και τιμώσιν επτά, και εις άκρον αποστηθίζουσι, λέγω δη το ψαλτήριον, και το εξκαιδεκαπρόφητον, και

[ocr errors][ocr errors]

ipsa quoque exeogitavit, , et pestem adauxit. Patefacta est autem Αlexio. Ιmperaιore nostro regnante, qui Dei numine gubernatus, prudenti et admirabili ratione principem illius venatus est. Ηie erat Βasilius quidam medicus, homo pernioiosus. atque pestifer, et corruptelae plenus , atque malorum omnium instrumentum. Οuem Imperator cum ad se accersisset, honorificeque suscepisset, assidereque fecisset, jucunde benigneque allocutus 2 dulcique gratia cum illo disputans , Τseque prudenter discipulum simulans, facile decepit, cum jam ille multos perniciose deeepisset, omnemque in putridi execrandique senis arcano reconditam malitiam mentis acumine et naturae facilitate detexit, nihil omnino relinquens, quod non investigaret atque perspiceret. . Ηic igitur in tenebricoso nugacissimi perniciosique senis corde, tanquam in latebra quadam, diversas variasφue feras , nefarias, venenatas atque multiplices opiniones latitantes ingenio saientiaque sua deprehendit, in apertumque protulit. Εt mihi jussit, ut ridicula istius haeresis mysteria patefacta atque convicta literarum monumentis mandarem. Ι. Rejiciunt omnes libros Μosaicos , una cum Deo , Ιni in ipsis memoratur, virisque justis, qui sunt illi carissimi 5 , reliquos item omnes, qui postea scripti sunt, tanquam Diaboli astutia compositi sint. Ρropitius sit nobis Deus impias eorum opiniones referentibus. , Septem duntaxat suscipiunt et colunt et in summo habent pretio, id est Psalterium, et librum sexdecim Prophetarum, et το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον, και το κατά Μάρκον, και το κατά Λουκάν, και το κατά Ιωάννην, έβδομον την βίβλον") των πράξεων συν ταις επιστολαίς πάσας και τη Αποκαλύψει του θεολόγου Ιωάννου. Η σοφία γάρ φασιν 2) ώκοδόμησεν έαυτή οίκον, και υπήρεισε στύλους επτά "), οίκον μεν την παμμίαρον συναγωγήν έαυτών παρερμηνεύοντες "), στύλους δε επτά τάς απαριθμηθείσας βίβλους. Την μεν ουν αποβολήν των Μωσαϊκών βίβλων και των μετ' αυτάς εκ της των Παυλικιάνων αιρέσεως μεμαθήκασι. Ζητητέον δε εν τω κατ' εκείνων") τίτλω τα κεφάλαια, οις επιγέγραπται, ότι του αγαθού θεού εισιν ή τε") παλαιά νομοθεσία και οι εν αυτή λάμψαντες, και αναγνωστέοντό, τε") πρώτον κεφάλαιον, και τα εξής επτά, στηλιτεύοντα φανερώς την τοιαύτην πλάνην. Και τα μετ' εκείνα δε πάντα σύμφωνα σχεδόν τους επτά τούτοις εισιν, αλλ' αρκεί μόνα τα δηλωθέντα. Χρή δε γινώσκειν, ότι τας Μωσαϊκάς βίβλους αθετούντες ρήσεις εξ αυτών πολλάκις πανούργως εις συνηγορίαν εαυτών προςλαμβάνoυσι. Και όταν δε παρά τινος ρητού των δηλωθεισών επτά βίβλων στενοχωρηθώσι, και συνελαθώσι προς την αλήθειαν, ευθύς εις αλληγορίαν τρέπονται, διαδιδράσκειν πειρώμενοι. Β'. Πρόσχημα μεν απάτης των άπλουστέρων το πιστεύειν εις Πατέρα, και Υίον και άγιον Πνεύμα προβάλλονται. Τάς τρεις δε ταύτας κλήσεις τώ Πατρι προσάπτουσι, και ανθρωποπρόσωπον τούτον υπολαμβάνουσι, παρ' έκατέραν μήνιγγα ακτίνα εκλάμποντα, την μεν Υίου, την δε Πνεύματος. Και ούτω κατα

[ocr errors][ocr errors]

