Obrazy na stronie
PDF

II. Unde Chrysostomus in commentariis super Mat- A tis quæ Hieronymo tribuitur, eumdem auctorem

thæum, ubi discipuli spicas manibus vellebant sabbato, et plarisæi reprehendebant, sic ait : « Si non licuit David et viris ejus adhuc sub umbra legis comedere panes Propositionis, quando ab Abimelech panes petiit fame stimulante : quomodo nunc Evangelio coruscante persuaderi debet laicis, ut oblationem panum Deo oblatorum suis usibus rapianl? » Dicit namque perinde Apostolus: Qui altari scrviunt, de altari participemt. Ergo quia sacerdotes pro omnibus orare solent, quorum elcemosynas et oblationes accipiunt: qua fronte praesumunt laici oblatioiies, quas Christiani pro peccatis suis offerunt, vel comedere, vel aliis concedere : cum ipsi non debeant pro populo orare? Ob hoc, papa gloriose, mittere oporlel illos præsumptores in excommunicationem per- B petuam, ut cæteri metum habeant, et amplius hæc in Ecclesia ne fiant.

MONITUM IN EPIST0LAS SEQUENTES.

Godefridus Henschenius primus typis descripsisse has epistolas dicitur, quas et in plerisque, nec sane contemnendae antiquitatis, aut notae, mss. codicibus, præfationis loco praefi.ras libro de Viris l{omanorum Pontificum sub Damasi nomine, invenire est. Atqtte ille quidem pro germanis Damasi atque Hieronjmi scriptis habuit : utque aliis probaret, pro virili coniendit. Nunc autem nemo non sentit, aera lupinis distare propius, qttam a doctissimorum Patrum illorum siglo alque erudi;ione has prope dixerim quisquilias et nugas. Falsi arguit, refellitque data opéra Schelestratius Antiquit. eccles. Dissert. iii, cap. 5, tuin Papebro. dius, in Propylæo, atqi:e alii passim. 0udiniis iJamaso Portuensi, ix ad finem vergentis sæculi auctori, de quo mox plura dicenda erunt, ascribit. Nos huc primi ascivimus, ne quid quod Hieronymi nomine insignitur, deesset.

EPISTOLA XLIV.
Beatissimo papæ Damaso Hieronynius.

[ocr errors]

Gloriam Sanctitatis tuæ nostra humilitas deprecalur, * ut secundum apostolicæ sedis auctoritateiii, quam cognovimus per tuam Sanctitatem gubernari, Actus gestorum a beati Petri apostoli principatu usque ad vestra tempora, quæ scilicet in sede tua gesta sunt, nobis per ordinem paucis enarrare digneris, quatenus nostra lumilitas sentiens recognoscat, quis meruerit de episcopis supradictae sellis martyrio cofonari, vel si quis contra canones apostolorum exfessisse cognoscatur. 0ra pro nobis, beatissime papa.

EPISTOLA XI,W.

[ocr errors][merged small][ocr errors][merged small][ocr errors]

ronuntiare, notissimum nempe illum fallaciarum ÅÅ Isidorum Mercatorem, $eu rerius Peccatorem. Inter Decreta falso ascripta S. Pontifici, in collectione Sarazumii, hoc octavo loco habetur, ex his epistolis manifesto comfictum: Tunc quoque constituit S. Damasus, ut psalmi die noctuque camerentur per omnes Ecclesias. Qui et hoc praecipit, ut in fine üniuscujusque psalmi subjungeretur, Gloria Patri, et Filio, et Spirilui sancto, sicut crat in principio, et nunc, et semper, et in sæcula sæculorum. Amen. Ha'c autem decreta, ut et illa eae quibus excerpta sunt Acta, tametsi Baronio ad amnum 584 probentur, falsa omnino esse, P. Coustantius præ cæteris demonstravit. Addemus et nos quædam in subsequentis epistolæ censura. Erasmus non inerudite hujus artifici erprobrat, quod non saltem illud cavit, ne sacerdotem vocaret, qui non esset episcopus, cum eo saeculo non vocurentur sacerdotes nisi episcopi. Tum demiror, inquit, cur non eadem opera vocarit cardinalem, cum hoc vocabulum illis temporibus adhuc fuerit inauditum.

