Obrazy na stronie
PDF
ePub

ei alapas. [ CLXXXVI, 9. ] Exivit ergo iterum Pilatus
foras, et dicit eis: Ecce adduco eum foras, ut cogno-
scatis quia nullam invenio in eo causam. ([CLXXXVII,
4.] Exivit ergo Jesus portans coronam spineam, et
purpureum vestimentum.) Et dicit eis: Ecce homo.
[ CLXXXVIII, 1.] Cum ergo vidissent eum pontifices,
et ministri, clamabant dicentes: Crucifige, cruci-
fige eum. [CLXXXIX, 10.] Dicit eis Pilatus: Acci-
pite eum vos, et crucifigite: [cxc, 9.] ego enim
non invenio in eo causam. [cxcI, 10. ] Responde-
runt ei Judæi Nos legem habemus, et secundum
legem debet mori, quia Filium Dei se fecit. [ cxc,
4. Cum ergo audisset Pilatus hunc sermonem,
magis timuit. Et ingressus est prætorium iterum: et

с

quid locutus sim ipsis: ecce hi sciunt quæ dixerim A eum, et dicebant: Ave, rex Judæorum et dabant ego. [ CLXXII, 1.] Hæc autem cum dixisset, unus assistens ministrorum dedit alapam Jesu, dicens: Sic respondes pontifici? [CLXXIII, 10.] Respondit ei Jesus: Si male locutus sum, testimonium perhibe de malo si autem bene, quid me cædis? [CLXXIV, 1.] Et misit eum Annas ligatum ad Caipham pontificem. CLXXV, 1.] Erat autem Simon Petrus stans et calefaciens se. Dixerunt ergo ei: Numquid et tu ex discipulis ejus es? Negavit ille, et dixit: non sum. Dicita ei unus ex servis pontificis, cognatus ejus, cujus abscidit Petrus auriculam : Nonne ego te vidi in horto cum illo? Iterum ergo negavit Petrus : et statim gallus cantavit. [CLXXVI, 1.] Adducunt ergo Jesum a Caipha in prætorium. Erat autem mane: [CLXXVII, 10.] et ipsi non introierunt in B dixit ad Jesum: Unde es tu? Jesus autem responsum prætorium, ut non contaminarentur, sed ut manducarent Pascha. Exivit ergo Pilatus ad eos foras, et dixit: Quam accusationem affertis adversus hominem hunc ? Responderunt, et dixerunt ei: Si non esset hic malefactor, non tibi tradidissemus eum. Dixit ergo eis Pilatus: Accipite eum vos, et secundum legem vestram judicate eum. Dixerunt ergo ei Judæi: Nobis non licet interficere quemquam. Ut sermo Jesu impleretur, quem dixit, significans qua morte esset moriturus. [CLXXVIII, 1. ] Introivit ergo iterum in prætorium Pilatus, et vocavit Jesum, et dixit ei: Tu es rex Judæorum? Respondit Jesus : a temetipso hoc dicis, an alii dixerunt tibi de me? [CLXXIX, 10.] Respondit Pilatus: Numquid ego Judæus sum? Gens tua, et pontifices tradiderunt te C mihi quid fecisti? Respondit Jesus: Regnum meum non est de hoc mundo; si ex hoc mundo esset regnum meum, ministri mei utique decertarent, ut non traderer Judæis nunc autem regnuni meum non est hinc. [CLXXX, 4.] Dixit itaque ei Pilatus: Ergo rex es tu ? Respondit Jesus: Tu dicis quia rex sum ego. [CLXXXI, 10.] b Ego in hoc natus sum, et ad hoc veni in mundum, ut testimonium perhibeam veritati omnis qui est ex veritate, audit vocem meam. Dicit ei Pilatus: Quid est veritas? CLXXXII, 9.] Et cum hoc dixisset, iterum exivit ad Judæos, et dicit eis Ego nullam invenio in eo causam. [CLXXXII, 4.] Est autem consuetudo vobis, ut unum dimittam vobis in Pascha vultis ergo dimittam vobis regem Judæorum? [ CLXXXIV, 1. ] Clamaverunt D ergo rursum omnes, dicentes: Non hunc, sed Barabban. Erat autem Barabbas latro.