Εvangelium secundum Μatthaeum, et secundum Μarcum , et secundum Lucam, ct secundum Joannem, et septimum librum, guo res ab Αpostolis gestae continentur cum omnibus Εpistolis, et Joannis Τheologί Αpocalypsi. Sapientiα enim, inquinnt, αedificαυίt sibi domum, septemφue columnas substituit. Per hanc saΕ. domum scelestissimam, synagogam intelligunt suam, per columnas autem ibros illos, guos septem ordinibus dispositos commemoravimus. In repudiandis igitur libris Μosaicis et caeteris subsequentibus cum Paulicianorum hacresi consentiunt. Itaque in eo titulo, qui adversus illos conscriptus est, φuaerenda sunt ea capita, quibus demonstravimus, boni Dei esse tum Vetus Τestamentum, tum viros , qui in eo illustres extiterunt, legendumque est primum caput eum septem sequentibus, quibus error iste plane confoditur. Εt' φuanquam religua item capita his septem consentiunt, tamen haec sola satis erit perlegisse. . Illud tamen animadvertendum est, istos callide plerumque ex his libris, quos improΒant, ad opiniones suas comprobandas "Ε depromere. Ωuod si aliquo septem librorum, Τuos commemoravimus, dicto convicti ad veritatem confitendam impellantur , statim , ut subterfugiant , ad allegoriam sese convertunt. Π. Εa re decipiunt simpliciores, quod fingunt, se credere in Ρatrem et Filium et Spiritum sanctum, cum tamen' Patri tres istas tribuant appellationes, gumque humana forma praeditum putent, et ex binis cerebri panniculis binos radios emittere, alternm Filii, altorum Spiritns sancti. Αιque ita fides istis in στρέφει τούτοις η πίστις εις σωματοειδή τινα και τερατόμορφον Θεόν, και όντως ") ανύπαρκτον. Το μένουν προσάπτειν τω Πατρί τάς ειρημένας τρείς κλήσεις εκ της Σαβελλιανής ") αιρέσεως έλαβον, την δε του τοιούτου δόγματος ανατροπήν ζητητέον εν τώ τίτλω τω κατά Σαβελλιανών. Τη μέντοι τερατομορφία του κατ' αυτούς θεού σωματοειδές και το της μορφής αλλόκοτον αρκέσει προς έλεγχον. Γ". Λέγουσι, τον Υιόν και το Πνεύμα το άγιον εις τον Πατέρα πάλιν, αφ' ου προήλθον, αναλυθήναι, και τριπρόσωπον αυτόν από του πεντακισχιλιοστου πεντακοσιοστού έτους άχρι και τριάκοντα και τριών ετών χρηματίσαντα πάλιν γενέσθαι μονοπρόσωπον, άσώματον μεν, ανθρωπόμορφον δέ. Φευ της πολλής αναισθησίας! ώ του πλατέος γέλωτος! ει γάρ άσώματος, πως ανθρωπόμορφος ; Δ". Λέγουσι μήτε Υίον είναι, μήτε Πνεύμα άγιον άχρι του πεντακισχιλιοστού πεντακοσιοστού έτους, έκτοτε δε λαβείν αυτούς αρχήν του είναι και ονομάζεσθαι, καίτοι του Ευαγγελιστού Ιωάννου βροντώντος εν τω λέγειν εν αρχή ήν ο Λόγος, ν τ r 5. ν 4 1. Α ν τ α Α' * Α ν και > - , c χCχί. Ο Λόγος ην προς τον Θεόν, και Θεός ην ο Λόγος "). Το δε εν αρχή ην ο λόγος, ισόν εστι τώ αεί ήν ο λόγος "). Ει δε ο Λόγος αει ήν εν τω Πατρι, και το Πνεύμα το άγιον άει συνήν άρα τώ Υίώ. Και γάρ ουδ' ο παρ' ημών προφερόμενος λόγος ευρίσκεται ποτε χωρίς πνεύματος. Οι δε λέγοντες, τον Πατέρα χωρίς είναι του Λόγου μέχρι του πεντακισχιλιοστού πεντακοσιοστού έτους, άλογον

ι) Wolfius p. 55 ούτως. 2) Wolf. p. 59 σαβελλιανικής, 3) Ηaec enunciatio apud

Wolfium p. 60 vitiose omissa est.

a) Jo. 1 , 1, Deum. corporeum, monstrosumque vertiίur, cujus nulla plane sit existentia. Ut