[merged small][ocr errors]

(Hanc quoque epistolam videris, ubi præcedentem videndam diximus.)

MONITUM IN EPISTOL\M SEQUENTEM.

Dorologiæ ad finem cujusque psalmi inter canendum adjungendae , ut capite ex hvc uno hujus epistolii artificemn mentiri splendide intelligas, Damasus auctor non fuit , eoque minus suasor Ilieronymus. Alterum evincit Cassianus lib. ii de Instit. Cænob. cap. 8, ubi, Ut uno , inquit, caniante in clausula psalmi omunes astantes concinant cum clamore, Gloria Patri, et Filio, et Spiritui sancto , nusquam per omnem 0;ientem audivimus. Degebat vero Hieronymus ibi. Alterum probat Vasensis ii concilii anno 529 celebrati, Canon 5 eae quo manifestum est , nondum usu receptum fuisse in Galliis , ut dorologiæ rersus , Sicut erat in principio, etc., subjungeretur : quòd certe . si ante annos ferme centum quinquaginta a Damaso faerat institutiiin , tamdiu neglexisse eam Ecclesiam , par non cst credere. Coetera persequi non tacat; viae enim una est sententiola, quæ mendacii auctorem non prodat. Erasmus ait : Quis non ex ipsa statim salutatione deprehendat impostorem, nisi prudens clauserit oculos ? Damaso sedis apostolicæ urbis Romæ Hieronyinus supplex. Quaeso , quando sic umquam salutavit Hieronymus ? Deinde quam conciume rem ingreditur ! Legi litteras Apostolatus tui poscenles, et reliqua quæ sequuntur, tam insulsa, tamque frigida, ut Joriniantis ipse, cujus infantiam tot salibus insectatur Hieronymus, ad hunc collatus, Cicero quispiam videri possit. Ut nobis tamen nihil dissimulare liceat, hanc in perantiquo ms. epistolam inremimus, qui in Vaticanâ, olim Palatina bibliotheca num. 187 prænotatur, ad eumque post Sarazanii editionem eregimus diligentissime. Subditnr in eo codice continuo sensu, nec ulla distinctionis appositu nota, longa illa de psalmorum ordine atqne ductoribus lacinia', quam et nos subnectimus , quod ipsius pars epistola:, quæcumque tandem illa sit , videri possit, maxime cum debita conclusione, quæ hactenus edita est, careat.

EPISTOLA XI,VII.
iiiER0NYmI AD DAMASUM.
Beatissimo papæ Damaso Sedis Apostolicæ url)is
Romae, Hieronymus supplex.

I. Legi litteras Apostolatus b tui, poscentcs, ut

gesta sunt in sede tua ena: rare digneris, denique, scn

tire cognoscat qui neruerunt episcoporum, etc., rel

qui contra, etc.
b I'alatinus ins. cum Sarazanii editione, testri.

secundum simplicitatem Septuaginta interpretum A psalterium. Arca autem Domini antecedebat choris, sermone conscripsit, hic liber editus, non ædifica- C