non dedit ei. [cxcm, 10.] Dicit ergo ei Pilatus: Mihi non loqueris? nescis quia potestatem habeo crucifigere te, et potestatem habeo dimittere te? Respondit Jesus Non haberes potestatem adversum me ullam, nisi tibi datum esset desuper. Propterea qui me tradidit tibi, majus peccatum habet. Et exinde quærebat Pilatus dimittere eum. Judæi autem clamabant dicentes: Si hunc dimittis, non es amicus Cæsaris. Omnis enim, qui se regem facit, contradicit Cæsari. Pilatus autem cum audisset hos sermones, adduxit foras Jesum : et sedit pro tribunali, in loco qui dicitur Lithostrotos [Mss. Lithostrotus], Hebraice autem Gabbatha. Erat autem parasceve Pascha, hora quasi sexta, et dicit Judæis: Ecce rex vester. [CXCIV, 1.] Illi autem clamabant: Tolle, tolle, crucifige eum. [cxcv, 10.] Dicit eis Pilatus: Regem vestrum crucifigam? Responderunt pontifices: Non habemus regem, nisi Cæsarem. [cxcvi, 1.] Tunc ergo tradidit eis illum, ut crucifigeretur. [cxcvii, 1.] Susceperunt autem Jesum, et eduxerunt. Et bajulans sibi crucem, exivit in eum, qui dicitur Calvariæ, locum, Hebraice autem Golgotha : ubi crucifixerunt eum, [cxcvIII, 1.] et cum eo alios duos, hinc et hinc, medium autem Jesum. [cxcix, 1.] Scripsit autem et titulum Pilatus: et posuit super crucem. Erat autem scriptum Jesus Nazarænus, rex Judæorum. [cc, 10.] Hunc ergo titulum multi Judæorum legerunt: quia prope civitatem erat locus ubi crucifixus est Jesus. Et erat scriptum Hebraice, Græce, et Latine. Dicebant ergo Pilato pontifices Judæorum: Noli scribere, rex Judæorum: sed quia ipse dixit: Rex sum Judæorum. Respondit Pilatus : Quod scripsi, scripsi. [cci, 1.] Milites ergo cum crucifixissent eum, acceperunt vestimenta ejus (et fecerunt quatuor partes, unicuique militi partem) et tunicam. Erat autem tunica inconsutilis, desuper contexta per totum.

[Cap. XIX. CLXXXV, 4. ] Tunc ergo apprehendit Pilatus Jesum, et flagellavit. Et milites plectentes coronam de spinis, imposuerunt capiti ejus; et veste purpurea circumdederunt eum. Et veniebant ad

a Tacent nostri mss. pronomen ei, quod neque in Græco resonat textu.

b Ita exemplaria omnia capitulum isthoc Joannis CLXXX ad canonem quartum revocant, conjunguntque cum capitulis Matthæi cccxxI, Marci ccxxi, ac ejusdem Joannis CXCII, quibuscum tamen nihil fere commune habet. Referendum foret ad canonem

PATROL. XXIX.

primum, copulandumque cum Matthæi capitulo cccxx, Marci cc, Lucæ ccc, itemque ejusdem Joannis CLXXVII, cum quibus per omnia consentit. Sed contra fidem omnium codicum nihil nobis permittimus. MART.

Cum Græcis plerisque exemplaribus eum pronomen nostri quoque mss. nesciunt.