ergo Ρatri tres istas, tribuerent appellationes , ex, Sabelliana haeresi didicerunt. Ιtaque confutatio ex titulo, qui in Sabellianos inscriptus est, petenda erit. Ωuod autem monstrosa. Deum suum forma comminiscantur, ex corporea absurdaque specie;.. φuam illi tribμunt, facile potest intelligί. ΙΙΙ.Τ Dicunt , Filium et Spiritum sanctum in Ρatrem rursum , ex quo provenerunt, resolvi, ipsumque qui anno abhine quinquies millesimo quingentesimo trigesimotertio trium fuerit personarum, rursum unius factum esse personae, incorporeum quidem, sed. humana tamen forma praeditum. Facessat absurda et ab omni prorsus sensu aliena ratio. Si enim incorporeus est, φuomodo forma sit humana praeditus ! ΙV. Νegant Filium et Spiritum sanctum usque ad millesimum et φuingentesimum annum extitisse , "Ε principium extrinsecus suseepisse, ut essent et nominarentur , cum tamen Εvangelista Joannes clara voee tonet, in principio. inquiens, erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Illud autem in principio erat Verbum idem est ac si dicas : semper eναt Verbum. Ωuod si Filius semper fuit in Ρatre , et Spiritus sanctus semper utique fuit cum Filio, Ωuando verbum quidem a nobis prolatum invenitur numquam sine spiritu. . Ωui autem Patrem sine Filio usque ad annum quinquies millesimum φuingentesimum αυτόν άχρι τότε και άσοφον και αδύνατον δογματίζουσιν, ίνα τα περί του αγίου Πνεύματος εάσωμεν, και τας -άλλας άτοπίας, αι τη μωρολογία τούτων επακολουθούσι. Ε". Λέγουσιν, ότι ο μεν Πατήρ εγέννησε τον Υίον, ο δε Υίος εγέννησε !) το Πνεύμα το άγιον, τούτο δε εγέννησε πνευματικώς τον προδότην 'Ιούδαν και τους ένδεκα Αποστόλους. Και προφέρουσι χρήσιν Ευαγγελικήν, Αβραάμ, φησιν, εγέννησε τον Ισαάκ, Ισαάκ δε έγέννησε τον Ιακώβ, Ιακώβ δε εγέννησε τον Ιούδαν και τους αδελφούς αυτού"), περί της αγίας Τριάδος ταύτα γεγράφθαι διατεινόμενοι. Πρώτον μένουν ου μόνον υιόν, αλλά και υίωνόν επεισάγουσι, και ουχ υίωνον μόνον, αλλά και δώδεκα τρισεγγόνους, όσον προς τον Πατέρα, Έπειτα ει και ο Υίος πατήρ, και το Πνεύμα το άγιον αύθις πατήρ "), ιδού τρεις πατέρες και πώς ένα Πατέρα δογματίζοντες όμολογούσι, και πάλιν, ει το Πνεύμα το άγιον υιός του υιού "), ιδού κανταύθα δύο υιοί και πώς ένα Υίον εν τη θεολογία της Τρίαδος συνομολογούσιν, ίνα τον Ιούδαν και τους αδελφούς αυτού κατά το παρόν εάσωμεν. ς'. Λέγουσι τον Δαίμονα, τον παρά του Σωτήρος ονομασθέντα Σατανάν, υιον και αυτόν είναι του Θεού και Πατρός, ονομαζόμενον Σαταναήλ, και πρώτον του Υίου και Λόγου, και ισχυρότερον, άτε πρωτότοκον, ώς είναι τούτους αδελφούς αλλήλων. Είναι δε τον Σαταναήλ οικονόμον και δευτερεύοντα του Πατρός, την αυτήν αυτό περικείμενον και μορφήν και στολήν, και ενδεξιά αυτού

1) Wolf. p. 60 omitιit εγέννησε. 2) Wolf. Ι. c. om. πατήρ. 3) Wolfius perperam θεού.

a) Μatth. 1, 2.

dicunt fuisse, eum ad illud usque tempus rationis usus, sapientiae, potentiaeφue fuisse expertem asserunt. t interim de Spiritu sancto taceamus , omittamusque caetera incommoda, quae stultam istorum opinionem consequuntur. V. Pater, inquiunt, Filium genuit, et Filius genuit Spiritum sanctum, lic antem Judam genuit proditorem et undecim Αpostolos. Εt opinionem suam Εvangelii confirmant testimonio. Αbraham genuit Isaac, Isaac αιμfem genuit cob, Jacob αιμtem genuit Judam et fratres ejus. Ηaec de sancta Τrinitate fuisse scripta contendunt. Ρrimum igitur non solum filium, sed nepotem inducunt, nee nepotem modo, sed duodecim genitos ), quantum ad Ρatrem pertinet. Praeterea si Filius quoque pater est, et Spiritus sanctus rursum paterTest, ecce tres pafres . . μιomodo igitur unum Patrem confitentur! . Αd hace si Spiritus sanctus est filius Filii, ecce Ε item duo filii : , φuomodo igitur unum Filium in sancta Τrinitate tradunt 2 Ut nihil in praesentia de Juda Ει et fratribus ejus. VI. Dicunt, Daemonem, φui a Servatore appellatus est, Satanas, filium esse ipsum quoque Dei Ρatris , et vocari Satanaël, et Filio Verbo natu majorem esse praestantioremque, utpote primogenitum , fratres igitur esse. Sed Satanaël domus esse, procuratorem, et secundas post Ρatrem partes obtinere, eademque stola et habitu indutum esse, et ad ejus dexteram considere in solio, et sectin

1) Recte: aonepotes,

« PoprzedniaDalej »