canens, Psalmographum interpretari festimein pr0pter fastidium Romanorum : ut ubi obscuritas impedit, apertius, et Latine trahatur sensus. ^ Precatur ergo cliens tuus, ut vox ista psallentium in sede Romana die noctuque canatur : et ut in fine cujuslibet psalmi, sive matutinis horis, sive vespertinis conjungi praecipiat Apostolatus tui ordo , Gloria Patri, et Filio, et Spiritui sancto : Sicut erat in principio, et nunc, et semper, et in sæcula sæculorum. Amen. Istud carmen b omni psalmo conjungi præcipias : ut fides trecentorum decem et octo episc0porum Nicæni concilii , etiam vestri oris consortio declaretur. Ubi autem Deus et homo honorabili voce cantatur [Al. dicatur], Alleluia semper cum omnibus e psalmis affigatur : ut in omni loco communiter respondeatur nocturnis temporibus. In Ecclesia autem post Resurrectionem usque ad sanctam Pentecostem finiatur : inter dierum vero spatia quinquagesimæ, propter novitatem sancti Pascliae, d vox ista laudis canatur in Aleph : quod Graece prologus, Latine pra:fatio dicitur. .II. David filius Jesse cum esset in regno suo, quatuor elegit, qui psalmos facerent, id est, Asaph, Eman , Ethan , et ldithun. Ergo octoginta et octo dicebant psalmos, et cc diapsalma : et citharam percutiebat Abira cum David rege. Et arca Domini in Ilierusalem post annos 40 revocatur ab Azoto, cum mansitaret in domo Aminadab. Hanc imposuit in subjugali novo, et adduxit in Ilierusalem. Electa simul ex omni genere filiorum Israel septuaginta . millia virorum. De tribu autem Levi electi sunt ducenta octoginta septem millia viri. Ex quibus hi primi esse principes cantionum constituti. ld est, Asaph, Emam, Etliam, et ldithun, unicuique autem eorum dividuntur 72 viri acclamantes laudes cantionum Domino nostro. Et unus quidem eorum ferebat cymbalum, alius cinyram, alius citharam, alius tuba cornea exsultans. llI. In medio autem stabat David rex tenens ipse

Tum ille, canendum Psalmographum ; ista, canentes, et, me interpretari festinet. a Eadem editio, trahatur assensus : Precans ergo... in sede tua Romana die noctuque canatur, in quo finem cujuslibet psalmi... Apostolatus tui ordo finiri , hoc est, Gloria Patri. b lnterserunt laudis idem Palatinus ms. et Sarazanii editio , pariterque legunt paulo post, in vestro ore pari consortio declaretur. Ubi Deus, etc. c Tacet eadem edit. Psalmis, tum legit nocturni temporis, et cum Palatino ms. a sancta resurrectione usque, etc.; denique pro quinquagesima, quam vocem pròrsus oimiitit laudata Sarazanii editio, alii libri, iìlio item sensu, quinquaginta legunt, id est, finiatur inter dierum spatia quinquaginta. Olim, quod et Coustantio notatum est, nescio quis cum papa Gregorio primo expostulabat, quod Græcas mallet quain Romanas consuetudines sequi, nominatim quia alleluia dici ad Missas, extra Pentecostes t mpora fecisset. Cui ille data ad Joannem episcopum Syracusanum epistola, respondit, Ut Alleluia hic (Mss. Regius, et Colbertin. non) diceretur, de Jerosolymorum Ecclesin ev beati Hieronymi traditione tempore beatæ memoriæ ADamasi traditur tractum. Et ideo magis in hac re

[ocr errors]

D catorem ex Gregorii

et ad sacrificia vitulos albos. Populus vero universus sequebatur retro arcam. Sunt ergo omnes psalmi David cl., juxta tenorem , et vocabulum Scripturarum, ita et propositi sunt. Quorum quidem ix fecit ipse fìavid; xxxii non sunt suprascripti ; lxxii in David regem ; xi in Asaph ; xii in Idithun ; iv in filios Choreph , unum in Zachariam , unum in Aggæum, duos in Mosen, duos in Salomonem regem. Finiunt utique omnes psalmi David filii Jesse regis Israel numero cl. lta dispositio ipsa continet, id est, Diapsalma lxxv, Alleluia xxi, Canticum graduum xv. C;eleri vero prout textu Scripturæ continentur, sic recitantur pro suis nominibus. Nam primus psalmus nulli assignatur, et juxta historiam quæ omnium est. Deinde quis alius intelligitur plenissime esse, nisi primogenitus Dei ? Ergo merito suprascriptio non fuit necessaria, quia i| se primus psalmus Christi mentionem faciendo, est ad veram Christi exponendam personam. Sed psalmi omnes non secundum suam historiam, sed secundum prophetiam pene intelliguntur. Nam psalmi omnes qui scribuntur , ipse David , ad Christi pertinent sacramenta , quia ipse David dictus est Christus. Nunc autem exposuimus originem omnium psalmorum. Et exponimus, quomodo Ilebraei librum psalmorum in quinque dividant libros. Primus liber sic continetur a psalmo primo usque ad quadragesimum. Secundus liber sic continetur a xli usque ad Lxxi. Tertius liber sic continetur a lxxii usque ad lxxxviii. Quartus libet sic continetur a lxxxix usque ad cv. Quintus liber sic continetur a cvi usque cl. Oret pro nobis Beatitudo tua, beatissime papa.