22

Dixerunt ergo ad invicem : Non scindamus eam, sed A Petrus sequens eum, et introivit in monumentum; sortiamur de illa cujus sit. Ut scriptura impleretur, dicens: Partiti sunt vestimenta mea sibi: et in vestem meam miserunt sortem. Et milites quidem hæc fecerunt [CCII, 10.] Stabant autem juxta crucem Jesu, mater ejus, et soror matris ejus Maria Cleophæ, et Maria Magdalene. Cum vidisset ergo Jesus matrem, et discipulum stantem, quem diligebat, dicit matri suæ: Mulier, ecce filius tuus. Deinde dicit discipulo: Ecce mater tua. Et ex illa hora accepit eam discipulus in sua. [ccm, 4.] Postea sciens Jesus quia omnia consummata sunt, ut consummaretur scriptura, dixit: Sitio. Vas ergo erat positum aceto plenum. Illi autem spongiam plenam aceto, hyssopo circumponentes, obtulerunt ori ejus. [CCIV, 1. Cum ergo accepisset Jesus acetum, dixit: B Consummatum est. Et inclinato capite tradidit spiritum. [ccv, 10.] Judæi ergo (quoniam parasceve erat), ut non remanerent in cruce corpora sabbato (erat enim magnus dies ille sabbati), rogaverunt Pilatum, ut frangerentur eorum crura, et tollerentur. Venerunt ergo milites et primi quidem fregerunt crura, et alterius qui crucifixus est cum eo. Ad Jesum autem cum venissent, ut viderunt eum jam mortuum, non fregerunt ejus crura: sed unus militum lancea latus ejus aperuit, et continuo exivit sanguis et aqua. Et qui vidit, testimonium perhibuit, et verum est testimoniun: ejus. Et ille scit quia vera dicit: ut et vos credatis. Facta sunt enim hæc, ut scriptura impleretur: Os non comminuetis ex eo. Et iterum alia scriptura dicit: Videbunt in quem transfixerunt. [CCVI, 1.] Post hæc autem rogavit Pilatum Joseph ab Arimathea (eo quod esset discipulus Jesu, occultus autem propter metum Judæorum) ut tolleret corpus Jesu. Et permisit Pilatus. Venit ergo, et tulit corpus Jesu. [ccv, 10.] Venit autem et Nicodemus, qui venerat ad Jesum nocte primum, ferens mixturam myrrhæ et aloes, quasi libras centum. ccviii, 1.] Acceperunt ergo corpus Jesu, et ligaverunt illud linteis cum aromatibus, sicut mos est Judæis sepelire. Erat autem in loco, ubi crucifixus est, hortus et in horto monumentum novum, in quo nondum quisquam positus erat. Ibi ergo propter parasceven Judæorum, quia juxta erat monumentum, posuerunt Jesum.

et vidit linteamina posita, et sudarium, quod fuerat super caput ejus, non cum linteaminibus positum, sed separatim involutum in unum locum. Tunc ergo introivit et ille discipulus, qui venerat primus ad monumentum et vidit, et credidit: nondum enim sciebant Scripturam, quia oportebat eum a mortuis resurgere. Abierunt ergo iterum discipuli ad semetipsos. [ccx1, 1.] Maria autem stabat ad monumentum foris, plorans. Cum ergo fleret, inclinavit se, et prospexit in monumentum et vidit duos angelos in albis, sedentes, unum ad caput, et unum ad pedes, ubi positum fuerat corpus Jesu. [CCXII, 10.] Dicunt ei illi Mulier, quid ploras? Dicit eis: Quia tulerunt Dominum meum, et nescio ubi posueru nteum. Hæc cum dixisset, conversa est retrorsum, et vidit Jesum stantem et non sciebat quia Jesus est. Dicit ei Jesus Mulier, quid ploras? quem quæris? Illa existimans quia hortulanus essel, dicit ei : Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum et ego eum tollam. Dicit ei Jesus: Maria. Conversa illa, dicit ei: Rabboni (quod dicitur Magister). Dicit ei Jesus Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum: vade autem ad fratres meos, et dic eis: Ascendo ad Patrem meum, et Patrem vestrum: Deum meum, et Deum vestrum. Venit Maria Magdalene annuntians discipulis: Quia vidi Dominum, et hæc dixit mihi. [ccx, 9.] Cum ergo sero esset die illo, una sabbatorum, et fores essent clausæ, ubi erant discipuli congregati propter metum JudæoCrum, venit Jesus, et stetit in medio, et dixit eis: Pax vobis. Et cum hoc dixisset, ostendit eis manus, et latus. [CCXIV, 10.] Gavisi sunt ergo discipuli viso Domino. Dixit ergo eis iterum: Pax vobis. Sicut misit me Pater, et ego mitto vos. Hæc cum dixisset, insufflavit, et dixit eis: Accipite Spiritum sanctum: [ccxv, 7.] quorum remiseritis peccata, remittuntur eis: et quorum retinueritis, retenta sunt. [ccxvi, 10.] Thomas autem unus ex duodecim, qui dicitur Didymus, non erat cum eis quando venit Jesus. Dixerunt ergo ei alii discipuli Vidimus Dominum. Ille autem dixit eis: Nisi videro in manibus ejus a fixuram clavorum, et mittam digitum meum in locum clavorum, et mittam manum meam in latus

D

[Cap. XX. ccx, 1.] Una autem sabbati, Maria Magdalene venit mane, cum adhuc tenebræ essent, ad monumentum : et vidit lapidem sublatum a monumento. [ccx, 10.] Cucurrit ergo, et venit ad Simonem Petrum, et ad alium discipulum, quem amabat Jesus, et dicit illis Tulerunt Dominum de monumento, et nescimus ubi posuerunt eum. Exiit ergo Petrus, et ille alius discipulus, et venerunt ad monumentum. Currebant autem duo simul, et ille alius discipulus præcucurrit citius Petro, et venit primus ad monumentum. Et cum se inclinasset, vidit posita linteamina, non tamen introivit. Venit ergo Simon

ejus, non credam. [ccxvII, 9.] Et post dies octo, iterum erant discipuli ejus intus; et Thomas cum eis. Venit Jesus januis clausis, et stetit in medio, et dixit: Pax vobis. Deinde dicit Thomæ Infer digitum tuum huc, et vide manus meas, et affer manum tuam, et mitte in latus meum: et noli esse incredu lus, sed fidelis. [ccxvII, 10.] Respondit Thomas, et dixit ei: Dominus meus, et Deus meus. Dixit ei Jesus Quia vidisti me, Thoma, credidisti: beati qui non viderunt, et crediderunt. Multa quidem et alia signa fecit Jesus in conspectu discipulorum suorum, quæ non sunt scripta in libro hoc. Hæc autem scripta sunt, ut credatis, quia Jesus est Christus

a Fortasse rectius juxta Græcum, Toy Túño, nostri etiam mss. legunt figuram, pro fixuram.

Filius Dei: et ut credentes, vitam habeatis in nomine A tertio manifestatus est Jesus discipulis suis, cum reejus.

[Cap. XXI. CCXIX, 9.] Postea manifestavit se iterum Jesus discipulis ad mare Tiberiadis. Manifestavit autem sic. Erant simul Simon Petrus, et Thomas, qui dicitur Didymus, et Nathanael, qui erat a Cana Galilææ, et filii Zebedæi, et al ex discipulis ejus duo. Dicit eis Simon Petrus: Vado piscari. Dicunt ei Venimus et nos tecum. Et exierunt, et ascenderunt in navim; et illa nocte nihil prendiderunt. Mane autem facto stetit Jesus in littore: non tamen cognoverunt discipuli quia Jesus est. Dixit ergo eis Jesus: Pueri, numquid pulmentarium habetis? Responderunt ei: Non. Dicit eis: Mittite in dexteram navigii rete, et invenietis. Miserunt ergo: et jam non valebant illud trahere præ multitudine B ducet quo tu non vis. Hoc autem dixit, significans

surrexisset a mortuis. Cum ergo prandissent, dicit
Simoni Petro Jesus: Simon Joannis, diligis me plus
his? Dicit ei: Etiam, Domine, tu scis quia amo te.
[CCXXVII, 9.] Dicit ei: Pasce agnos meos. [ccxxvIII,
10.] Dicit ei iterum : Simon Joannis, diligis me? Ait
illi Etiam Domine, tu scis quia amo te. [ccXXIX,
9.] Dicit ei: Pasce agnos meos. [ccxxx, 10.] Dicit ei
tertio Simon Joannis, amas me? Contristatus est
Petrus, quia dixit ei tertio, Amas me? et dixit ei :
Domine, tu omnia nosti: tu scis quia amo te.
[GCXXXI, 9.] Dixit ei: Pasce oves meas. [ccxxxII,
10.] Amen, amen dico tibi: cum esses junior, cin-
gebas te, et ambulabas ubi volebas: cum autem se-
nueris, extendes manus tuas, et alius te cinget, et

piscium. [ccxx, 10.] Dixit ergo discipulus ille, quem
diligebat Jesus, b Petro: Dominus est. Simon Petrus
cum audisset quia Dominus est, tunica succinxit
se (erat enim nudus) et misit se in mare. Alii
autem discipuli navigio venerunt (non enim lon-
ge erant a terra, sed quasi cubitis ducentis)
trahentes rete piscium. [CCXXI, 9.] Ut ergo
descenderunt in terram, viderunt prunas positas, et
piscem superpositum, et panem. Dicit eis Jesus :
Afferte de piscibus, quos prendidistis nunc. [ccxxII,
9.] Ascendit Simon Petrus, et traxit rete in ter-
ram, plenum magnis piscibus centum quinquaginta
tribus. Et cum tanti essent, non est scissum rete.
[CCXXIII, 9.] Dicit eis Jesus: Venite, prandete.
[CCXXIV, 10.] Et nemo audebat discumbentium in-
terrogare eum : Tu quis es? scientes, quia Dominus
est. [ccxxv, 9.] Et venit Jesus, et accepit panem, et
dat eis, et piscem similiter. [ccxXVI, 10.] Hoc jam.