MONITUM IN EPISTOLAM SEQUENTEM.

Nemo non sentit istam, et quæ subsequitur epistolam, ipsamque adeo De Nativitate S. Mariae subnexam narraiionem, unius ejusdemque esse fabularum architecti. Adito , ne te diutius argumentis recitandis morcmur, qui eas falsi arguunt, refelluntque, Baronium ad annum 388 num. 101, Joannem Molanum lib. de Picturis cap. 21; e recentioribus Fabricium in Codice

illam consuetudinem amputavimus. Disputant de istorum , quibus ego mendum subesse existimo , verborum sensu in utramque partem summi viri card. Bona de Divin. Psalmod. cap. 16; Tillemontius tom. viii, pag. 420, Coustantius luco laudato, atque alii. Nostra[quod interest, qui Isidorum Merverbis nactum occasionem contendunt , hujus supponendæ epistolae , dicunt quidem propius ad verum ; nihilo tamen minus cum jam inde a Damasi temporibus traditionem , immo decretum Gregorius repetat, rationem hujus quoque rei aliquam haberi velim. Quæ Coustantius eo congerit, repetitque ex nota atque familiari Gregorio Benedictima regula , mihi quidem s ,tis haud faciunt. Nonnilhil etiam illa, quam notavimus, lectio quinquagesimæ , pro quinquaginta , immo qui alius inde exsurgit loéi sensus, propositæ explicationi adversari videtur. d Plus liabet Sarazanii editio, ut vox ista, et post verbum Aleph, quod est alleluia, laus tibi soli, quod Græce, etc., sed non ita mihi felici esse contigit , ut satis bene assequerer, quid haec sibi velint. Quæ hinc subsequuntur, ex codice Palatino, qui textum continuat, ut dudum monuimus, descripta sunt.

apocrypho tom. 1, cujus etiam recensione ac notis ulemur, ne actum agere videamur.

EPISTOLA XLVIII. CHR0MAtii Et helloDoRi episcopoRUM AD hieronymum. (Hanc habes epistolam inter scripta Chromatio attributa p. tom. XX hujusce Bibliöth. col. 569.) EPISTOLA XLIX. HiER0NYMI AD ChROMATIUM ET HELIODORUM.

Dominis sanctis et beatissimis Chromatio et IIeliodoro. episcopis, Hieronymus exiguus Christi servus in Domino salutem.

I. Qni terram auri consciam fodit, non illico arripit quidquid fossa profuderit lacerata, sed priusquam fulgens pondus vibrantis jactus ferri suspendat, interim vertendis suspendendisque cespitibus iminoratur, et specialiter qui nondum lucris augetur. Arduum opus injungitur, cum hoc fuerit mihi a vestra beatitudine imperatum, quod nec ipse sanctus Matthæus apostolus et evangelista voluit in aperto conscribi. Si enim hoc secretum non esset, Evangelio utique ipsius quod edidit, addidisset : sed fecit hunc . libellum Hebraicis litteris obsignatum : quem usque adeo edidit, ut et manu ipsius liber scriptus Hebraicis litteris a viris religiosissimis habeatur: qui etiam a suis prioribus per successus temporum susceperunt. Hunc autem ipsum librum, numquam alicui transferendum tradiderunt : textum ejus aliter atque aliter narraverunt.

II. Sed factum est ut a Manichæi discipulo, nomine Seleuco, qui etiam Apostolorum gesta falso

tioni, sed destructioni materiam exhibuerit : et quod talis probaretur in synodo, cui merito aures Ecclesiæ non paterent. Cesset nunc oblatrantium morsus: non istum libellum canonicis nos superaddidimus Scripturis, sed ad detegendum hæreseos fallaciam, apostoli atque evangelistæ scripta transferi. mus: in quo opere non tam piis jubentibus episcoPis obtemperamus, quam impiis hæreticis obviámus. Amor igitur est Christi, cui satisfaciemus, credentes quod nos suis orationibus adjuvent : qui ad Salvaloris nostri infantiam sanctam per nostram p0tuerint obedientiam pervenire.