qua morte clarificaturus esset Deum. Et cum hoc
dixisset, dicit ei: Sequere me. Conversus Petrus
vidit illum discipulum, quem diligebat Jesus, se-
quentem, qui et recubuit in cœna super pectus ejus,
et dixit: Domine, quis est qui tradet te? liunc ergo
cum vidisset Petrus, dixit Jesu: Domine, hic autem
quid? Dicit ei Jesus: Sic eum volo manere donec
veniam, quid ad te? tu me sequere. Exiit ergo
sermo iste inter fratres, quia discipulus ille non mo-
ritur. Et non dixit ei Jesus: Non moritur; sed : Sic
eum volo manere donec veniam, quid ad te? Ilic est
discipulus ille, qui testimonium perhibet de his, et
scripsit hæc et scimus, quia verum est testimonium
ejus sunt autem et alia multa, quæ fecit Jesus :
quæ si scribantur per singula, nec ipsum arbi-
tror mundum capere posse eos, qui scribendi sunt,

C

libros.

[blocks in formation]

alia manus reposuit quod emendatum erat. Alius autem codex ms. num. 15, cum primo loco legisset: Sic eum volo manere, etc., postea tamen posuit, sed si sic eum volo manere, donec veniam, quid ad te? Cæteri constanter legunt sic. MART.

Codex Reginæ sub num. 14, qui et S. Wenceslai fuisse olim dicitur, probæ is quidem antiquitatis et notæ, si legit utroque in loco, pro sic, juxta Græcum textum v. Quoniam vero tralatitiam bac super re quæstionem retexere, non est e re nostra, auctores sumus, ut adeas Criticos sacros, et Hieronymum nostrum lib. 1 contra Jovinianum, et quæ nobis notata sunt ad eum locum.

Explicit Evangelium secundum Joannem.

S. EUSEBII HIERONYMI,

STRIDONENSIS PRESBYTERI,

DIVINE BIBLIOTHECA

PARS TERTIA,

COMPLECTENS NOVUM TESTAMENTUM.

ORDO APOSTOLICUS,

In quo sunt: Actus Apostolorum, Epistolæ Pauli, Epistolæ Canonicæ, Apocalypsis.

INCIPIT

LIBER ACTUUM APOSTOLORUM,

Juxta Exemplar Vaticanum summa fide editus.

:

[Cap. 1.] Primum quidem sermonem feci de omni- A erant perseverantes unanimiter in oratione cum mubus, o Theophile, quæ cœpit Jesus facere, et do- lieribus, et Maria matre Jesu, et fratribus ejus. In cere, usque in diem, qua præcipiens apostolis per diebus illis exsurgens Petrus in medio fratrum dixit Spiritum sanctum, quos elegit, assumptus est: qui- (erat autem turba hominum simul, fere centum vibus et præbuit seipsum vivum post passionem suam ginti) Viri fratres, oportet impleri Scripturam in multis argumentis, per dies quadraginta apparens quam prædixit Spiritus sanctus per os David de eis, et loquens de regno Dei. Et convescens, præcepit Juda, qui fuit dux eorum qui comprehenderunt Jeeis ab Jerosolymis ne discederent, sed exspecta- sum: qui connumeratus erat in nobis, et sortitus rent promissionem Patris, quam audistis (inquit) est sortem ministerii hujus. Et hic quidem possedit per os meum : quia Joannes quidem baptizavit aqua, agrum de mercede iniquitatis, et suspensus crepuit vos autem baptizabimini Spiritu sancto non post medius et diffusa sunt omnia viscera ejus. Et nomultos hos dies. Igitur qui convenerant, interroga- tum factum est omnibus habitantibus Jerusalem, ita bant eum, dicentes: Domine, si in tempore hoc re- ut appellaretur ager ille, lingua eorum, Haceldama, stitues regnum Israel? Dixit autem eis: Non est hoc est, ager sanguinis. Scriptum est enim in libro vestrum nosse tempora vel momenta, quæ Pater po- Psalmorum Fiat commoratio eorum deserta, et suit in sua potestate; sed accipietis virtutem super- B`non sit qui inhabitet in ea et episcopatum ejus acvenientis Spiritus sancti in vos, et eritis mihi testes cipiat alter. Oportet ergo ex his viris, qui nobiscum in Jerusalem, et in omni Judæa, et Samaria, et sunt congregati in omni tempore, quo intravit, et usque ad ultimum terræ. Et cum hæc dixisset, vi- exivit inter nos Dominus Jesus, incipiens a baptidentibus illis, elevatus est et nubes suscepit eum smate Joannis usque in diem qua assumptus est a ab oculis eorum. Cumque intuerentur in cœlum nobis, testem resurrectionis ejus nobiscum fieri euntem illum, ecce duo viri astiterunt juxta illos in unum ex istis. Et statuerunt duos, Joseph, qui vovestibus albis, qui et dixerunt: Viri Galilæi, quid cabatur Barsabas, qui cognominatus est Justus, et statis aspicientes in cœlum? hic Jesus, qui assum- Matthiam. Et orantes dixerunt: Tu, Domine, qui plus est a vobis in cœlum, sic veniet, quemadmo- corda nosti omnium, ostende, quem elegeris ex his dum vidistis eum euntem in coelum. Tunc reversi duobus unum, accipere locum ministerii hujus, et sunt Jerosolymam a monte, qui vocatur Oliveti, qui apostolatus, de quo prævaricatus est Judas, ut est juxta Jerusalem, sabbati habens iter, Et cum abiret in locum suum. Et dederunt sortes eis, et ceintroissent in coenaculum, ascenderunt ubi mane- cidit sors super Matthiam, et annumeratus est cum bant Petrus et Joannes, Jacobus et Andreas, Philip- undecim Apostolis. pus et Thomas, Bartholomæus et Matthæus, Jacobus C Alphæi, et Simon Zelotes, et Judas Jacobi. Hi omnes

[Cap. II.] Et cum complerentur dies Pentecostes, erant omnes pariter in eodem loco:

et factus est repente de cœlo sonus, tamquam A jurando jurasset illi Deus de fructu lumbi ejus sedere

super sedem ejus: providens locutus est de resurrectione Christi, quia neque derelictus est in inferno, neque caro ejus vidit corruptionem. Hunc Jesum resuscitavit Deus, cujus omnes nos testes sumus. Dextera igitur Dei exaltatus, et promissione Spiritus sancti accepta a Patre, effudit hunc, quem vos videtis, et auditis. Non enim David ascendit in cœlum : dixit autem ipse: Dixit Dominus Domino meo: Sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum. Certissime sciat ergo omnis domus Israel, quia et Dominum eum, et Christum fecit Deus, hunc Jesum, quem vos crucifixistis. His autem auditis, compuncti sunt corde, et dixerunt ad Petrum, et ad reliquos apostolos: Quid faciemus,