EPISTOLA L. * De Nativitate sanctæ Mariæ.

Petitis a me, ut vobis rescribam, quid mihi de quodam libello videatur, qui de Navititate sanctæ

* Alias Evangelium de' Nativitate Mariæ inscribitur.

* Seleuci librum videtur affirmare se ex Hobraic9 translaturum, sed rectius duo hæc distinguit, et Seleuci iibrum rejici tamquam impiis adíita: mentis refertum, et alterum Ilebraicum tamquam nihil exitiosi habentem probari, licet non ut carionicum et Matthæi genuinüm.

* Si præfationi nempe, ut mox additur, fidem habere velis.

4 Lege apposuisse.

* Leg. Sacrosanctam S. Mariæ Nativitatem magna, etc.

PATaoL. XXX.

A Mariæ a nonnullis habetur. Et ideo scire vos volo

multa in eo falsa inveniri. Quidam namque Seleucus, qui passiones apostolorum conscripsit, hunc libellum composuit. Sed sicut de virtutibus eOrum et miraculis per eos factis vera dixit : de doctrina Vero eorum plura mentitus est : ita et hic multa non vera de corde suo confixit. b Proinde ut in Hebræo habetur, verbum ex verbo transferre curabo. Siquidem sanctum evangelistam Matthæum eumdem libellum e liquet composuisse, et in capite Evangilii sui, lIebraicis litteris obsignatum d 0pp0suisse ; quod an verum sit, auctori præfationis et fidei scriptoris committo. Ipse enim ut hæc dubia esse pronuntio : et ita liquido falsa non affirmo. Illud aùtem I;. beredico, quod fidelium neminem negaturum puto,

B sive hæc vera sint, sive ab aliquo conficta, e sacro

Sancta sanctæ Mariæ magna miracula præcessisse, maxima consecuta fuisse : et idcirco salva fide ab his qui Deum ista facere posse credunt, sine periculo animæ suæ credi et legi posse. Denique in quantum recordari possum, sensum non verba scriptoris sequens , et nunc eadem semita non eisdem Vestigiis incedens, nec quibusdam diverticulis ad eamdem viam recurrens : sic narrationis stylum * tentabo : et non alia dicam quam quæ aut scripta sunt ibi, aut consequenter scribi p0tuerunt. II. Igitur beata et gloriosa semper virgo Maria de stirpe regia et familia David oriunda : in civitate Nazareth nata, Jerosolymis in Templo Domini nutrita fuit. Pater ejus Joachim : Mater vero Anna dicebatur. Domus paterna est ex Galilæa et civitate Nazareth. Maternum autem genus ex Bethlehemerat. Vita eorum simplex et recta apud Dominum, apud homines irreprehensibilis erat et pia. Nam omnem substantiam suam trifariam diviserunt. Unam partem Templo et Templi 8 servitoribus impendebant; aliam peregrinis et pauperibus erogabant; tertiam suæ familiæ usibus et sibi reservabánt. Itâ isti Deo chari, hominibus pii : per annos circiter viginti, castum domi conjugium sine liberorum procreatione exercebant. * Woverunt tamen si forte Deu, donaret eis sobolem, eam se Domini servitio mancipaturos: cujus rei gratia, et Templum Domini singulis por annum festis frequentare solebant. III. Factum est autem i ut Encæniorum festivitas

D appropinquaret: unde cum nonnullis contribulibus

suis Jerosolymam et Joachim ascendit. Ea vero tempestate i Isachar ibi pontifex erat. Cumque inter cæ