advenientis spiritus vehementis, et replevit totam domum, ubi erant sedentes. Et apparuerunt illis dispertitæ linguæ tamquam ignis, seditque supra singulos eorum et repleti sunt omnes Spiritu sancto, et cœperunt loqui variis linguis, prout Spiritus sanctus dabat eloqui illis. Erant autem in Jerusalem habitantes Judæi, viri religiosi ex omni natione quæ sub cœlo est. Facta autem hac voce, convenit multitudo, et mente confusa est, quoniam audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes. Stupebant autem omnes, et mirabantur, dicentes: Nonne ecce omnes isti, qui loquuntur, Galilæi sunt, et quomodo nos audivimus unusquisque linguam nostram, in qua nati sumus? Parthi, et Medi, et Ælamitæ, et qui habitant Mesopotamiam, Judæam, et Cappadociam, B viri fratres? Petrus vero ad illos: Pœnitentiam (inPontum, et Asiam, Phrygiam, et Pamphyliam, Ægyptum, et partes Libyæ, quæ est circa Cyrenen, et advenæ Romani, Judæi quoque, et Proselyti, Cretes, et Arabes audivimus eos loquentes nostris linguis magnalia Dei. Stupebant autem omnes, et mirabantur ad invicem dicentes: Quidnam vult hoc esse? Alii autem irridentes dicebant : quia musto pleni sunt isti. Stans autem Petrus cum undecim, levavit vocem suam, et locutus est eis: Viri Judæi, et qui habitatis Jerusalem universi, hoc vobis notum sit, et auribus percipite verba mea. Non enim, sicut vos æstimatis, hi ebrii sunt, cum sit hora tertia: sed hoc est, quod dictum est per prophetam Joel Et erit in novissimis diebus (dicit Dominus), effundam de Spiritu meo super omnem carnem et prophetabunt filii vestri, et filiæ vestræ et juvenes vestri visiones videbunt, et seniores vestri somnia somniabunt. Et quidem supra servos meos, et super ancillas meas, in diebus illis effundam de Spiritu meo, et prophetabunt: et dabo prodigia in cœlo sursum, et signa in terra deorsum, sanguinem, et ignem, et vaporem fumi. Sol convertetur in tenebras, et luna in sanguinem, antequam veniat dies Domini magnus et manifestus. Et erit omnis quicumque invocaverit nomen Domini, salvus erit. Viri Israelitæ, audite verba hæc : Jesum Nazarænum, virum approbatum a Deo in vobis, virtutibus, et prodigiis, et signis, quæ fecit Deus per illum in medio vestri, sicut et vos scitis: hunc defi nito consilio et præscientia Dei traditum, per manus iniquorum affigentes interemistis: quem Deus susci- D tavit, solutis doloribus inferni, juxta quod impossibile erat teneri illum ab eo. David enim dicit in cum : Providebam Dominum in conspectu meo semper : quoniam a dextris est mihi ne commovear. Propter hoc lætatum est cor meum, et exsultavit lingua mea, insuper et caro mea requiescet in spe : Quoniam non derelinques animam meam in inferno, nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem. Notas mihi fecisti vias vitæ et replebis me jucunditate cum facie tua. Viri fratres, liceat audenter dicere ad vos de patiarcha David, quoniam defunctus est, et sepultus. et sepulcrum ejus est apud nos usque in hodiernum diem. Propheta igitur cum esset, et sciret quia jure

quit) agite, et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Jesu Christi, in remissionem peccatorum vestrorum et accipietis donum Spiritus sancti. Vobis enim est repromissio, et filiis vestris, et omnibus qui longe sunt, quoscumque advocaverit Dominus Deus noster. Aliis etiam verbis plurimis testificatus est, et exhortabatur eos, dicens: Salvamini a generatione ista prava. Qui ergo receperunt sermonem ejus, baptizati sunt et apposita sunt in die illa animæ circiter tria millia. Erant autem perseverantes in doetrina apostolorum, et communicatione fractionis panis, et orationibus. Fiebat autem omni animæ timor multa quoque prodigia et signa per apostolos in Jerusalem fiebant, et metus erat magnus in universis. Omnes etiam qui credebant, erant pariter, et

C

habebant omnia communia. Possessiones et substantias vendebant, et dividebant illa omnibus, prout cuique opus erat. Quotidie quoque perdurantes unanimiter in templo, et frangentes circa domos panem, sumebant cibum cum exsultatione, et simplicitate cordis, collaudantes Deum, et habentes gratiam ad omnem plebem. Dominus autem augebat qui salvi fierent quotidie in idipsum.

[Cap. III.] Petrus autem et Joannes ascendebant in templum, ad horam orationis nonam. Et quidam vir, qui erat claudus ex utero matris suæ, bajulabatur: quem ponebant quotidie ad portam templi, quæ dicitur Speciosa, ut peteret eleemosynam ab introeuntibus in templum. Is cum vidisset Petrum et Joannem incipientes introire in templum, rogabat, ut eleemosynam acciperet. Intuens autem in eum Petrus cum Joanne, dixit: Respice in nos. At ille intendebat in eos, sperans se aliquid accepturum ab cis. Petrus autem dixit: Argentum et aurum non est mihi quod autem habeo, hoc tibi do: In nomine Jesu Christi Nazaræni surge, et ambula. Et apprehensa manu ejus dextera, allevavit eum, et protinus consolidatæ sunt bases ejus et plantæ. Et exsiliens stetit, et ambulabat ; et intravit cum illis in templum ambulans, et exsiliens, et laudans Deum. Et vidit, omnis populus eum ambulantem, et laudantem Deum. Cognoscebant autem illum, quod ipse erat, qui ad eleemosynam sedebat ad Speciosam portam templi :

« PoprzedniaDalej »