[ocr errors][merged small][ocr errors]

sua videret, despexit eum, et munera ejus sprevit: interrogans cur inter fecundos infecundus ipse stare præsumeret; dicens: munera nequaquam Deo digna posse videri : quem ipse prole indignum judicasset, Scriptura dicente : ^ Maledictum omnem esse, qui non genuisset masculum in Israel. Dicebat ergo prius eum ab hac maledictione, sobolis generalione solvendum, et sic demum in conspectu Domini cum oblationibus esse venturum. Cujus opprobrii objectu, pudore magno suffusus Joachim, ad pastores, qui cum pecudibus erant, in pascuis suis secessit. Neque enim domum repetere voluit : ne forte a conlribulibus suis, qui simul aderant, et hoc a sacerdote audierunt, eodem opprobrii elogio notaretur. IV. Verum cum ibi aliquamdiu esset, quadam die cum esset solus, b angelus Domiui ei cum immenso lumine astitit. Qui cum ad ejus visionem turbaretur, angelus qui ei apparuerat, timorem ejus compescuit, dicens : Noli timere, Joachim, neque in visione mea turberis. Ego enim sum angelus Domini, missus ab ipso ad te, c ut annuntiem tibi preces tuas esse exauditas, et eleemosynas tuas ascendisse in conspectum ejus. Widens quippe vidit pudorem tuum, et audivit sterilitatis opprobrium non recte tibi objectum. Peccati namque, non naturæ ultor est Deus : et ideo cum alicujus uterum claudit, ad hoc facit, ut mirabilius denuo aperiat : et non libidinis esse quod nascitur, sed divini muneris cognoscatur. Prima enim geiitis vestræ d Sara mater, nonne

teros concives suos etiam Joachim cum oblatione A Samuele? Et tamen hi ambo steriles matres

hal)uere. Si ergó ratio verbis meis tibi non persuadet, e crede dilatos diu conceptus et steriles partus mirabiliores esse solere. Proinde Anna uxor tua pariet tibi filiam, et vocalis nomen ejus Mariaim : ha:c erit, f ut vovistis, ab infanlia sua Domino consecrata, et Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris (Luc. 1). Omne immundum neque manducabit neque bibet : neque inter populares forinsecus turbas, sed in Templo Domini conversatio ejus erit: ne quid de ea sinistrum vel suspicari saltem possit vel dici. Itaque ætate procedente, sicut ipsa mirabiliter ex sterili nascetur : ita incomparabiliter virgo generabit Altissimi Filium, qui Jesus vocatur : secundum nominis etymologiam, Salvator omnium

B gentium erit. Et hoc tibi eorum quæ annuntio si

gnum erit (Χημεῖον, ut Lact. ii, 12). Cum perveneris ad Auream in Jerosolymis portam (Porta atrii orientalis), habetis ibi obviam Annam uxorem tuam, quæ de tuæ regressionis tardatione modo sollicita, tunc in aspectu tuo gaudebit. His dictus angelus discessit ab eo. W. Deinde apparuit Annæ uxori ejus dicens: Ne timeas, Anna, neque phantasma putes esse quod vides. Ego enim sum angelus ille, qui preces et eleemosynas vestras obtuli in conspectu Dei : et nunc missus sum ad vos, ut annuntiem vobis nascituram fìliam, quæ Maria vocata, super omnes mulieres erit lenedicta. Hæc a nativitate sua statim 8 Domini gratia plena, tribus ablactationis suæ annis " in domo

usque ad octogesimum annum infecunda fuit? et C paterna permanebit. Postea servilio Domini mancisurge, ascende Jerusalem : et cum perveneris ad A Templi, cum aliis virginibus ibidem educandam di

tamen in ultima senectutis ætate genuit Isaac, cui repromissa erat benedictio omnium gentium. Rachel quoque tantum Domino grala, tantumque a sancto Jacob adamata, diu sterilis fuit : et tamen Joseph genuit, non solum dominum Ægypti, sed plurimarum gentium fame periturarum liberatorem. Quis in ducibus vel fortior Samsone, vel sanctior

[ocr errors][ocr errors]

paia, a Templo i usque ad intelligibiles annos non discedet. Ibi denique jejuniis et orationibus nocte ac die Deo serviens, ab omni imn1undo se abstinebit. Wirum numquam cognoscet: sed sola sine exemplo, sine macula, sine corruptione, sine virili commixtione, virgo filium, ancilla Dominum, et gratia, et momine, et opere, Salvatorem mundi generabit. ltaque

fit mentio anni ætatis octogesimi, uti nec Genes. xi, ubi narrant genitum ex Sara Isaaeum, Abrahamo jam centum annorum ætatem consecuto. Utcumque tamen id colligas ex tempore Saræ defunctæ an. aetatis 127 Gen. xxiii, M. e Id est, tot exemplis a me allatis. Male antea editum : Persuadet credere. f Sic lego, cum vitiose in aliis editis, ut novistis. Vid. suprà cap. 1. Meminit illius voti a matre Mariæ nuncupáti Gregorius quoque Nyssenus homil. in Natal. Domini. & kezoptrogivm quod Lucæ 1, 28, Syrus quoque interpres reddidit sno... - v-*^, Græca voce utitur anie Lucam Syrachides, ix, 8, et xviii, 17. Cæterum quod Ambrosiò et aliis quibusdam veteribus gratia plena exponitur, Christo plena, parum congruenter fit ad angeli mentem. h Sic ei Proto-Evangel. Jacobi c. viii. Trimulam in Templo repræsentatàm ait etiam Evodius apud Nicephorum lib. ii, c. 5. i ld est, usque ad annos intelligentes, sive quibus homo incipit intelligere malum reprobandum, et bonum eligendum, Es. vii, 15, Joan. iii,i11. Adjectivis in bilis sensu activo uti solent scriplores non infiumæ tantum ætatis, sed optimæ quoque.

portam, quæ Aurea, pro eo quod ^ deaurata est, v0catur: ibi pro signo, virum tuum, pro cujus incolumitatis statu sollicita es, obvium habebis. Cum hæc igitur ita venerint, scito quod quæ annunlio, sine duhio complenda erunt. VI. Igitur juxua angeli præceptum, uterque de loco in quo erant, promoventes, bascenderunt Jerusalem: et cum ad locum pervenissent, angelico vaticinio designatum, ibi sibi invicem obiaverunt. Tunc de mutua sua visione læti, et promissæ prolis certitudine securi debitas Domino, humilium exaltatori ( Luc. 1, 52), gratias egerunt. Itaque adorato Domino, e domum regressi, divinnm promissum certi et hilares expeetabant. Concepit ergo Anna, et peperit filiam ; et juxta mandatum angelicum, parentes vocabant nomen ejus Mariam. VII. Cumque trium 4 annorum circulus volveretur, et ablactatioiiis tempus completum esset, ad Templum Domini virginem cuin oblationibus adduxerunt. Erant autem circa Templum, juxta e quindecim graduum psalmos, quindecim ascensionis gradus. Nam quia Templum erat in monte (In mou:e Morya ) constitutum, altare holocausti, quod forinsecus erat, t adiri nisi gradibus valebat. In horum iiaque uno, beatam virginem Mariam parvulam parentes constituerunt. Cumque ipsi vestimenta quæ in itinere habuerant, exuerent, et cultioribus ex more vestibus se et mundioribus induerent, virgo Domini cunctos sigillatim gradus, sine ducentis et levantis manu ita ascendit, ut perfectæ ætati in hac dumtaxat causa C nihil deesse pntares. Jam quippe Dominus in virginis suae infantia magnum quid operabatur: et quanta futura esset,& hujus miraculi indicio præmonstrabat. lgitnr sacrificio secundum consuetudinem legis celebrato, et h voto suo perfecto, Wirginem i intra septa

• Josephus de Bello Judaic. v 14, portam Orientalem uestátur abundantius auro et argento ornatam fuisse quam reliquas, etsi et ipsæ inauratæ essent. » In Templum. Sic Luc. xviii, 51. c In oppidum Nazareth. Dicitur deinde Anna post geniiam Mariam, amisso Joachiimo marito, duobus fraeterea viris nupsisse, Cleophæ, et Salomae : qua de re hosce tres versus affert Jo. Gerson de Nativ. \irg. Mariæ, tom. iii, pag. 59. Anna tribus nupsit, Joachim, Cleophæ, Salomæque Ex quibus ipsa viris peperit tres. Anna Marias, Qua$ duxerè Joseph, Alphæus, Zebedeusqne, Prima Jesum; Jacobum, Joseph cum Siinone Judam Altera lat; Jacobum dat tertia, atque Joannem. Sed parum fidei hanc traditionem mereri, ostendit veterum silentium, et quod Salome mulieris nomen est, non viri. Marc. xv, 16. d I)e quibus angelus supra c. 4. • De gradibus illis quihdecim Ezech. xl, 6 et 54. seq. méminit et Josephus. Quod vero gradus hosce

[ocr errors]

miserunt : ipsi vero domum regressi sunt. VIII. Virgo autem Domini, cum ætatis processu et virtutibus proficiebat : et juxta Psalmistam, pater et mater dereliquerant eam : Dominus autem assumpsit eam ( Psalm. xxvi, 10). j Qiiotidie namque ab angelis frequentabatur : quotidie divina visione f uebatur : quæ eam a malis omnibus custodiebat, et bonis omnibus redundare faciebat. ltaque k ad quartum decimum annum usque pervenit, ut non solum nihil de ea mali reprehensione dignum confingere possent : sed et boni omnes qui eam moverant, vitam et conversationem ejus admiratione dignam judicarent. ' Tunc pontifex publice denuntiabat, ut virgines quæ in Templo constituebantur, et lioc ætatis

B tempus implessent, domum reverterentur, et nuptiis

secundum morem gentis, et aetatis maturitatem, operam darent. Cui mandato cum cæteræ promæ paruissent: sola virgo Domini Maria hoc se facere non posse respondit, dicens : Se quidem et parentes suos Domini servilio mancipasse, et insuper se ipsam Domino virginitalem vovisse: quam numquam viro aliquo,

commixtionis m more cognito, violare vellet. Ponti

fex vero in angustia constitutus animi, cum neque contra Scripturam, quæ dicit : Vovete et reddite(Psal. lxxv, 12), votum infringendum putaret: n neque niorem genti insuetum introducere auderet, praecepit, ut ad festivitatem quæ imminebat, omnes ex Jercsolymis et vicinis locis primores adessent : quorunconsilio scire posset, quid de tam dubia re faciendnnv esset. Quod cum fieret, omnibus in commune placuit Dominum super hac re esse consulendum. Et cunctis quidem orationi incumbentibus, pontifex ad consulendum Deum, ex more accessit. Nec mora cunctis audientibus, de oraculo, et de propitiatorii loco, vox facta est secundum Isaiæ vaticinium, re

Verisimillimum autem est, quod Ezechiel per ryp altaris intelligat plures acclines tramites, per quos poterant sacerdotes sine gradibus pervenire in aliaris pavimentum et ambitus.

£ Quod puella tres annos nata semicubitales (talem enim eorum altitudinem et latitudinem fuisse, ait Jacobus Juda Leo de Templo pag. 21) gradus conscendere posset.

h Morem voti virginitatis faciendi a Jephte filia

uidam repetunt. Woium autem Mlariæ multi inter

Σhristianos theologos astruunt, quos inter Petavius lib. xiv de Incarnat. c. 4.

i Epiphanius in Ancorato n. 60 ait primogenitos tam mares, quam feminas in Templo consecrari, ibique ad annos pubertatis educari solitos. j Proto-Evangelium Jacobi præter frequens angelorum commercium, etiam ab angelo nutritam narrat. k Ita et Evodius apud Nicepliorum l. 11, c. 3. Sed in Proto-Evangel. Jacobi duodecennis tantum fuisse dicitur, cum Josepho desponsaretur.. 1 Pontifex iste Zachariàs vocatur in Proto-Evangelio Jacobi. m $ic enim accipiunt verba Mariæ, Luc 1, 34 "Avôpw oό μνάaxr» : id est, non cognitura virum:._. .„ i'Ut nempe per totam vitam Virgo adultior in Templo degeret. Qùod Greg. Nyssenus lib. iii. Orat. de äie Natal. Doinini, dicit mulierem inter sacerdote* in Templo versari, atque in sanctis ædibus conspici,

« PoprzedniaDalej »